Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh hay nhất năm 2025 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thạc sĩ thì với đề tài Luận văn: Tuyển dụng công chức cấp xã tại Thành Phố Hồ Chí Minh dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

2.1. Khái quát đặc điểm, tình hình kinh tế – xã hội và đội ngũ công chức cấp xã trên địa bàn Thành phố HCM

2.1.1. Giới thiệu khái quát tình hình địa phương

Thành phố Hồ Chí Minh nằm ở miền Nam của đất nước Việt Nam. Cách trung tâm thành phố Hà Nội khoảng 1.730km tính theo đường bộ, nằm ở ngã tư quốc tế giữa các con đường hàng hải từ Bắc xuống Nam, từ Ðông sang Tây. Với vị trí là tâm điểm của Đông Nam Á, TPHCM là một đầu mối giao thông quan trọng cả về đường bộ, đường thủy và đường hàng không. TPHCM là thành phố trực thuộc trung ương thuộc loại đô thị đặc biệt của Việt Nam; hiện có 16 quận, 1 thành phố và 5 huyện, tổng diện tích 2.061 km²

TPHCM với quy mô kinh tế năm 2020 so với năm 2010 tăng 2,7 lần, GRDP bình quân đầu người tăng gấp đôi (GRDP ước năm 2020 là 6.328 USD/người, xếp thứ 4 trong số các tỉnh thành cả nước. Năm 2011, TPHCM chiếm 21,3% tổng sản phẩm (GDP) và 29,38% tổng thu ngân sách của cả Việt Nam.

2.1.2. Tình hình đội ngũ công chức cấp xã tại TPHCM

Theo UBND TPHCM, TP là đô thị đặc biệt, mặc dù chỉ chiếm 0,6% diện tích cả nước nhưng TP có quy mô và mật độ dân số lớn nhất cả nước (trên 10 triệu dân, nếu tính những người cư trú không đăng ký hộ khẩu thì dân số thực tế của thành phố này năm là gần 14 triệu người), cao hơn dân số Hà Nội (khoảng 9 triệu dân); nhưng năm 2020 Chính phủ giao biên chế cho TP thấp hơn biên chế của TP Hà Nội là 815 biên chế (7.227/8.042 biên chế), tốc độ tăng trưởng luôn ở mức cao và là nơi đóng góp cho ngân sách quốc gia cao nhất cả nước (khoảng 1/3 ngân sách quốc gia). Với áp lực công việc, khối lượng hồ sơ cần giải quyết rất nhiều, tuy nhiên lãnh đạo TP vẫn quyết tâm thực hiện nghiêm Nghị quyết số 39-NQ/TW ngày 17/4/2015 của Bộ Chính trị về tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức.

Cụ thể, tính đến cuối năm 2019, một công chức tại TP phục vụ 346 người dân (tính luôn cả số biên chế phường – xã, thị trấn) cao hơn gấp hai lần so với cả nước là 152 người. Bình quân dân số trên 1 đơn vị hành chính cấp huyện của TPHCM cao hơn so với bình quân dân số trên 1 đơn vị hành chính cấp huyện của cả nước là 239.015 người; bình quân dân số trên 1 đơn vị hành chính cấp xã của TPHCM cao hơn so với bình quân dân số trên 1 đơn vị hành chính cấp xã của cả nước là 18.902 người.

Mặc dù, TP đã cố gắng thực hiện việc giảm biên chế công chức hàng năm theo Nghị quyết của Trung ương (giảm tối thiểu 2%), nhưng do nhu cầu thực tế tại TP thì số biên chế trong nhiều năm qua của TP vẫn luôn cao hơn so với số biên chế Thủ tướng Chính phủ và Bộ Nội vụ giao. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Trên cơ sở tình hình thực tế và quy mô phát triển của TP so với các tỉnh, TP khác; số biên chế công chức thực có tại các sở – ban – ngành, quận – huyện của TP hiện nay còn thiếu rất nhiều so với biên chế được Trung ương giao hàng năm (tính đến ngày 30/4/2020 toàn TP có 17 sở; 14 cơ quan ngang sở; 24 quận – huyện; 1.806 đơn vị sự nghiệp và 23 Hội đặc thù). Trong thời gian khoảng 10 năm gần đây, dù đã rất cố gắng thực hiện tinh giản biên chế theo Nghị định sô 108/2014/NĐ-CP ngày 20/11/2014 và Nghị định 143/2020/NĐ-CP ngày 10/12/2020 của Chính phủ về chính sách tinh giảm biên chế, tạm ngừng tuyển dụng mới công chức để giảm tối đa biên chế và thực hiện xã hội hóa, sắp xếp lại đơn vị sự nghiệp theo chỉ đạo của Trung ương, nhưng do tốc độ tăng dân số cơ học và yêu cầu phát triển TP, nhằm đảm bảo tốt nhiệm vụ chính trị, công tác phục vụ Nhân dân, số lượng đơn vị sự nghiệp, nhất là số lượng đơn vị sự nghiệp khối giáo dục và đào tạo, y tế tăng qua các năm cần tuyển dụng công chức mới thay thế số công chức đã nghỉ hưu, thôi việc nhằm đáp ứng yêu cầu công tác, thực hiện nhiệm vụ chính trị của các sở – ban – ngành; quận – huyện.

Dự kiến sau năm 2021, TP vẫn tiếp tục lãnh đạo thực hiện việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy theo chỉ đạo của Trung ương. Tuy nhiên, để đáp ứng thực tiễn khối lượng công việc tại TP, nhằm đảm bảo chất lượng phục vụ Nhân dân, giữ ổn định an ninh trật tự, an toàn xã hội và hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị được Trung ương, Chính phủ giao, UBND TP đề xuất Bộ Nội vụ thay đổi phương pháp thẩm định, tham mưu cho Thủ tướng Chính phủ ghi nhận biên chế thực có của TP và giao biên chế hàng năm cho TP sát với thực tế hơn. Đồng thời, xem xét, thẩm định lại số lượng người làm việc và số lượng lao động hợp đồng cho Thành phố. Ước tính từ năm 2021 đến năm 2025, số lượng biên chế hành chính giữ nguyên so với năm 2021 là 11.031 công chức hành chính và 111.927 người làm việc tại các đơn vị sự nghiệp công lập để đáp ứng yêu cầu công tác, nhiệm vụ chính trị hiện nay.

• Phân loại công chức theo độ tuổi

Bảng 2.1. Phân loại công chức cấp xã tại TPHCM theo độ tuổi năm 2021

Cơ cấu công chức cấp xã có xu hướng trẻ hóa, chiếm đa số trên 50% trong tổng số công chức cấp xã có mặt. Trong đó cao nhất là nhóm tuổi từ 31 đến 40 tuổi

• Phân loại theo trình độ công chức cấp xã

Về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ

Bảng 2.2. Tổng hợp trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của công chức cấp xã trên địa bàn TPHCM năm 2021

Về trình độ tin học, ngoại ngữ Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Bảng 2.3. Tổng hợp trình độ tin học, ngoại ngữ và bồi dưỡng quản lý nhà nước công chức cấp xã trên địa bàn TPHCM năm 2021 (phụ lục 3)

Nhìn chung chất lượng công chức cấp xã của TPHCM hiện nay không ngừng nâng cao. Trình độ chuyên môn của đội ngũ công chức cao hơn nhiều so với những năm trước đây trong đó trình độ đại học đạt 74% chiếm tỷ lệ cao, 44 trường hợp Thạc sĩ. Đối chiếu tiêu chuẩn về trình độ chuyên môn công chức cấp xã của Thành phố hiện nay với tiêu chuẩn công chức xã, phường, thị trấn được quy định trong Quyết định 18/2015/QĐ-UBND thì chưa đạt tiêu chuẩn do vẫn còn tồn tại 46 trường hợp chưa có bằng cấp, 03 trường hợp có trình độ sơ cấp.

• Về năng lực làm việc, phẩm chất đạo đức; hiệu quả thực thi công vụ:

Nhìn chung, đội ngũ CBCC cấp xã của Thành phố hầu hết đều đạt chuẩn về trình độ chuyên môn theo đề án vị trí việc làm, có uy tín và được nhân dân tin tưởng, ủng hộ. Tuy nhiên, vẫn còn xảy ra tình trạng nhũng nhiễu, thờ ơ làm ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng đội ngũ công chức cấp xã và ảnh hưởng đến cách nhìn của người dân đối với chính quyền địa phương.

Ngoài ra, vẫn còn tình trạng ban hành các quyết định hành chính thiếu tính khả thi, kỹ năng điều hành của một số ít bộ phận CB,CC còn chưa đáp ứng được yêu cầu của công việc, lúng túng trong tham mưu giải quyết các vấn đề, chưa mạnh dạn dám làm dám chịu trách nhiệm, còn tình trạng đợi xin ý kiến cơ quan chuyên môn cấp trên… gây ảnh hưởng đến niềm tin của công chúng.

Chế độ làm việc, kỷ luật của công chức cấp xã ở thành phố Hồ Chí Minh TPHCM hiện nay đã từng bước được củng cố, chuẩn hóa theo nền công vụ; làm việc theo quy chế, từng CB-CC có chương trình, kế hoạch; phân công nhiệm vụ rõ ràng hơn, nâng cao tính tự chịu trách nhiệm hơn…

Tuy nhiên, qua thực tế khảo sát, một số ít công chức cấp xã còn nhiều hạn chế, thiếu khoa học; chủ yếu là thiếu kỹ năng trong giải quyết công việc tại cơ quan, đơn vị; một số công chức xã, phường, thị trấn chưa thật sự gương mẫu về giờ giấc làm việc, còn bị động trông chờ, năng lực tham mưu còn hạn chế, thực hiện theo thói quen trong giải quyết công việc, am hiểu, vận dụng theo văn bản hướng dẫn của cấp trên trực tiếp chưa đầu tư nghiên cứu sâu hệ thống văn bản quy phạm pháp luật phục vụ nhiệm vụ chuyên môn, vẫn còn một số công chức lúng túng, làm việc chưa có phương pháp, kỹ năng hành chính do đó kết quả đạt được chưa tốt.

2.2. Thực trạng tuyển dụng công chức cấp xã tại TPHCM Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

2.2.1. Tình hình tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh

Tuyển dụng công chức nói chung và TDCC cấp xã tại TPHCM nói riêng đều có một quy trình nhất định căn cứ vào vị trí công việc, tiêu chuẩn và điều kiện được nêu trong kế hoạch tuyển dụng hàng năm.

2.2.1.1. Tiêu chuẩn và điều kiện dự tuyển công chức cấp xã

Tuyển dụng công chức cấp xã đối với 05 chức danh công chức phường, xã, thị trấn trừ chức danh Trưởng Công an xã (bán chính quy) và Chỉ huy trưởng Quân sự phải đảm bảo các điều kiện chung theo Quyết định 30/2012/QĐ-UBND ngày 25 tháng 7 năm 2012 của UBND TPHCM về ban hành Quy định về TDCC và xếp lương khi bổ nhiệm ngạch và Quyết định 18/2015/QĐ-UBND ngày 07 tháng 4 năm 2015 Ban hành Quy định về tiêu chuẩn CC phường, xã, thị trấn trên địa bàn TPHCM

• Thẩm quyền tuyển dụng công chức cấp xã

Do tính chất đặc thù của TPHCM là đô thị đặc biệt, nên việc tuyển dụng công chức cấp xã cũng khác so với các tỉnh, thành phố khác. Việc tuyển dụng công chức hành chính bao gồm công chức tại cơ quan chuyên môn ở các Sở, Ban, Ngành; công chức tại cơ quan chuyên môn thuộc UBND Quận, huyện; công chức xã, phường thị trấn được tiến hành chung với nhau. Tất cả đều do một cơ quan tuyển dụng không có sự phân chia. UBND TPHCM thành lập Hội đồng TDCC để tổ chức thực hiện công tác tuyển dụng. Sở Nội vụ là cơ quan thường trực của Hội đồng TDCC. UBND Quận, huyện, sở, ban, ngành thành lập Hội đồng sơ tuyển của cơ quan. Trường hợp không thành lập Hội đồng sơ tuyển hồ sơ thì Phòng Nội vụ sẽ thực hiện việc sơ tuyển hồ sơ sau đó gửi về Sở Nội vụ.

2.2.1.2. Phương thức tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh

Hiện nay, Thành phố không thực hiện xét tuyển đối với các chức danh công chức cấp xã mà chủ yếu tuyển dụng thông qua thi tuyển.

Nội dung thi bao gồm:

• Môn kiến thức chung: thi viết 01 bài, thời gian thi là 180 phút.
• Môn ngoại ngữ, môn tin học là môn điều kiện không tính vào điểm thi: thí sinh sẽ thi trắc nghiệm trực tiếp trên máy tính và có kết quả ngay sau khi kết thúc phần thi, thời gian thi là 30 phút cho mỗi môn thi.
• Môn nghiệp vụ chuyên ngành: thi viết 01 bài thời gian 180 phút và thi trắc nghiệm 01 bài thời gian 30 phút.

Người đăng ký dự tuyển công chức được miễn thi một số môn trong kỳ thi tuyển công chức như sau:

• Miễn thi môn ngoại ngữ nếu người dự tuyển có một trong các điều kiện sau:
• Có bằng tốt nghiệp đại học, sau đại học về ngoại ngữ bằng 1 trong 5 thứ tiếng Anh, Pháp, Nga, Trung, Đức.
• Có bằng tốt nghiệp đại học, sau đại học ở nước ngoài hoặc tốt nghiệp đại học, sau đại học tại cơ sở bằng tiếng nước ngoài ở Việt Nam. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Miễn thi môn tin học văn phòng trong trường hợp có bằng tốt nghiệp từ trung cấp trở lên chuyên ngành công nghệ thông tin.

• Cách tính điểm thi và thời gian mỗi phần thi

Bài thi được tính theo thang điểm 100. Kết quả thi tuyển = điểm của bài thi môn kiến thức chung x 1 + điểm bài thi viết môn nghiệp vụ chuyên ngành x 2 + điểm bài thi trắc nghiệm môn nghiệp vụ chuyên ngành x 1 + điểm ưu tiên theo quy định (nếu có). Trong đó:

Môn kiến thức chung tính hệ số 1.

Môn nghiệp vụ chuyên ngành bài thi viết tính hệ số 2, bài thi trắc nghiệm tính hệ số 1.

Môn ngoại ngữ, môn tin học văn phòng tính hệ số 1 và không tính vào tổng số điểm thi.

Đối tượng và điểm ưu tiên trong tuyển dụng (Theo Điều 5 Nghị định số 24/2010/NĐ-CP, ngày 15/3/2010 của Chính phủ Quy định về tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức)

2.2.2. Quy trình thực hiện tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh

2.2.2.1. Xác định nhu cầu tuyển dụng công chức cấp xã

Sơ đồ 2.1. Mô tả quy trình xác nhận nhu cầu TDCC cấp xã tại TPHCM

Hàng năm, UBND cấp phường/xã đăng ký nhu cầu tuyển dụng CC trên cơ sở quyết định phân bổ chỉ tiêu biên chế của UBND cấp quận/ huyện. Căn cứ vào văn bản của Sở Nội vụ, UBND Quận/huyện trên địa bàn Thành phố rà soát biên chế được giao hàng năm, tình hình sử dụng và nhu cầu tuyển dụng CC của các cơ quan, đơn vị, tổng hợp biên chế đã sử dụng, chưa sử dụng, đăng ký nhu cầu tuyển dụng công chức cấp xã theo từng chức danh gửi về Sở Nội vụ.

2.2.2.2. Lập kế hoạch tuyển dụng công chức cấp xã Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Sở Nội vụ tổng hợp nhu cầu đăng ký tuyển dụng CC của các quận/huyện đối chiếu với biên chế đã giao cho từng đơn vị; xây dựng Kế hoạch tuyển dụng công chức hàng năm, trình UBND Thành phố phê duyệt và tổ chức tuyển dụng theo quy định.

Theo đó thì các cơ quan chỉ tuyển dụng mới không quá 50% số biên chế nghỉ hưu tính đến cuối năm, 50% còn lại trừ vào chỉ tiêu biên chế được UBND Thành phố giao cho năm tiếp theo.

Thực tiễn, từ năm 2019 đến 2021, UBND Thành phố đã ban hành 05 kế hoạch tuyển dụng cho 6 đợt tuyển dụng áp dụng cho cả TDCC cấp xã và công chức tại các cơ quan chuyên môn từ Quận, Huyện đến Thành phố. Nội dung kế hoạch TDCC cấp xã qua các năm không có sự đổi mới vẫn còn giới hạn về đối tượng tuyển dụng.

2.2.2.3. Thông báo tuyển dụng công chức cấp xã và tiếp nhận hồ sơ đăng ký tuyển dụng của các thí sinh

Sau khi đăng tải công khai thông báo tuyển dụng công chức cấp xã, căn cứ thời gian tiếp nhận theo quy định tại thông báo, Phòng Nội vụ Quận, Huyện có trách nhiệm tiếp nhận và chịu trách nhiệm kiểm tra, bảo quản và bảo mật hồ sơ của người đăng ký dự tuyển vào giờ hành chính các ngày làm việc; việc thu nhận hồ sơ phải được ký xác nhận giao và nhận;

Thành lập Hội đồng sơ tuyển, trường hợp không thành lập Hội đồng sơ tuyển, Phòng Nội vụ thực hiện việc sơ tuyển. Sau khi kết thúc thời hạn nhận hồ sơ và có kết quả sơ tuyển, Phòng Nội vụ tổng hợp gửi về Sở Nội vụ để triển khai các bước tiếp theo.

Hồ sơ đăng ký dự tuyển của thí sinh được đựng trong 01 túi hồ sơ theo quy định của Hội đồng tuyển dụng. Có biên bản kết thúc nhận hồ sơ vào ngày cuối cùng theo quy định.

Thực tiễn, việc công bố thông tin tuyển dụng cũng như tiếp nhận hồ sơ chưa thật sự phổ biến rộng đến tất cả các đối tượng, một số cơ quan nhà nước không thực hiện niêm yết công khai thông tin tuyển dụng công chức cấp xã tại trụ sở gây hạn chế trong việc tiếp cận thông tin của các đối tượng có nhu cầu dự tuyển.

Biểu đồ 2.1: Kết quả khảo sát mức độ rõ ràng của các thông tin trong thông báo tuyển dụng công chức cấp xã được khảo sát tại các xã, phường trên địa bàn TPHCM (phụ lục 4)

Qua kết quả khảo sát, đa số đều đánh giá mức độ chính xác của các thông tin về thời gian, địa điểm thi tuyển…. Trong đó mức độ rất rõ ràng về thời gian và địa điểm thi tuyển đạt 56% (tương ứng 89/159 người được khảo sát), các tiêu chuẩn và điều kiện dự thi được đánh giá cao đạt 78,29% (tương ứng 101/159 người được khảo sát).

2.2.2.4. Tổ chức thi tuyển công chức cấp xã Thành lập hội đồng thi tuyển công chức cấp xã

Sở Nội vụ tham mưu UBND Thành phố Thành lập Hội đồng thi tuyển công chức; Thành viên Hội đồng thi tuyển từ 05 đến 07 thành viên. Sau đó, Hội đồng thi tuyển công chức tiếp tục thành lập các tổ, ban giúp việc cho HĐ như Ban đề thi, Ban coi thi, Ban phách, Ban chấm thi, Ban giám sát. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Hội đồng có nhiệm vụ kiểm tra hồ sơ đủ, không đủ điều kiện dự tuyển, nhập danh sách thí sinh đủ điều kiện dự tuyển, thông báo thí sinh không đủ điều kiện dự tuyển. Hội đồng tuyển dụng công chức được thành lập và tự giải thể sau khi kết thúc tuyển dụng.

Tiếp theo là tổ chức ôn tập tại địa điểm Học viện Cán bộ số 324 đường Chu Văn An, phường 12, quận Bình Thạnh, TPHCM hoặc 146 đường Võ Thị Sáu, Quận 3, TPHCM. Nội dung ôn thi gồm các môn kiến thức chung, kiến thức chuyên ngành, tin học, ngoại ngữ. Thời gian ôn thi diễn ra trong vòng 1 tháng xen kẽ các ngày trong tuần

• Tổ chức thi tuyển công chức cấp xã

Hội đồng thi tuyển thông báo triệu tập thí sinh đủ điều kiện dự thi tuyển công chức cấp xã, thông báo thời gian, địa điểm thi, phát hành phiếu báo danh và chuẩn bị một số nội dung đảm bảo tổ chức tốt kỳ thi tuyển; Hội đồng thi tuyển tổ chức khai mạc kỳ thi tuyển và tiến hành tổ chức thi các môn theo trình tự quy định.

Sau đó, Hội đồng thi tuyển thực hiện một loạt quy trình nhằm đảm bảo công bằng, khách quan, minh bạch trong việc chấm bài thi như làm phách bài thi, tổ chức chấm thi, tổ chức hồi phách, tổng hợp kết quả, tổ chức chấm phúc khảo (nếu có đơn thí sinh), báo cáo kết quả thi và đề nghị UBND Thành phố phê duyệt công nhận.

Biểu đồ 2.2: Kết quả khảo sát về hiệu quả công tác thi tuyển công chức cấp xã năm 2019 của công chức cấp xã tại TPHCM (phụ lục 5)

Công tác tổ chức thi tuyển năm 2019, nhìn chung được đánh giá khá cao, thể hiện qua kết quả khảo sát được tổng hợp ở Biểu đồ. Trong đó, kết quả đánh giá ở mức độ chuyên nghiệp trong tổ chức thi tuyển được đánh giá khá cao. Các yếu tố còn lại tuy không được đánh giá cao như yếu tố trên nhưng vẫn phản ánh được tính tích cực về hiệu quả công tác tuyển dụng công chức cấp xã.

2.2.2.5. Xác định người trúng tuyển công chức cấp xã

Đối với công chức cấp xã, sau khi người trúng tuyển hoàn thiện đủ hồ sơ dự tuyển theo quy định, UBND Thành phố ủy quyền cho Giám đốc Sở Nội vụ ra quyết định tuyển dụng đối với người trúng tuyển; trường hợp người trúng tuyển không hoàn thiện đủ hồ sơ dự tuyển đảm bảo theo thời gian quy định thì UBND Thành phố ra quyết định hủy kết quả trúng tuyển.

Quyết định nêu rõ cơ quan công tác, ngạch, bậc, mức lương được hưởng, thời gian tập sự. Yêu cầu UBND xã, phường, thị trấn tiếp nhận công chức cử công chức có kinh nghiệm hướng dẫn người trúng tuyển thực hiện chế độ tập sự theo quy định.

2.2.2.6. Tập sự Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Sau khi trúng tuyển, các thí sinh phải tiến hành tập sự tại UBND xã, phường, thị trấn nơi đăng ký thi tuyển ban đầu.

Căn cứ theo Mục 5 của Nghị định số 24/2010/NĐ-CP ngày 15 tháng 3 năm 2010 của Chính phủ về tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức để thực hiện các quy định về chế độ tập sự, thời gian, nội dung tập sự, hướng dẫn tập sự, các chế độ, chính sách đối với người tập sự và cũng như người hướng dẫn tập sự…

2.2.2.7. Công nhận hoặc hủy bỏ quyết định tuyển dụng công chức cấp xã

Hết thời gian tập sự, người tập sự và Công chức được phân công hướng dẫn tập sự có nhận xét, đánh giá kết quả tập sự đối với người tập sự bằng văn bản, gửi cơ quan, đơn vị trực tiếp sử dụng công chức. Trường hợp người tập sự không hoàn thành nhiệm vụ UBND Quận, Huyện có văn bản gửi Sở Nội vụ. Trên cơ sở xem xét đánh giá của cơ quan sử dụng công chức, Sở Nội vụ được UBND Thành phố ủy quyền xem xét ra quyết định hủy bỏ kết quả tuyển dụng trước đây đối với người tập sự.

2.2.3. Kết quả tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2017 đến năm 2021

Bảng 2.4. Tổng hợp kết quả tuyển dụng công chức cấp xã ở Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2017 – 2020 (phụ lục 6)

Từ năm 2017 đến 2020, Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức mỗi năm một đợt thi tuyển công chức hành chính nhà nước bao gồm cả công chức cấp xã. Tuy nhiên năm 2020 được chia 02 đợt thi tuyển sẽ tạo thêm nhiều cơ hội cho các thí sinh không trúng tuyển đợt 1 có thể đăng ký thi vào đợt 2. Năm 2021, do đẩy mạnh đề án tinh giản biên chế và dự thảo đề án sáp nhập giữa các phòng ban chuyên môn thuộc UBND Quận, Huyện và các Ban của Tổ chức Đảng nên tạm ngưng tuyển dụng.

Về cơ bản, công tác thi tuyển công chức cấp xã được UBND Thành phố thực hiện nghiêm túc, việc đăng ký nhu cầu tuyển dụng, xét duyệt hồ sơ dự tuyển, thành lập Hội đồng thi tuyển, chấm thi, phúc khảo đến công bố kết quả đều thực hiện đảm bảo đúng quy định của pháp luật, các tiêu chuẩn và điều kiện dự thi cụ thể phù hợp với đặc thù đề án vị trí việc làm của Thành phố, xóa bỏ điểu kiện thí sinh phải có hộ khẩu thường trú tại TPHCM nhằm thu hút nhân lực hơn

Biểu đồ 2.3: Tình hình nhu cầu tuyển dụng và thí sinh đủ điều kiện dự tuyển công chức cấp xã tại TPHCM từ năm 2017 đến năm 2020 (phụ lục 7)

Qua số liệu tổng hợp được từ kết quả thi tuyển đối với vị trí chức danh công chức cấp xã từ năm 2017 đến năm 2020 cho thấy số lượng thí sinh dự tuyển ngày càng cao và cao hơn so với nhu cầu tuyển dụng, điều đó cho thấy rằng việc công khai thông tin tuyển dụng công chức trên các phương tiện thông tin, Internet, báo chí, công khai tại các trụ sở đã thu hút được nhiều người đăng ký dự tuyển. Thành phố đang đặc biệt chú trọng đến chất lượng đội ngũ công chức cấp xã nên việc tuyển dụng công chức chỉ thông qua hình thức thi tuyển và không thực hiện hợp đồng tạm tuyển công chức như trước đây và cử cán bộ hợp đồng đi thi. Việc này mang lại tính cạnh tranh cao trong thi tuyển. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Tại TPHCM, tuyển dụng công chức cấp xã do Thành phố thành lập hội đồng thi tuyển và Sở Nội vụ là cơ quan tham mưu trực tiếp nội dung thi tuyển. Khi có kết quả trúng tuyển sẽ giao về cho UBND Quận, Huyện tiếp nhận và ra quyết định tuyển dụng.

Hình thức, nội dung thi cũng đang được đầu tư và từng bước tin học hóa thông qua việc thi trắc nghiệm môn Tin học, Ngoại ngữ bằng phần mềm trên máy tính việc này sẽ giúp giảm thời gian và nguồn nhân lực trong việc chấm thi, cho kết quả nhanh sau khi nộp bài, đồng thời hạn chế việc gian lận trong thi cử.

Biểu đồ 2.4: Trình độ chuyên môn của thí sinh trúng tuyển công chức cấp xã tại TPHCM từ năm 2017 đến năm 2020 (phụ lục 8)

Việc tổ chức thi tuyển với cơ chế sàng lọc khách quan, công bằng, ngày càng đáp ứng được yêu cầu nâng cao chất lượng đầu vào của đội ngũ công chức.

2.3. Đánh giá thực trạng công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại TPHCM

2.3.1. Những mặt đạt được

Công tác TDCC đối với chức danh công chức cấp xã tại TPHCM từ năm 2017 đến năm 2020 thể hiện được những ưu điểm như sau:

• Thứ nhất, tuyển dụng công chức cấp xã đảm bảo tính công khai, minh bạch, công bằng, dân chủ đúng quy định pháp luật.

Căn cứ vào thực tế, UBND Thành phố và UBND cấp huyện đã triển khai thực hiện nghiêm túc các quy định về thẩm quyền tuyển dụng, nội dung tuyển dụng, các tiêu chuẩn và điều kiện tuyển dụng… Việc tuân thủ các quy định về tuyển dụng công chức cấp xã nhằm đảm bảo tính công khai, minh bạch, phát huy tính dân chủ trong nhân dân.

Điều này được thể hiện chi tiết từ đăng ký nhu cầu tuyển dụng đến tổ chức thi và công bố kết quả. Đồng thời, nguyên tắc công khai thông tin tuyển dụng, được đăng tải trên Website của Thành phố, Website của Sở Nội vụ, báo đài, công khai tại các trụ sở làm việc của UBND Quận, huyện và xã, phường, thị trấn.

• Thứ hai, chất lượng công chức cấp xã được tuyển dụng nâng cao

Tỷ lệ công chức cấp xã được tuyển dụng có trình độ chuyên môn đại học từ năm 2017 đến năm 2020 ngày càng tăng phản ánh chất lượng công chức cấp xã được tuyển dụng tại TPHCM ngày càng được nâng cao. Trên thực tế, CC cấp xã được tuyển dụng trong quá trình công tác đã phát huy được kiến thức được đào tạo, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao thể hiện qua kết quả đánh giá CB,CC hàng năm. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

• Thứ ba, các chính sách thu hút nguồn dự tuyển vào chức danh công chức cấp xã được quan tâm

Các chính sách thu hút nguồn dự TDCC cấp xã hiện nay tại TPHCM luôn được quan tâm triển khai mạnh mẽ bằng việc liên tục đổi mới các chính sách liên quan đến CC cấp xã, chính sách tiền lương, phụ cấp.

Ngoài ra, việc TDCC cấp xã tại TPHCM thông qua phương thức thi tuyển mang tính chất cạnh tranh cao, thu hút những người có năng lực thực sự tham gia dự tuyển, góp phần hoàn thiện công tác TDCC cấp xã, nâng cao chất lượng đội ngũ công chức cấp xã.

• Thứ tư, thực hiện tốt chế độ tập sự

Các thí sinh sau khi trúng tuyển thực hiện đều thực hiện tốt chế độ tập sự tại UBND các xã, phường, thị trấn ở TPHCM. Kết quả tập sự được phản ánh tích cực qua việc đánh giá, nhận xét của cơ quan, đồng nghiệp. Thông qua kết quả tập sự, cơ quan đơn vị bổ nhiệm chính thức công chức cấp xã làm việc tại UBND cấp xã.

Như vậy, kết quả thực hiện chế độ tập sự phản ánh được năng lực của thí sinh sau khi trúng tuyển để từ đó cơ quan, đơn vị có định hướng trong hoạt động quản lý CC cấp xã, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ CC cấp xã tại địa phương.

2.3.2. Những hạn chế tồn tại

• Thứ nhất, hạn chế trong việc xác định nhu cầu TDCC cấp xã

Việc xác định yêu cầu đối với vị trí dự tuyển chức danh CC cấp xã vẫn chưa thực hiện tốt, chưa quan tâm đến yếu tố năng lực thực thi nhiệm vụ và các kỹ năng xử lý công việc và việc xác định nhu cầu TDCC cấp xã chủ yếu dựa trên số lượng biên chế được giao, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cần tuyển. Theo đó, cơ quan sử dụng CC cấp xã chỉ đưa ra các tiêu chuẩn dựa trên các quy định của pháp luật về chức năng, nhiệm vụ của vị trí công tác ví dụ cụ thể như quy định về thời gian công tác trong lĩnh vực tuyển dụng, các văn bản, chứng chỉ mang tính đặc thù, hộ khẩu thường trú tại TPHCM…

Tuy việc đưa ra các điều kiện, tiêu chuẩn này vẫn ở mức độ đảm bảo không vi phạm các quy định về tính cạnh tranh, công bằng trong thi tuyển CC nhưng vẫn ảnh hưởng một phần đến việc giới hạn số lượng dự tuyển, trong đó có nguy cơ bỏ sót nguồn nhân lực có năng lực thực sự trong lĩnh vực cần dự tuyển. Đây không chỉ là hạn chế trong công tác TDCC cấp xã của TPHCM mà còn của rất nhiều địa phương trên cả nước. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

• Thứ hai, hạn chế trong việc thu hút nguồn dự tuyển chất lượng cao

Bằng nhiều giải pháp, TPHCM luôn chú trọng thu hút nguồn nhân lực dự tuyển chất lượng cao làm việc trong cơ quan nhà nước bao gồm cả các chức danh công chức cấp xã. Tuy nhiên, các chính sách thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao chủ yếu tập trung ở giai đoạn CC cấp xã được tuyển dụng chính thức như chính sách tiền lương, phụ cấp, bảo hiểm xã hội, chế độ hỗ trợ đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn. Nhìn chung, các chính sách này có góp phần tạo động lực, giúp thu hút các thí sinh có chất lượng cao tham gia dự tuyển vào các chức danh CC cấp xã, tuy nhiên vẫn chưa có tác dụng trực tiếp và mạnh mẽ và rõ nét.

• Thứ ba, hạn chế về phương thức và nội dung thi tuyển công chức cấp xã

Phương thức thi tuyển được áp dụng chủ yếu trong TDCC cấp xã hiện nay tại Thành phố. Phương thức thi tuyển mặc dù được đổi mới là thi trực tiếp trên máy tính và có ngân hàng đề thi, nhưng chủ yếu dùng để thi những môn trắc nghiệm như ngoại ngữ, tin học, đối với những môn thi chuyên ngành và kiến thức chung vẫn phải thi viết.

Ngoài ra vấn đề trang bị cơ sở vật chất cho kỳ thi chưa thật sự đảm bảo vì trong quá trình làm bài trên máy tính vẫn còn phụ thuộc bởi đường truyền kém, dữ liệu có thể bị mất, nguồn điện… ảnh hưởng đến kết quả thi.

Nội dung thi tuyển là những kiến thức về quy định pháp luật, chưa mô tả cụ thể nhiệm vụ của từng chức danh CC cấp xã, chưa phản ánh thực chất năng lực của người dự tuyển như khả năng giải quyết tình huống, phân tích vấn đề, kỹ năng giao tiếp, ứng xử, phản xạ với các tình huống thực tiễn có thể xảy ra trong hàng ngày khi giao tiếp với người dân…

Thứ tư, hạn chế về chất lượng công chức cấp xã được tuyển dụng

Người dự TDCC cấp xã về cơ bản đã đáp ứng các tiêu chuẩn về trình độ chuyên môn, ngoại ngữ, tin học, tuy nhiên vẫn chưa thể hiện được năng lực chuyên môn cần có ở mỗi chức danh nhất định. Điều này phản ánh chất lượng của công tác TDCC cấp xã, đòi hỏi phải tiếp tục hoàn thiện công tác TDCC cấp xã hướng tới nâng cao chất lượng đội ngũ CC cấp xã tại địa phương.

2.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế tồn tại Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

2.3.3.1. Nguyên nhân chủ quan

• Thứ nhất, nhận thức chưa đầy đủ về tầm quan trọng của công tác tuyển dụng công chức cấp xã

Sự nhận thức chưa đầy đủ về tầm quan trọng của công tác TDCC cấp xã dẫn đến nhiều hạn chế và thiếu sót trong quá trình thực hiện tuyển dụng như: việc xác định nhu cầu tuyển dụng, xây dựng kế hoạch chưa thực hiện tốt, thiếu sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan trong tổ chức tuyển dụng, …

Nhận thức về vai trò của chức danh CC cấp xã còn thấp và không quan trọng, không phù hợp khi tham gia ứng tuyển. Điều này thể hiện qua việc hàng năm có nhiều thí sinh sau khi đăng ký dự tuyển nhưng không đến tham gia kỳ thi. Chính vì những nhận thức đó đã dẫn đến những hạn chế ảnh hưởng đến chất lượng TDCC cấp xã hàng năm.

• Thứ hai, hạn chế của người làm công tác tuyển dụng công chức cấp xã

Năng lực của người làm công tác TDCC cấp xã về cơ bản đã đáp ứng các quy định, đảm bảo các nội dung về TDCC cấp xã được diễn ra theo kế hoạch. Tuy nhiên, năng lực này chỉ dừng lại ở mức độ hiểu biết chưa đáp ứng tốt các yêu cầu đặt ra đối với người làm công tác TDCC cấp xã.

Như vậy, để tiếp tục hoàn thiện công tác TDCC Cấp xã, nhân sự làm công tác tuyển dụng phải thật tâm huyết với công tác, chủ động nghiên cứu các mô hình hay từ địa phương khác để kịp thời bổ sung, vận dụng sáng tạo nhưng đảm bảo theo quy định pháp luật liên quan.

2.3.3.2. Nguyên nhân khách quan

• Một là, hệ thống quy định tuyển dụng công chức cấp xã vẫn còn nhiều hạn chế

Hiện nay hệ thống pháp luật quy định về TDCC cấp xã tương đối đầy đủ và chặt chẽ từ hình thức đến nội dung tuyển dụng và không có các quy định đặc thù cho các địa phương. Tuy nhiên, một số nội dung quan trọng như nguyên tắc TDCC cấp xã và quy trình TDCC cấp xã vẫn chưa được quy định cụ thể. Mặc khác, tại TPHCM việc TDCC và CC cấp xã được thực hiện chung không có sự phân định về cơ quan tổ chức tuyển dụng dẫn đến trong cùng một kỳ thi có quá nhiều vị trí cần tuyển, quá nhiều nội dung cần được triển khai ảnh hưởng đến chất lượng tuyển dụng nói chung và TDCC cấp xã nói riêng.

• Hai là, chế độ, chính sách đối với công chức cấp xã còn nhiều hạn chế

Các chế độ, chính sách là một trong những yếu tố tạo động lực đối với công chức cấp xã, các chế độ, chính sách liên quan đến công chức cấp xã có thể là vật chất hoặc là tinh thần giúp cho đội ngũ công chức cấp xã làm việc hiệu quả hơn.

Tuy nhiên, các chế độ, chính sách dành cho đối tượng này chưa thật sự đáp ứng được nhu cầu của họ, cơ hội thăng tiến ít, trang thiết bị làm việc còn nhiều hạn chế… chưa tạo được động lực để ứng viên tham gia dự tuyển, dẫn đến hạn chế trong công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại địa phương. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

Kết luận Chương 2

Tác giả vận dụng cơ sở lý luận được trình bày ở chương 1 vào nghiên cứu thực trạng tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh.

• Các vấn đề được làm rõ như:

Thứ nhất, phân tích thực trạng đội ngũ công chức làm việc tại UBND xã, phường, thị trấn trên địa bàn TPHCM. Đây là cơ sở luận chứng cho việc nâng cao chất lượng công tác TDCC cấp xã.

Thứ hai, thực trạng công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại TPHCM. Trong nội dung phần này, tác giả làm rõ những vấn đề có liên quan đến thực tiễn tuyển dụng công chức công chức cấp xã tại Thành phố Hồ Chí Minh như: cơ sở pháp lý trong tuyển dụng được Thành phố triển khai, việc sử dụng phương thức tuyển dụng, quy trình tuyển dụng và kết quả tuyển dụng.

Thứ ba, từ thực tiễn nói trên, tác giả rút ra những điểm đạt được và hạn chế trong công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại thành phố Hồ Chí Minh và đưa ra nguyên nhân để làm nền tảng xây dựng hệ thống các giải pháp ở chương tiếp theo. Luận văn: Pháp luật tuyển dụng công chức cấp xã tại Hồ Chí Minh.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ:  

===>>> Luận văn: Giải pháp tuyển dụng công chức cấp xã tại TPHCM