Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục hay nhất năm 2025 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thạc sĩ thì với đề tài Luận văn: Phương hướng và giải pháp đảm bảo thực hiện pháp luật về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục đại học dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

3.1. Phương hướng hoàn thiện tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục tại các cơ sở giáo dục đại học

3.1.1. Xu hướng phát triển của tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục của cơ sở giáo dục đại học

Hội nghị lần thứ VIII Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI ngày 04/11/2013 đã ban hành Nghị Quyết số 29-NQ/TW về “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đào tạo, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế”. Trong Nghị quyết, tại khoản 5, mục III, phần B nêu rõ “ Tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra của cơ quan quản lý các cấp; đảm bảo dân chủ, công khai minh bạch”.

Đổi mới giáo dục, tự chủ giáo dục đại học là xu hướng của thế giới. Ở Việt Nam, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Giáo dục đại học năm 2018 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2019) và Nghị định số 99/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 (có hiệu lực từ ngày 15/02/2020) của Chính phủ về quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật sửa đổi, bổ sung Luật Giáo dục đại học năm 2018 đã quy định cụ thể đầy đủ các điều kiện trao quyền tự chủ cho CSGDĐH trên hầu hết các mặt hoạt động. Gắn với quyền tự chủ CSGDĐH là việc tự thanh tra của chính CSGDĐH và tăng cường công tác thanh tra của các cơ quan quản lý nhà nước các cấp. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật Giáo dục đại học năm 2018 và Nghị định 99/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 của Chính phủ đã đánh dấu sự thay đổi và tạo điều kiện hành lang pháp lý thông thoáng cho các CSGDĐH có định hướng phát triển mạnh mẽ hơn, được giao quyền tự quyết nhiều hơn. Trên cơ sở đó các CSGDĐH kiện toàn bộ máy tổ chức Hội đồng trường, kiện toàn tổ chức CSGDĐH theo định hướng tự chủ giáo dục đại học. Tự chủ đại học mang lại nhiều mặt ưu điểm giúp CSGDĐH tháo gỡ nhiều vướng mắc trong công tác quản lý nhà nước, trong các hoạt động của CSGDĐH và công tác quản lý của các Bộ chủ quản một số CSGDĐH. Đây là cơ hội tốt để nâng cao chất lượng giáo dục đại học. Cơ chế tự chủ đại học giúp nhà trường chủ động, linh hoạt hơn trong các hoạt động. Xu thế tự chủ đại học kéo theo việc CSGDĐH phải tăng cường, nâng cao chất lượng quản lý nội bộ của CSGDĐH và theo đó việc đổi mới và hoàn thiện công tác thanh tra nội bộ là phương hướng tất yếu nhằm giúp Hiệu trưởng có công cụ hữu hiệu để quản lý hoạt động nội bộ CSGDĐH với những yêu cầu cao hơn, đồng thời góp phần hỗ trợ CSGDĐH thực hiện trách nhiệm giải trình với xã hội, người học và cơ quan quản lý nhà nước. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng tại Hội nghị công tác thanh tra nội bộ các CSGDĐH năm 2020 được tổ chức tại Thái Nguyên, ngày 07/12/2020 đã khẳng định: “Trong bối cảnh tự chủ giáo dục đại học với nhiều điểm mới, CSGDĐH được giao quyền tự chủ toàn diện, do vậy có một bộ máy chuyên trách trong CSGDĐH để làm công tác thanh tra giáo dục là vô cùng cần thiết. Càng tự chủ bao nhiêu thì càng phải tự thanh tra, kiểm tra , nắm bắt để thực hiện đúng các quy định của Đảng, Nhà nước, của Đảng ủy Trường, Hội đồng trường.. Thực tế cho thấy, ở đâu tổ chức tốt hoạt động thanh tra giáo dục thì ở đó giảm thiểu được nhiều rủi ro, hạn chế, khuyết điểm trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo và hoạt động chuyên môn” [32].

Từ những chủ trương, quan điểm của Đảng, pháp luật của Nhà nước trước xu thế phát triển, đổi mới nền giáo dục, CSGDĐH được giao quyền tự chủ hoạt động về mọi mặt, giúp các cơ sở giáo dục chủ động hơn trong hoạt động của mình, điều này vừa là thuận lợi vừa là thách thức đòi hỏi cơ sở giáo dục cần nhìn nhận công tác tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục là hoạt động quan trọng nhằm giúp cơ sở giáo dục đi đúng hướng và phù hợp với xu hướng phát triển, cơ sở giáo dục phải tăng cường công tác tự thanh tra, tự kiểm tra.

3.1.2. Phương hướng hoàn thiện tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục của cơ sở giáo dục đại học

Xu hướng tự chủ giáo dục đại học là điều tất yếu, phù hợp với thực tiễn phát triển của nền giáo dục, tự chủ giáo dục giúp cơ sở giáo dục đại học chủ động, phát huy hết nguồn lực nội sinh. Đồng thời để đáp ứng yêu cầu đổi mới trong xu thế tự chủ giáo dục các CSGDĐH phải đổi mới tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục trong cơ sở của mình nhằm giảm thiểu các rủi ro, nâng cao hiệu lực hiệu quả quản lý. Trước nhu cầu của thực tiễn và sự phát triển của nền giáo dục, sự đổi mới toàn diện trong giáo dục đại học, phương hướng đổi mới, hoàn thiện tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục của CSGDĐH tập trung các nội dung sau:

Một là, hoàn thiện các quy định về tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức thanh tra trong CSGDĐH bám sát các quan điểm, chủ trương của Đảng, nhà nước về tổ chức và hoạt động thanh tra trong các đơn vị sự nghiệp.

Thanh tra trong đơn vị sự nghiệp là hoạt động thanh tra nội bộ tại đơn vị, giúp thủ trưởng đơn vị, người đứng đầu đơn vị nhằm phát hiện các sơ hở trong cơ chế quản lý của đơn vị để kiến nghị các biện pháp khắc phục, phòng ngừa, phát hiện hành vi vi phạm pháp luật, nội quy quy chế của đơn vị; giúp đơn vị cá nhân thực hiện tốt các chính sách pháp luật; giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng chống tham nhũng trong phạm vi chức năng nhiệm vụ theo quy định pháp luật. Vì vậy việc kiện toàn tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra trong đơn vị sự nghiệp cụ thể là hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH góp phần đảm bảo hoạt động điều hành trong CSGDĐH là một yêu cầu tất yếu khách quan và phù hợp.

Với vai trò, đặc điểm đặc thù hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH cần phải quan tâm xây dựng tổ chức bộ máy một cách khoa học, rõ ràng nhiệm vụ, chức năng, xác định địa vị của đơn vị thanh tra trong CSGDĐH phù hợp với quy định pháp luật về tổ chức thanh tra giáo dục nhằm đáp ứng yêu cầu công tác, đảm bảo hoạt động hiệu quả. Do vậy, việc kiện toàn tổ chức và hoạt động thanh tra cần quan tâm chú ý đến các nội dung sau: Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Trên cơ sở các mục tiêu, chiến lược đề ra trong từng giai đoạn, xây dựng tổ chức thanh tra giáo dục phù hợp với tình hình thực tế của đơn vị, đáp ứng mục tiêu, nhiệm vụ. Tăng cường bổ sung nhân sự cán bộ, viên chức, nhân sự làm công tác thanh tra nội bộ đảm bảo về tiêu chuẩn, điều kiện, chất lượng, đạo đức đồng thời tăng cường về số lượng nhân sự để đảm bảo thực hiện nhiệm vụ, trách nhiệm được giao trong bối cảnh khối lượng công việc ngày càng tăng. Trên cơ sở đó, cần xây dựng hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật về thanh tra và thanh tra giáo dục một cách đầy đủ, đồng bộ.

Hai là, kiện toàn tổ chức và hoạt động của các tổ chức thanh tra trong CSGDĐH đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính.

Đẩy mạnh cải cách hành chính trong tổ chức và hoạt động thanh tra trong CSGDĐH nhằm xây dựng tổ chức bộ máy thanh tra giáo dục theo hướng gọn nhẹ, tuân thủ pháp luật, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả.

Xây dựng đội ngũ cán bộ, viên chức thanh tra có phẩm chất năng lực phù hợp, đáp ứng yêu cầu công việc. Đồng thời, có kế hoạch bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, viên chức thanh tra, thực hiện tốt công tác quy hoạch cán bộ gắn với đào tạo, bồi dưỡng.

Cải cách hành chính về trình tự thủ tục tiến hành thanh tra, giải quyết khiếu nại, cần rà soát, đơn giản hóa các thủ tục, kiến nghị loại bỏ các thủ tục phức tạp, gây phiền hà.

Tăng cường công tác theo dõi, giám sát trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao của đội ngũ cán bộ, viên chức..

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách về cải cách hành chính, thủ tục, pháp luật trong hoạt động thanh tra giáo dục.

Ba là, kiện toàn tổ chức và hoạt động của các tổ chức thanh tra trong CSGDĐH đáp ứng tính kịp thời trong phát hiện sơ hở và xử lý các vi phạm.

Mục tiêu của hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH là kịp thời đề xuất các biện pháp phòng ngừa, khắc phục các sơ hở trong cơ chế quản lý của đơn vị, phát hiện hành vi vi phạm pháp luật, nội quy quy chế của đơn vị kiến nghị xử lý; hỗ trợ đơn vị, cá nhân thực hiện tốt các quy định pháp luật; giải quyết các đơn thư và phòng chống tham nhũng, tiêu cực trong CSGDĐH.

Hoạt động thanh tra giáo dục là hoạt động hỗ trợ trong công tác quản lý của đơn vị, do đó cần phải được thực hiện thường xuyên để kịp thời phát hiện những thiếu sót và có biện pháp điều chỉnh trong công tác quản lý, đảm bảo hiệu quả công tác quản lý đơn vị, đồng thời phát hiện, phát huy các nhân tố tích cực, khen thưởng, động viên kịp thời nhân sự giỏi trong đơn vị.

Tính kịp thời đặt ra yêu cầu khi có đủ cơ sở để thanh tra phải nhanh chóng thực hiện hoạt động thanh tra, đảm bảo tuân thủ về thủ tục, thời gian theo quy định. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Bốn là, là nâng cao nhận thức về vị trí vai trò của thanh tra giáo dục đối với đội ngũ cán bộ, viên chức lãnh đạo và chuyên môn trong CSGDĐH.

Xu thế tự chủ đại học, tự giải trình với xã hội kéo theo việc CSGDĐH phải tăng cường, nâng cao chất lượng quản lý nội bộ của CSGDĐH và việc nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ, viên chức lãnh đạo của CSGDĐH về hoạt động thanh tra giáo dục nhằm tạo các điều kiện cho hoạt động thanh tra giáo dục của CSGDĐH được thuận lợi. Qua hoạt động nâng cao nhận thức, lãnh đạo các đơn vị, viên chức của CSGDĐH nhìn nhận vị trí, tầm quan trọng của hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH là rất quan trọng đối với CSGDDĐH trong quá trình tự chủ, qua hoạt động thanh tra giáo dục giúp đơn vị nhìn nhận được quá trình thực hiện nhiệm vụ của đơn vị, cá nhân đã làm được và có những điểm hạn chế qua đó có giải pháp khắc phục kịp thời. Đồng thời, khi ý thức của đội ngũ cán bộ quản lý, viên chức, người lao động, học viên, sinh viên đối với hoạt động thanh tra giáo dục được nâng cao, họ nhận thức được quyền và nghĩa vụ của mình, từ đó chủ động, tự giác thực hiện t nghiêm túc các yêu cầu, kiến nghị, kết luận về thanh tra.

Năm là, tăng cường năng lực thực hiện nhiệm vụ thanh tra giáo dục cho các CSGDĐH.

Tăng cường năng lực thực hiện nhiệm vụ thanh tra giáo dục trong CSGDĐH cần chú trọng đến con người về số lượng, trình độ chuyên môn phẩm chất đạo đức của cán bộ, viên chức làm thanh tra giáo dục, đồng thời có cơ chế tài chính phù hợp đảm bảo thực hiện nhiệm vụ thanh tra giáo dục, đảm bảo thu nhập cho cán bộ, viên chức làm công tác thanh tra giáo dục.

3.2. Giải pháp đảm bảo thực hiện pháp luật về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục tại các cơ sở giáo dục đại học tại Thành phố Hồ Chí Minh Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

3.2.1. Nhóm giải pháp về thể chế

3.2.1.1. Hoàn thiện các quy định về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục trong cơ sở giáo dục đại học

Để hoàn thiện các quy định về thanh tra giáo dục trong CSGDĐH, cần hoàn thiện đồng bộ ở các cấp độ, thứ nhất là văn bản quy phạm pháp luật của Quốc hội, Chính phủ; cấp độ thứ hai là hoàn thiện các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo và cuối cùng là hoàn thiện các quy định nội bộ của chính cơ sở giáo dục đại học.

Ở cấp độ thứ nhất cần khẳng định rõ vị trí, chức năng của thanh tra giáo dục tại các đơn vị sự nghiệp nói chung trong Luật Thanh tra mà CSGDĐH là một trong những đơn vị thuộc đối tượng này. Xét về thực tế hoạt động thanh tra tại các đơn vị sự nghiệp đã có từ lâu và nhu cầu phục vụ cho công tác quản lý điều hành đã được chứng minh. Vì vậy cần thiết để hướng dẫn chi tiết việc thực hiện việc này cần có một chương riêng về tổ chức và hoạt động thanh tra nội bộ tại các đơn vị sự nghiệp hoặc quy định chi tiết hướng dẫn và thi hành Luật Thanh tra tại Nghị định từ đó củng cố thêm địa vị pháp lý của công tác thanh tra nội bộ. Trên cơ sở này, các Bộ chủ quản các đơn vị sự nghiệp, mà cụ thể là Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung Thông tư để hướng dẫn tổ chức và triển khai hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH trong phạm vi quản lý lĩnh vực giáo dục của mình.

Cấp độ thứ hai là trên cơ sở các quy định của pháp luật về thanh tra cụ thể Luật Thanh tra năm 2022 có hiệu lực từ ngày 01/7/2023 và Nghị định số 43/2023/NĐ-CP của Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo cần sớm ban hành văn bản thay thế thông tư 51/2012 /TT-BGDĐT theo hướng quy định rõ về tổ chức, đội ngũ thanh tra, các yêu cầu về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và chế độ chính sách, thẩm quyền và quy trình hoạt động, thời gian tiến hành cuộc thanh tra giáo dục, các điều kiện đảm bảo hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH.

Cấp độ thứ ba là các CSGDĐH dựa trên văn bản quy phạm pháp luật, các hướng dẫn, quy định của Quốc hội, Chính phủ, của Bộ Giáo dục và Đào tạo, xây dựng, hoàn thiện hệ thống quy định về tổ chức và hoạt động thanh tra trong CSGDĐH vừa phù hợp với thực tiễn hoạt động của CSGDĐH vừa phù hợp với các quy định của pháp luật.

3.2.1.2. Kiện toàn tổ chức thanh tra giáo dục trong cơ sở giáo dục đại học

Để công tác thanh tra giáo dục của CSGDĐH tại thành phố Hồ Chí Minh được hoạt động hiệu quả, đáp ứng yêu cầu đổi mới và tự chủ giáo dục đại học, phù hợp với các quy định của pháp luật, quy định của ngành giáo dục, chủ trương, định hướng của Nhà nước trong lĩnh vực giáo dục CSGDĐH đã xây dựng tổ chức thanh tra giáo dục, một số CSGDĐH cử nhân sự làm công tác thanh tra nội bộ, nhưng trước nhu cầu tự chủ đại học vì vậy cần kiện toàn tổ chức thực hiện công tác thanh tra giáo dục đảm bảo đáp ứng thực hiện các nhiệm vụ. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Việc xác định mô hình phòng thanh tra độc lập hay gắn ghép với các một số phòng ban khác là rất cần thiết vì nó ảnh hưởng đến tính hiệu quả, tính độc lập của công tác thanh tra. Việc chuẩn hóa một mô hình duy nhất cho hoạt động thanh tra giáo dục là rất khó nhưng nhất thiết phải chuẩn một cách tương đối. Trước tiên cần xác định là phải thiết lập một tổ chức thanh tra giáo dục trong CSGDĐH, không thể bố trí cán bộ làm công tác thanh tra giáo dục bởi phạm vi hoạt động thanh tra nội bộ khá rộng và nhiều mảng việc. Có thể đưa ra hai mô hình để tổ chức sau:

• Mô hình 1. Tổ chức thanh tra giáo dục độc lập

Mô hình này có ưu điểm là tính chuyên môn hóa cao, đảm bảo tính độc lập về mặt tổ chức, phù hợp với các CSGDĐH có quy mô lớn, số lượng đơn vị chuyên môn nhiều, người học đông, nhưng hạn chế là không thể tận dụng triệt để nguồn nhân lực khác có chuyên môn cao và am hiểu pháp luật trong đơn vị để vừa thực hiện nhiệm vụ thanh tra vừa thực hiện công tác chuyên môn khác.

• Mô hình 2. Tổ chức thanh tra nội bộ gắn với công tác pháp chế.

Mô hình này có ưu điểm là thu gọn đầu mối tổ chức cơ cấu phòng ban, phù hợp với xu hướng cải cách hành chính, tổ chức bộ máy tinh gọn, gắn với với bộ phận pháp chế vì thường cán bộ, nhân sự làm công tác pháp chế là các cán bộ am hiểu về pháp luật, vừa là nơi xây dựng các quy định, quy chế nội bộ đơn vị do đó thuận lợi cho việc tiếp cận và triển khai công tác thanh tra giáo dục một cách dễ dàng. Ngược lại, hạn chế của mô hình này là thiếu tính chuyên môn hóa và làm giảm đi tính độc lập của hoạt động thanh tra. Mô hình này phù hợp hơn với các CSGDĐH có số lượng đơn vị, cán bộ chuyên môn ít và quy mô, số lượng sinh viên ít.

Tùy vào đặc điểm, quy mô của từng loại hình CSGDĐH lựa chọn mô hình tương thích để tổ chức và triển khai hoạt động thanh tra giáo dục đảm bảo hoạt động có hiệu quả, hiệu lực.

3.2.2. Nhóm giải pháp nâng cao nhận thức Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Một là, đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật về hoạt động thanh tra giáo dục cho đội ngũ cán bộ quản lý, viên chức, sinh viên, người lao động. Đối với người đứng đầu cơ sở giáo dục đại học cần tổ chức tuyên truyền phổ biến đầy đủ quy định của pháp luật về vai trò, ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác thanh tra đến toàn thể công chức, viên chức và người lao động thuộc ngành, đơn vị mình trực tiếp theo dõi, quản lý, hiểu để thực hiện và cộng tác trong tham gia thanh tra hoạt động thanh tra. Cần nhận thức toàn diện, thấu đáo về chức năng, nhiệm vụ, nội dung, vai trò của công tác thanh tra trong việc tham mưu, đề xuất giải pháp để kiểm tra, chấn chỉnh, uốn nắn, hướng dẫn trong hoạt động quản lý cơ sở giáo dục, quản trị nhà trường. Mục đích của giải pháp này là để nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ quản lý, viên chức, người lao động, học viên sinh viên về hoạt động thanh tra nói chung (mục đích, nguyên tắc, nội dung thanh tra); Quyền và nghĩa vụ của các đối tượng liên quan trong hoạt động thanh tra giáo dục được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật sau: pháp luật về thanh tra, pháp luật về tiếp công dân, khiếu nại tố cao; pháp luật về phòng chống tham nhũng. Qua đó họ có thể hiểu rõ các quy định của pháp luật để họ tự nguyện, tự giác thực hiện tốt các yêu cầu, kiến nghị, quyết định về thanh tra.

Hai là, đối với đội ngũ viên chức làm công tác thanh tra tại cơ sở giáo dục cần nhận thức đầy đủ, trọn vẹn về chức trách, nhiệm vụ của thanh tra trong hoạt động quản lý cơ sở giáo dục, về nội dung, nguyên tắc, nghiệp vụ tổ chức và thực hiện hoạt động thanh tra.

Việc kiện toàn đội ngũ cán bộ chuyên trách thực hiện công tác thanh tra giáo dục trong CSGDĐH là một trong các giải pháp căn cơ về mặt tổ chức cán bộ, kiện toàn đội ngũ nhân sự thanh tra vừa có chuyên môn, được bồi dưỡng nghiệp vụ thanh tra trong lĩnh vực giáo dục đại học, am hiểu về pháp luật qua đó mới đem lại hiệu quả và chất lượng công tác thanh tra nội bộ, giải pháp này cần chú ý các nội dung sau:

Cần có cơ chế tuyển dụng hợp lý để tuyển chọn được những nhân sự có năng lực, kinh nghiệm, am hiểu pháp luật về giáo dục tuyển dụng vào làm việc trong bộ phận thanh tra của CSGDĐH. Nhằm đáp ứng thực hiện công tác này các CSGDĐH tại thành phố Hồ Chí Minh cần tăng cường tuyển chọn nhân sự có chuyên môn về giáo dục đại học và tăng cường nhân sự có chuyên ngành Luật.

Tạo điều kiện con người được phân công làm công tác thanh tra được tham gia các lớp bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ về thanh tra giáo dục theo chương trình của Bộ GDĐT.

Ba là, đối với viên chức và người lao động cần hiểu rõ bản chất, mục đích của thanh tra không chỉ đơn thuần là xem xét, đánh giá, đề xuất xử lý vi phạm, công tác thanh tra giáo dục tập trung chủ yếu vào việc uốn nắn, tháo gỡ, hướng dẫn khó khăn vướng mắc trong việc thực hiện công tác quản lý đơn vị, hoạt động chuyên môn nghiệp vụ, việc thực hiện chế độ, chính sách, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

3.2.3 Nhóm giải pháp về tăng cường năng lực thanh tra giáo dục

3.2.3.1. Giải pháp đổi mới phương pháp và nội dung hoạt động

• Đổi mới về mặt nội dung hoạt động thanh tra cần quan tâm:

Một là, căn cứ quy định của pháp luật, hướng dẫn thực hiện công tác thanh tra hàng năm đối với CSGDĐH, kế hoạch, mục tiêu công tác năm học của CSGDĐH, người phụ trách công tác thanh tra chủ động xây dựng kế hoạch thanh tra hàng năm trình người đứng đầu cơ sở giáo dục phê duyệt để tiến hành.

Hai là, nội dung kế hoạch thanh tra cần tập trung lựa chọn để thực hiện một hoặc một vài trong các nội dung như đã nêu ở trên, việc lựa chọn nội dung để xây dựng kế hoạch thanh tra căn cứ vào thực tiễn hoạt động của CSGDĐH, theo yêu cầu của người đứng đầu, yêu cầu giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng và đặc thù hoạt động chuyên môn của CSGDĐH.

Ba là, trong thực hiện hoạt động thanh tra cần tuân thủ quy trình, như: Quy trình tiến hành cuộc thanh tra, quy trình giải quyết khiếu nại, giải quyết tố cáo, kiến nghị, phản ánh, tiếp công dân, xử lý đơn thư.

Bốn là, các kết luận thanh tra, kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh cần công bố công khai để tổ chức cá nhân trực tiếp và liên quan được biết để nghiêm túc thực hiện, cần đánh giá kiểm tra việc thực hiện kết luận thanh tra đối với đơn vị, cá nhân liên quan.

Đồng thời, trong tiến hành thanh tra cần vận dụng nhiều phương pháp tiến hành bởi cách thức tiến hành phụ thuộc nhiều vào đối tượng và nội dung của cuộc thanh tra. Hoạt động thanh tra tiến hành theo một trình tự thủ tục nhất định và có giới hạn về mặt thời gian thực hiện, nếu không vận dụng, linh hoạt trong các phương pháp tiến hành sẽ dễ lúng túng, thiếu các thông tin dẫn đến việc thanh tra không đúng trọng tâm nội dung thanh tra, kéo dài thời gian thực hiện thanh tra.

3.2.3.2. Giải pháp tăng cường tính chủ động của thanh tra Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Phần lớn các cuộc thanh tra trong CSGDĐH xuất phát từ yêu cầu quản lý của thủ trưởng CSGDĐH khi cần nắm bắt, kiểm soát các khâu, mảng hoạt động của đơn vị đều đó thiếu đi tính chủ động trong công tác xây dựng, hoạch định kế hoạch thanh tra hằng năm của tổ chức thanh tra giáo dục hoặc cán bộ chuyên trách công tác thanh tra giáo dục, mặt khác còn có biểu hiện nể nang nhau vì đều là đồng nghiệp cùng cơ quan. Do vậy, các tổ chức thanh tra giáo dục cần tăng cường tính chủ động trong việc nghiên cứu, đề xuất hoặc quyết định trong phạm vi nhiệm vụ tiến hành tổ chức các cuộc thanh tra nhằm đáp ứng các yêu cầu khẩn trương, kịp thời trong phát hiện xử lý, chấn chỉnh các sai phạm. Đồng thời, cán bộ đảm nhiệm công tác thanh tra cần tuân thủ các quy định trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, độc lập với đối tượng thanh tra, độc lập trong việc thực hiện nhiệm vụ thanh tra, tránh việc nể nang, né tránh.

Tính chủ động trong hoạt động thanh tra cần quan tâm đến các mặt: chủ động trong lựa chọn nội dung thanh tra; chủ động xác định đối tượng được thanh tra và chủ động trong lựa chọn phương pháp, cách thức tiến hành thanh tra.

3.2.3.3. Giải pháp tăng cường công tác hỗ trợ các nguồn lực

Xem xét điều chỉnh quy chế chi tiêu nội bộ của CSGDĐH làm rõ chế độ đãi ngộ đặc thù, phụ cấp trách nhiệm, các điều kiện trang thiết bị và trang phục cho người làm công tác thanh tra trong CSGDĐH phù hợp với tính chất, dặc điểm, nghề nghiệp của người làm công tác thanh tra:

Một là, quan tâm đầu tư các trang thiết bị, cơ sở vật chất phục vụ chuyên dùng và cả hệ thống các ứng dụng cho công tác thanh tra giáo dục, công tác tiếp công dân, tiếp nhận và xử lý đơn thư. Bảo đảm kinh phí cho hoạt động thanh tra, có nguồn kinh phí đảm bảo cho trưng cầu chuyên môn và các khoản chi khác theo quy định của pháp luật.

Hai là, quan tâm đầu tư kinh phí cho các hoạt động nghiên cứu khoa học, đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ thanh tra. Thiết lập một hệ thống mạng nội bộ cho công tác thanh tra giáo dục, kết nối từ Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo đến các Sở Giáo dục và Đào tạo, cũng như các CSGDĐH trên toàn quốc. Mục tiêu là đảm bảo việc truyền thông thông tin, hướng dẫn và chỉ đạo về nghiệp vụ thanh tra, cũng như trao đổi thông tin về hoạt động và kết quả thanh tra diễn ra đều đặn và kịp thời

Ba là, xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu về các cuộc thanh tra, kiểm tra, hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật, tài liệu liên quan đến hoạt động thanh tra; lưu trữ hồ sơ, tài liệu phục vụ hoạt động thanh tra thống nhất, rõ ràng và minh bạch. Nâng cao công tác số hóa các văn bản và tài liệu lưu trữ để cung cấp dịch vụ tra cứu, tìm kiếm và xử lý thông tin trực tuyến, sử dụng chữ ký điện tử và văn bản điện tử trong quá trình thanh tra giáo dục. Mục tiêu là thay thế dần việc gửi văn bản giấy qua dịch vụ bưu điện bằng cách gửi văn bản điện tử có chữ ký điện tử qua mạng internet.

Bốn là, phát triển ứng dụng công nghệ thông tin, hệ thống phần mềm trong quản lý đơn thư khiếu nại, tố cáo, tiếp công dân; có sự liên kết từ Bộ GDĐT đến các Sở GDĐH, các CSGDĐH. Qua đó, tạo lập cơ sở dữ liệu chung trên toàn quốc gia về dữ liệu giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực giáo dục. Đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong công việc thông qua việc tổ chức các khóa ngắn hạn, hướng dẫn sử dụng thành thạo các phần mềm ứng dụng phục vụ công tác thanh tra, khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

3.2.3.4. Giải pháp đẩy mạnh phối hợp và ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra

Một giải pháp quan trọng để tăng cường hiệu quả trong tổ chức và hoạt động thanh tra trong CSGDĐH là phải tăng cường công tác phối hợp trong hoạt động với các tổ chức thanh tra chuyên ngành liên quan. Tổ chức thanh tra giáo dục trong CSGDĐH tăng cường mối quan hệ với cơ quan thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo để tiếp thu các chỉ đạo, hướng dẫn tập huấn về nghiệp vụ, đồng thời tăng cường phối hợp với các tổ chức thanh tra giáo dục ở các CSGDĐH khác nhằm chia sẻ kinh nghiệm trong thực hiện nhiệm vụ thanh tra giáo dục.

Đặc biệt, là tăng cường sự phối hợp với chính các đơn vị phòng, ban, cấp ủy, công đoàn, Ban thanh tra nhân dân trong CSGDĐH bởi đối tượng thanh tra thường chịu sự quản lý trực tiếp bởi các đơn vị trên, thông qua đó tiếp nhận được nhiều nguồn thông tin hỗ trợ cho việc hoạch định kế hoạch và cung cấp các thông tin cần thiết khi tiến hành thanh tra.

Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, tự chủ đại học diễn ra trong thời đại chuyển đổi số, hoạt động thanh tra cần phải đổi mới ứng dụng các thành tựu công nghệ thông tin, công nghệ số để hỗ trợ cho hoạt động thanh tra nhằm tiết kiệm thời gian, công sức và góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động thanh tra.

3.4. Một số kiến nghị cụ thể Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

3.4.1. Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo

Thứ nhất, Bộ Giáo dục và Đào tạo cần kiến nghị Chính phủ xem xét, sửa đổi bổ sung Nghị định số 42/2013/NĐ-CP ngày 09/5/2013 của Chính phủ quy định về việc tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục, nhằm đáp ứng các yêu cầu thực tiễn đổi mới quản lý giáo dục, đổi mới hoạt động thanh tra giáo dục, thay đổi hình thức thanh tra hoạt động chuyên môn sang thanh tra công tác quản lý;

Thứ hai, Bộ GDĐT cần sớm ban hành Thông tư thay thế Thông tư 51/2012/TT-BGDĐT ngày 16/12/2012 của Bộ GDĐT theo hướng quy định rõ về tổ chức đội ngũ thanh tra của CSGDĐH, làm rõ về tổ chức, đội ngũ các yêu cầu về trình độ, chuyên môn nghiệp vụ, chế độ chính sách cơ bản cho người làm công tác thanh tra trong CSGDĐH.

Thứ ba, cần xây dựng một chương trình đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ làm công tác thanh tra trong CSGDĐH phù hợp với pháp luật thanh tra và tính đặc thù của môi trường giáo dục đại học.

Thứ tư, chỉ đạo Thanh tra Bộ GDĐT triển khai ứng dụng công nghệ thông tin, ứng dụng phần mềm trong quản lý công tác thanh tra kết nối với các CSGDĐH; tăng cường việc sử dụng văn bản điện tử vừa nhanh chóng, hiệu quả, đồng thời hỗ trợ kịp thời, thông qua đó hướng dẫn công tác thanh tra một cách hiệu quả và thống nhất.

Thứ năm, cần tăng cường công tác hướng dẫn, định hướng công tác thanh tra hằng năm cho các CSGDĐH.

Thứ sáu, đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát việc tổ chức và triển khai hoạt động thanh tra để kịp thời phát hiện, có biện pháp chấn chỉnh, xử lý ngay các thiếu sót, vi phạm trong hoạt động thanh tra. Thường xuyên, tổ chức kiểm tra việc tuân thủ các quy định về tổ chức và triển khai hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH.

Thứ bảy, tuyên truyền phổ biến về vai trò của hoạt động thanh tra giáo dục đến toàn thể các cấp quản lý nhà nước trong giáo dục, cơ quan tổ chức có liên quan trong xã hội. Xây dựng các chương trình hành động, phổ biến pháp luật về thanh tra đến cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ quản lý CSGDĐH. Đưa kiến thức về thanh tra và vai trò của thanh tra giáo dục vào chương trình bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục

3.4.2. Các Bộ chuyên ngành quản lý một số cơ sở giáo dục đại học Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Thứ nhất, cần tăng cường phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo trong xây dựng tổ chức và triển khai hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH trực thuộc Bộ chuyên ngành quản lý.

Thứ hai, tạo điều kiện để CSGDĐH trực thuộc Bộ chủ quản được tự chủ trong xây dựng tổ chức thanh tra giáo dục và triển khai hoạt động thanh tra giáo dục giúp CSGDĐH đảm bảo chất lượng giáo dục và các điều kiện hoạt động theo Luật giáo dục đại học và các hướng dẫn chuyên ngành về công tác thanh tra giáo dục đại học.

Thứ ba, phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo trong chỉ đạo, xây dựng kế hoạch tổ chức thanh tra, giám sát hoạt động thanh tra của CSGDĐH trực thuộc Bộ chuyên ngành quản lý nhằm tránh việc chồng chéo trong tổ chức triển khai kế hoạch nhiệm vụ thanh tra, kiểm tra giữa Bộ chủ quản trong công tác quản lý và Bộ Giáo dục đào tạo về công tác chuyên môn.

3.4.3. Đối với các cơ sở giáo dục đại học

Thứ nhất, trước xu thế tự chủ giáo dục đại học, CSGDĐH được quyền tự chủ hoạt động trong khuôn khổ pháp luật cần nhìn nhận hoạt động thanh tra giáo dục của CSGDĐH là một hoạt động quan trọng thiết yếu của CSGDĐH, là công cụ đảm bảo giúp CSGDĐH hoạt động đúng định hướng, mục tiêu và các quy định của pháp luật.

Thứ hai, xây dựng hệ thống văn bản nội bộ về tổ chức, hoạt động và các quy trình của CSGDDH phù hợp với thực tiễn hoạt động, phù hợp với quy định của pháp luật.

Thứ ba, sắp xếp, kiện toàn tổ chức thanh tra của CSGDĐH, khuyến nghị tổ chức bộ phận thanh tra thành một đơn vị độc lập với số lượng tối thiểu 05 năm nhân sự, tùy theo tình hình thực tế có thể bố trí thêm.

Thứ tư, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ làm công tác thanh tra của CSGDĐH đa dạng về hình thức. Thí dụ như: cử nhân sự tham gia các chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên môn, kiến thức chuyên môn khác (tài chính, đào tạo, tuyển dụng, xây dựng,…), tham gia các chương trình thực tế học hỏi kinh nghiệm; tổ chức hội thảo chuyên sâu về nghiệp vụ có sự hỗ trợ của các chuyên gia. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Thứ năm, điều chỉnh quy chế tài chính (quy chế chi tiêu nội bộ) của CSGDĐH, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị chuyên dụng; đầu tư kinh phí cho hoạt động nghiên cứu, đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ.

Thứ sáu, đẩy mạnh việc chuyển đổi số, áp dụng công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra của CSGDĐH, liên kết với Thanh tra của Bộ GDĐT triển khai phần mềm quản lý nhằm thống nhất, vừa để tiếp nhận các thông tin hướng dẫn kịp thời, vừa thực hiện công tác báo cáo.

Thứ bảy, thường xuyên tổng kết đánh giá và kiến nghị về mô hình hệ thống thanh tra giáo dục trong CSGDĐH trong bối cảnh đổi mới giáo dục, tăng cường tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm CSGDĐH.

Thứ tám, có chính sách rõ ràng về khen thưởng, xử lý kỷ luật, từ đó tạo động lực để cán bộ, viên chức làm công tác thanh tra phấn đấu hoàn thành các nhiệm vụ được giao; tăng cường kiểm tra, đánh giá thường xuyên trình độ chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ của cán bộ, viên chức làm công tác thanh tra. Tăng cường theo dõi, giám sát cán bộ, viên chức thực hiện nhiệm vụ thanh tra và các đoàn thanh tra; kiên quyết xử lý nghiêm những trường hợp cán bộ, viên chức thanh tra vi phạm trong quá trình thực thi hoạt động này.

Thứ chín, đổi mới phương pháp, cách thức điều hành hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH; nâng cao chất lượng định hướng chương trình thanh tra và kế hoạch thanh tra hằng năm theo hướng dẫn của cơ quan cấp trên phù hợp với mục tiêu định hướng của đơn vị. Tăng cường phối hợp giữa các tổ chức thanh tra và các đơn vị trong CSGDĐH qua đó nâng cao hiệu quả thực hiện kết luận thanh tra; chú trọng việc phối hợp trong hoạt động thanh tra.

TIỂU KẾT CHƯƠNG 3

Qua nghiên cứu các lý luận về tổ chức, hoạt động của thanh tra giáo dục trong CSGDĐH và thực tiễn thực hiện pháp luật về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH tại thành phố Hồ Chí Minh. Luận văn đưa ra các quan điểm và giải pháp đổi mới tổ chức và hoạt động của các tổ chức thanh tra trong CSGDĐH tại thành phố Hồ Chí Minh nói riêng, tổ chức thanh tra của CSGDDH nói chung, trên cơ sở: bám sát quan điểm, chủ trương của Đảng và chính sách pháp luật Nhà nước, bảo đảm thực hiện theo đúng nguyên tắc của hoạt động thanh tra, đảm bảo hoạt động thanh tra giáo dục phục vụ đắc lực cho công tác quản lý của thủ trưởng CSGDĐH.

Các giải pháp, kiến nghị trọng tâm, cụ thể hóa các nội dung cơ bản:

• Các giải pháp về xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về thanh tra trong CSGDĐH;
• Giải pháp về nâng cao nhận thức, cách nhìn nhận vị trí, vai trò của tổ chức và hoạt động thanh tra trong CSGDĐH;
• Giải pháp về tổ chức sắp xếp, kiện toàn về tổ chức thanh tra, về đội ngũ nhân sự làm công tác thanh tra;
• Giải pháp về chế độ chính sách và các điều kiện đảm bảo cho hoạt động thanh tra của CSGDĐH.

Thực hiện đồng bộ các giải pháp trên đảm bảo hoạt động của CSGDĐH đúng quy định pháp luật, phù hợp với thực tiễn bối cảnh đổi mới giáo dục, tự chủ giáo dục đại học và trước những thay đổi mới của hệ thống pháp luật về công tác thanh tra.

KẾT LUẬN Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

Thanh tra giáo dục được tổ chức và hoạt động theo chức năng chuyên ngành, theo thẩm quyền được pháp luật quy định là thiết chế quan trọng, rất cần thiết trong hệ thống quản lý nhà nước hiện nay. Qua hoạt động thanh tra giáo dục, giúp người lãnh đạo nhìn nhận một cách chính xác, khách quan tình hình thực tế các kế hoạch, mục tiêu đã đề ra, từ đó có cơ sở đánh giá sự đúng đắn hay sai sót của cấp thi hành qua đó đưa ra các chỉ đạo, giải pháp phù hợp để khắc phục, phù hợp với quy định pháp luật, nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý. Trong hoạt động thanh tra giáo dục của CSGDĐH cũng vậy, thanh tra là một công cụ kiểm soát hỗ trợ đắc lực thủ trưởng đơn vị, đảm bảo hoạt động của CSGDĐH thực hiện đúng các mục tiêu, định hướng, tuân thủ các quy định của pháp luật.

Từ những cơ sở lý luận, pháp lý và thực tiễn thực hiện pháp luật về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục tại thành phố Hồ Chí Minh cho thấy nhiều thành công trong việc triển khai xây dựng tổ chức và triển khai các nội dung hoạt động của tổ chức thanh tra trong CSGDĐH, là công cụ hỗ trợ hiệu quả cho CSGDĐH trong việc quản lý trước bối cảnh đổi mới của giáo dục đại học.

Thông qua việc hoàn thiện tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH đã góp phần nâng cao trách nhiệm của cơ sở giáo dục trong thực hiện các quy định về giáo dục đại học, góp phần đảm bảo chất lượng đào tạo, giáo dục của cơ sở giáo dục tại thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và các CSGDĐH trên cả nước nói chung phù hợp với chủ trương, chính sách giáo dục của đất nước.

Mặt khác, trong quá trình tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục trong CSGDĐH còn nhiều hạn chế tồn tại, nảy sinh nhiều vấn đề thực tiễn như thiếu cơ sở pháp lý, chưa chuẩn hóa mô hình tổ chức thanh tra nội bộ, quá trình hoạt động còn thiếu tính toàn diện, chưa rõ về mặt quy trình cụ thể, chuyên môn trong lĩnh vực giáo dục đòi hỏi cần có những giải pháp về mặt pháp lý và triển khai.

Vì vậy, luận văn đã dựa trên việc triển khai thực hiện, nghiên cứu các cơ sở pháp lý về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục, cũng như nghiên cứu thực tiễn việc tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh, nghiên cứu phân tích việc thực hiện các quy định của pháp luật trong tổ chức và hoạt động của một số CSGDDH tại thành phố Hồ Chí Minh, từ đó có cái nhìn tổng quát, so sánh giữa các quy định của pháp luật và việc áp dụng vào thực tiễn của CSGDDH, qua đó đã đưa ra những giải pháp vừa cơ bản, vừa cụ thể hướng tới việc hoàn thiện pháp luật về tổ chức và hoạt động thanh tra nội bộ trong cơ sở giáo dục đại học, đồng thời đưa ra những kiến nghị cụ thể đến các cơ quan có thẩm quyền, các CSGDDH góp phần hoàn thiện về mặt pháp lý về tổ chức và hoạt động thanh tra nội bộ trong CSGDĐH nhằm góp phần nâng cao hiệu lực hiệu quả quản lý của các cơ quan quản lý chuyên ngành về giáo dục, CSGDĐH tại thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và các CSGDĐH trên cả nước nói chung, xây dựng tổ chức và hoạt động thanh tra chuyên nghiệp và phù hợp với pháp luật và thực tiễn đất nước trong bối cảnh đổi mới giáo dục, tự chủ giáo dục đại học. Luận văn: Giải pháp thanh tra giáo dục của các cơ sở giáo dục.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ:  

===>>> Luận văn: Pháp luật của thanh tra giáo dục của cơ sở giáo dục