Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thạc sĩ thì với đề tài Luận văn: Thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

MỞ ĐẦU

1. Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước ta đã và đang thực hiện đường lối đổi mới và thu được những thành tựu quan trọng trên nhiều phương diện khác nhau: kinh tế đất nước luôn tăng trưởng ở mức cao và ổn định, đời sống của nhân dân từng bước được cải thiện, chính trị ổn định, an ninh quốc phòng được giữ vững, quan hệ với nước ngoài được mở rộng, an sinh xã hội được thực hiện ngày một tốt hơn. Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đạt được, dưới tác động của mặt trái kinh tế thị trường, của việc mở cửa hội nhập và xu hướng toàn cầu hóa đã nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp trong đời sống xã hội, trong đó tệ nạn ma túy là một trong những vấn đề nhức nhối đang được toàn xã hội quan tâm. Ma túy làm gia tăng tội phạm, khánh kiệt kinh tế, phá hoại hạnh phúc gia đình, suy thoái nòi giống dân tộc, cầu nối cho căn bệnh thế kỉ HIV/AIDS.

Để giải quyết vấn nạn ma túy, cần có nhiều giải pháp đồng bộ, kịp thời, hiệu quả, trong đó việc xây dựng, hoàn thiện pháp luật cũng như nâng cao hiệu quả thi hành pháp luật về phòng, chống ma túy, xử lý vi phạm pháp luật về ma túy có vai trò đặc biệt quan trọng. Về phương diện xây dựng pháp luật, cùng với Luật phòng, chống ma túy ngày 30 tháng 3 năm 2021; Luật xử lý vi phạm hành chính ngày 20 tháng 6 năm 2012; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật xử lý vi phạm hành chính ngày 13 tháng 11 năm 2020 và nghị định số 116/2021/NĐ-CP ngày 21/12/2021 về việc quy định chi tiết một số điều của luật phòng, chống ma túy, luật xử lý vi phạm hành chính về cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện đã được ban hành, kèm theo các văn bản hướng dẫn thi hành Luật này, với những quy định về các biện pháp xử phạt VPHC cũng như biện pháp xử lý hành chính (XLHC) đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đã góp phần tích cực vào xác lập những cơ sở pháp lý quan trọng để phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội trong cuộc đấu tranh phòng, chống ma túy.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy Luật xử lý vi phạm hành chính ngày 20 tháng 6 năm 2012; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật xử lý vi phạm hành chính ngày 13 tháng 11 năm 2020 để bảo đảm thực thi hiệu quả việc thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với những người nghiện ma túy tại các văn bản hướng dẫn thi hành, rất nhiều khó khăn, thách thức đã và đang đặt ra cho các cấp, các ngành ở Trung ương và địa phương.

Thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk là tỉnh nằm ở trung tâm vùng Tây Nguyên, trong những năm qua trước tác động của tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy ở trong nước, khu vực và trên thế giới Thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk đã trở thành địa bàn trọng điểm phức tạp về ma túy. Nguồn ma túy chủ yếu từ các tỉnh phía Bắc (Cao Bằng, Nghệ An) và từ phía nam (thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai) qua đường bộ chuyển vào địa bàn để tiêu thụ. Thống kê trên địa thị xã năm 2018 có 61 người nghiện ma túy ở 12/12 xã, trong đó 09 người nghiện trong cơ sở cai nghiện ma túy.

Tỉnh Đắk Lắk có 01 cơ sở cai nghiện ma túy công lập (Cơ sở điều trị, cai nghiện ma túy Đắk Lắk, tiền thân là Trung tâm Giáo dục và giải quyết việc làm được thành lập từ năm 1992) trực thuộc Sở Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH), thực hiện thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo Nghị định 116/2021/NĐ-CP (gọi tắt là cai nghiện bắt buộc) theo Luật xử lý VPHC. Đây là cơ sở có chức năng cai nghiện bắt buộc đóng góp tích cực cho công tác cai nghiện ma túy trên địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Trong những năm qua, thực hiện công tác cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện ma túy gặp nhiều khó khăn đặt ra, cần các cấp, các ngành của tỉnh Đắk Lắk tổ chức, triển khai thực hiện hoạt động này. Ngoài cai nghiện bắt buộc, các hình thức cai nghiện khác theo quy định như: cai nghiện ma túy tự nguyện, điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế. Dự báo trong thời gian tới, với những diễn biến tình hình phức tạp về tệ nạn ma túy, đặc biệt là các dạng ma túy tổng hợp có xu hướng tăng đột biến, người nghiện trên cả nước nói chung và thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk nói riêng sẽ diễn biến phức tạp hơn nữa.

Xuất phát từ thực tiễn đời sống, nhằm giúp cho hoạt động quản lý nhà nước về công tác phòng, chống tệ nạn xã hội được hiệu quả cao. Thực hiện Luật xử lý VPHC, áp dụng việc nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện ma túy vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội hiện nay là hết sức cần thiết.

Việc chọn đề tài: “Thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk” làm đề tài Luận văn tốt nghiệp là cần thiết, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc đối với thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk, trong giai đoạn hiện nay.

2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Vi phạm hành chính (VPHC), xử lý VPHC nói chung và thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nói riêng là những chủ đề được nhiều tác giả quan tâm nghiên cứu. Đến nay đã có khá nhiều công trình nghiên cứu về những vấn đề này ở cả góc độ chung, trong các lĩnh vực cụ thể trên phạm vi cả nước hay ở một địa phương cụ thể, trong đó tiêu biểu:

• Các công trình nghiên cứu về XLHC

Tác giả Vũ Thư với luận án Tiến sĩ luật học về “Chế tài hành chính lý luận và thực tiễn”, bảo vệ thành công tại Viện Nhà nước và pháp luật, 2006 Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Tác giả Nguyễn Trọng Bình với luận văn thạc sĩ luật học về “Hoàn thiện các quy định pháp luật về các hình thức xử phạt vi phạm hành chính”, bảo vệ thành công tại Trường Đại học Luật Hà Nội, 2012 [7].

Tác giả Nguyễn Ngọc Bích với luận văn thạc sĩ luật học về “Hoàn thiện pháp luật về XLHC với người chưa thành niên”, bảo vệ thành công tại Trường Đại học Luật Hà Nội, 2013 [6].

Tác giả Dương Thị Bích Hạnh (2014), với luận văn thạc sĩ “Bảo đảm quyền con người trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý hành chính”, Đại học quốc gia Hà Nội. Luận văn góp phần cung cấp các kiến thức khoa học cơ bản mang tính lý luận về quyền con người trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý hành chính; hệ thống các văn bản pháp luật quan trọng về bảo đảm quyền con người trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý hành chính; Nêu lên thực trạng bảo đảm quyền con người trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý hành chính vẫn còn có những bất cập ở Việt Nam, từ đó nêu ra một số phương hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện các biện pháp bảo đảm quyền con người trong quá trình áp dụng các biện pháp xử lý hành chính [34].

Tác giả Phạm Tiến Thành (2014), với đề tài luận văn thạc sĩ “Từ biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở chữa bệnh đến biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc” bảo vệ tại Học viện Khoa học Xã hội Việt Nam. Công trình tập trung nghiên cứu giữa lý luận và thực trạng pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trước kia và biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc hiện Luận văn cũng tập trung lý giải những nguyên nhân, những cơ sở lý luận cho việc chuyển đổi biện pháp đưa vào cơ sở chữa bệnh thành biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Từ đó luận giải cho những sửa đổi bổ sung này về mặt lý luận. Luận văn cũng phân tích thực trạng của việc áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở chữa bệnh cho đến trước khi Luật Xử lý VPHC năm 2012 có hiệu lực và biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trong giai đoạn hiện nay. Mục đích của việc này là nhằm luận giải những thay đổi của các biện pháp này từ vấn đề thực trạng tổ chức và thực hiện [22].

Nhóm tác giả Cao Vũ Minh, Nguyễn Nhật Khanh (2016), Những bất cập trong các quy định về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc và các kiến nghị hoàn thiện, Trường Đại học Luật Tp.HCM. Đã đưa ra các bất cập như: Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 với Luật Cư trú năm 2006 sửa đổi, bổ sung năm 2013 chưa có sự thống nhất về việc xác định “nơi cư trú ổn định” của đối tượng bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; quy định của pháp luật về “nơi thường xuyên sinh sống” để áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc không rõ ràng, cụ thể,… [42].

Tác giả Nguyễn Hoàng Việt (2019), Hoàn thiện quy định của pháp luật về trình tự, thủ tục áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đã nghiên cứu và đưa ra các vướng mắc liên quan đến việc triển khai các quy định của pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở bắt buộc, qua đó đề xuất các biện pháp: Đối với quy định về việc áp dụng biện pháp xử lý hành chính trước khi áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc và quy định về việc áp dụng đồng thời biện pháp điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế trong quá trình bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính GDTXPTT; Để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến việc phối hợp, chuyển hồ sơ giữa các cơ quan trong trình tự, thủ tục áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đề nghị Chính phủ theo thẩm quyền hoặc báo cáo Quốc hội xem xét, sửa đổi, bổ sung các quy định nhằm đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn tối đa các mốc thời gian thực hiện các công việc liên quan đến trình tự, thủ tục áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, tạo điều kiện thuận lợi cho cơ quan, người có thẩm quyền áp dụng biện pháp này trên thực tế [41].

Các công trình nghiên cứu trên đây, đã đưa ra một số vấn đề lý luận cũng như thực tiễn của việc xử phạt VPHC đồng thời cũng đã đề cập đến một số khía cạnh của các biện pháp XLHC khác như: đưa vào Cơ sở cai nghiện bắt buộc; đưa vào trường giáo dưỡng; biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn… Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

• Các công trình cứu về các biện pháp XLHC khác

Trực tiếp đề cập nội dung về các biện pháp XLHC khác có thể kể đến một số bài viết, chuyên đề và công trình nghiên cứu của một số tác giả như:

• Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ của Bộ Tư pháp “Các biện pháp XLHC khác và việc bảo đảm quyền con người” do ThS. Đặng Thanh Sơn làm chủ nhiệm đề tài cũng nhóm nghiên cứu.
• Tác giả Trần Thanh Hương với bài viết “Quyền công dân, quyền con người và chỗ đứng của các biện pháp XLHC khác trong pháp luật về VPHC” đăng trên Tạp chí Dân chủ và pháp luật.
• Tác giả Bùi Thị Xuân Mai, Nguyễn Tố Như (2013), Tham vấn điều trị nghiện ma túy, NXB Lao đông – Xã hội, Hà Nội 2013.

Các công trình nghiên cứu về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc:

Hiện nay, việc nghiên cứu về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc cũng đã được một số tác giả nghiên cứu, tuy nhiên, các công trình đã công bố mới chỉ dừng lại ở mức độ các bài viết nghiên cứu đăng trên một số tạp chí chuyên ngành, có thể kể đến một số công trình như:

• Tác giả Lê Văn Khánh với bài viết “Một số khó khăn bất cập trong thực hiện biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc” đăng trong trang web Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội, Bộ LĐ-TB&XH, ngày 06/01/2017.
• Tác giả Lê Đức Hiền với bài viết “Những khó khăn, vướng mắc trong tổ chức cai nghiện ma túy và một số đề xuất, kiến nghị” đăng trong Tạp chí Nghiên cứu lý luận, nghiệp vụ, khoa học của Học viện Cảnh sát nhân dân, ngày 15/3/2019.
• Tác giả Trần Anh Tuấn với bài viết “Tiếp tục trao đổi về những khó khăn, vướng mắc khi thực hiện công tác kiểm sát việc thi hành Pháp lệnh 09/2014/UBTVQH13 ngày 20/01/2014 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội về trình tự, thủ tục xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp XLHC tại Tòa án. Những khó khăn, vướng mắc trong tổ chức cai nghiện ma túy và một số đề xuất, kiến nghị” đăng trên Website của Viện Kiểm soát nhân dân thành phố Hồ Chí Minh, bài viết đề cập cụ thể đến những vướng mắc phát sinh trong việc thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa người vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại Tòa án nhân dân trên thực tiễn, ngày 27/09/2018.
• Việc nghiên cứu về pháp luật trong lĩnh vực này còn rất hạn chế. Tất cả các công trình nghiên cứu trên đây đã phần nào giải quyết được một số khía cạnh của vấn đề lý luận và thực tiễn về biện pháp đưa vào Cơ sở cai nghiện bắt buộc, cũng như biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trong giai đoạn hiện nay.

3. Mục đích nghiên cứu và nhiệm vụ của luận văn Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

3.1. Mục đích của luận văn

Trên cơ sở nghiên cứu, làm rõ những vấn đề liên quan đến lý luận và thực trạng thi hành pháp luật về biện pháp áp dụng XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk, từ đó đề xuất các giải pháp, bảo đảm thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trong thời gian tới trên địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk.

3.2. Nhiệm vụ của luận văn

Để đạt được các mục đích trên, luận văn có các nhiệm vụ phải thực hiện như sau:

Nghiên cứu những vấn đề lý luận về thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gồm những quan niệm, đặc điểm, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, các biện pháp …

Đánh giá thực trạng thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk chỉ ra những hạn chế, vướng mắc và nguyên nhân.

Phân tích một số giải pháp bảo đảm thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk.

4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1. Đối tượng nghiên cứu

• Thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

4.2. Phạm vi nghiên cứu

• Thời gian nghiên cứu: Từ năm 2018 đến tháng 12 năm
• Phạm vi nghiên cứu: Tại địa bàn thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk.

Nội dung nghiên cứu: thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là một vấn đề phức tạp; trong phạm vi nghiên cứu của luận văn tập trung làm rõ các nội dung: i) Công tác chỉ đạo, thiết lập hồ sơ, đề nghị thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đối với người nghiện; ii) Triển khai hoạt động cai nghiện ma túy; iii)Tổ chức kiểm tra và xử lý vi phạm khi thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; iv) Sơ kết, tổng kết báo cáo tình hình thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

5.1. Cơ sở lý luận Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác – Lê nin, chủ trương của Đảng và Nhà nước, về thi hành pháp luật về XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

5.2. Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu tài liệu, phân tích, tổng hợp, so sánh đối chiếu, phương pháp lịch sử – logic, được sử dụng nhằm lý giải các vấn đề lý luận, giúp cho mỗi vấn đề được nhìn nhận từ nhiều góc độ, thấy được những điểm hợp lý và chưa hợp lý của các quan điểm, quan niệm đưa ra trong luận văn, từ đó đưa ra được kết luận có tính khoa học và nổi bật của vấn đề.

Phương pháp thống kê, phương pháp tổng kết thực tiễn cũng được sử dụng có hiệu quả để từ những số liệu, tình hình thực tế cụ thể thống kê được có thể phân tích, tổng kết thấy được bức tranh toàn diện về thực trạng pháp luật và thực tiễn thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đó là cơ sở chính xác nhất cho việc đề xuất các giải pháp hợp lý và khả thi.

6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1. Ý nghĩa lý luận

Làm rõ khái niệm, nội dung về thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. bên cạnh đó tác giả cũng đã hệ thống khái quát đối với các quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành về thi hành pháp luật áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đã được triển khai, qua đó để đánh giá toàn diện, cụ thể, chi tiết có cơ sở nghiên cứu các tình huống từ thực tiễn góp phần hoàn thiện hệ thống pháp lý chuyên ngành luật.

Đề tài góp phần làm phong phú thêm những tri thức lý luận liên quan đến biện pháp XLHC và thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

6.2. Ý nghĩa thực tiễn

Các kết quả nghiên cứu của đề tài có thể là nguồn tài liệu tham khảo cho người làm công tác thực tiễn thi hành pháp luật về biện pháp áp dụng XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Một số kiến nghị, giải pháp của luận văn có giá trị tham khảo đối với các cơ quan chức năng trong việc xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thực hiện pháp luật đưa người nghiện ma túy vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đảm bảo việc tổ chức thực hiện trong thực tiễn đạt kết quả cao.

7. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 3 chương:

• Chương 1: Cơ sở lý luận và pháp lý của thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.
• Chương 2: Thực trạng thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk.
• Chương 3: Quan điểm, giải pháp bảo đảm thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại thị xã Buôn Hồ, tỉnh Đắk Lắk.

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ CỦA THI HÀNH PHÁP LUẬT VỀ BIỆN PHÁP XỬ LÝ HÀNH CHÍNH ĐƯA VÀO CƠ SỞ CAI NGHIỆN BẮT BUỘC

1.1. Khái quát về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

1.1.1. Khái niệm biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

Chất gây nghiện và sự lệ thuộc vào chất gây nghiện đã trở thành vấn đề nghiêm trọng, cần giải quyết của nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó Việt Nam. Một mặt chất gây nghiện có thể đem lại lợi ích kinh tế, mặt khác chất gây nghiện khi lạm dụng sẽ có thể khiến con người bị lệ thuộc vào chúng từ đó mất kiểm soát nhận thức hành vi, gây tác động tiêu cực tới bản thân, gia đình và xã hội. Nhà nước có những biện pháp quản lý các chất gây nghiện bất hợp pháp (được luật pháp quy định là ma túy) và cả hợp pháp (xét trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam), thực hiện các biện pháp can thiệp để ứng phó với những tác động tiêu cực của chất gây nghiện. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Ma túy và tác hại của ma túy là mầm mống gây ra những hậu quả nguy hại nghiệm trọng cho xã hội nói chung, bản thân người nghiện ma túy và gia đình họ nói riêng. Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách, đưa ra nhiều biện pháp nhằm ngăn ngừa, phòng, chống ma túy. Một trong những biện pháp đó là XLHC đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đây là biện pháp XLHC áp dụng đối với người nghiện ma túy để chữa bệnh, lao động, học văn hóa, học nghề dưới sự quản lý của cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Cai nghiện ma túy là quá trình thực hiện các hoạt động hỗ trợ về y tế, tâm lý, xã hội, giúp người nghiện ma túy dừng sử dụng ma túy, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần, phục hồi thể chất, tinh thần, nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi để chấm dứt việc sử dụng trái phép các chất này.

Cơ sở cai nghiện ma túy là cơ sở được thành lập để thực hiện đầy đủ quy trình cai nghiện theo quy định Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), bao gồm cơ sở cai nghiện ma túy công lập và cơ sở cai nghiện ma túy tự nguyện. Tại Điều 28 Luật Phòng chống ma túy 2021 quy định về các biện pháp cai nghiện ma túy bao gồm: Cai nghiện ma túy tự nguyện; Cai nghiện ma túy bắt buộc. Biện pháp cai nghiện ma túy tự nguyện được thực hiện tại gia đình, cộng đồng hoặc tại cơ sở cai nghiện ma túy; biện pháp cai nghiện ma túy bắt buộc được thực hiện tại cơ sở cai nghiện ma túy công lập.

Biện pháp cai nghiện ma túy tự nguyện được thực hiện tại gia đình, cộng đồng hoặc tại cơ sở cai nghiện ma túy; biện pháp cai nghiện ma túy bắt buộc được thực hiện tại cơ sở cai nghiện ma túy công lập.

Luật xử lý VPHC năm 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), tại khoản 3, Điều 2 quy định: Biện pháp xử lý hành chính là biện pháp được áp dụng đối với cá nhân vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội mà không phải là tội phạm, bao gồm biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn; đưa vào trường giáo dưỡng; đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc và đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

• Từ khái niệm trên, có thể xem xét một số đặc điểm như sau:

Biện pháp xử lý hành chính được áp dụng đối với cá nhân vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội mà không phải là tội phạm. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Khác với xử phạt hành chính, chỉ áp dụng đối với cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm quy định trong hệ thống các văn bản pháp luật về quản lý hành chính thì việc áp dụng các biện pháp xử lý hành chính lại chỉ áp dụng đối với cá nhân vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội mà không phải là tội phạm. Bắt nguồn từ bản bản chất của hoạt động này là nhằm mục đích răn đe, định hướng hành vi con người và hy vọng có thể uốn nắn, cho họ trở thành người có ích cho xã hội. Giới hạn của biện pháp xử lý hành chính rất hẹp khi áp dụng với những cá nhân có nhiều lần vi phạm hành vi vi phạm hành chính về an ninh, trật tự. an toàn xã hội nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

• Thẩm quyền áp dụng biện pháp xử lý hành chính thuộc về cơ quan hành chính Nhà nước và cơ quan tư pháp

Nếu như, việc áp dụng các hình thức xử phạt thuộc về những người có thẩm quyền như các bộ, ban ngành quản lý trực tiếp và gián tiếp trong từng hoạt động cụ thể được Nhà nước trao quyền thì với biện pháp xử lý hành chính chính thuộc về cơ quan hành chính nhà nước như: Chủ tịch UBND cấp xã, phường, thị trấn với biện pháp giáo dục thường xuyên tại xã, phường, thị trấn và cơ quan tư pháp là Tòa án nhân dân đối với biện pháp hạn chế tự do như đưa vào trường giáo dưỡng, đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Hầu hết, các đối tượng áp dụng những biện pháp này thường chủ yếu là những người chưa thành niên, đặt dưới sự giám sát của chính quyền địa phương, chỉ họ mới là người nắm rõ được bối cảnh, nhân thân và các hoạt động của những đối tượng này và hạn chế ảnh hưởng đến mọi người xung quanh cho nên mới phải áp dụng các biện pháp hạn chế quyền tự do.

• Đối tượng áp dụng chỉ với cá nhân là công dân Việt

Khác với biện pháp xử phạt áp dụng đối với tổ chức, cá nhân vi phạm hành chính trong các lĩnh vực khác nhau của quản lý hành chính nhà nước thì đặc trưng của hoạt động này là chỉ áp dụng với cá nhân trong nước và không áp dụng đối với người nước ngoài. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Các biện pháp xử lý hành chính bao gồm biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn; đưa vào trường giáo dưỡng; đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc và đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc về cơ bản chỉ có thể áp dụng được với người Việt Nam. Bởi vì đối với người nước ngoài, họ là chủ thể đặc biệt, là người có quốc tịch của một quốc gia khác đang lao động, học tập, công tác, sinh sống trên lãnh thổ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Họ có tư cách pháp lý và được Việt Nam bảo hộ quyền, đồng thời với các hành vi của họ sẽ có đại sứ quán của nước họ mang quốc tịch quản lý. Tránh ảnh hưởng đến quyền của cá nhân nước ngoài tại Việt Nam và ảnh hưởng quan hệ ngoại giao thì biện pháp này chỉ được áp dụng với công dân Việt Nam.

Bên cạnh đó, về hậu quả pháp lý, việc tiến hành áp dụng các biện pháp xử lý hành chính căn cứ vào nhân thân và quá trình vi phạm của cá nhân đó. Do mục đích chính là giáo dục và phòng ngừa xảy ra hành vi vi phạm tiếp theo. Hậu quả pháp lý đối với biện pháp này là mang tính giáo dục là chính thì chung quy lại đều mang tính hạn chế tự do của người vi phạm.

Từ khái niệm chung về biện pháp xử lý hành chính, theo quy định Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 (sửa đổi bổ sung năm 2020) và Luật Phòng chống ma tuy: Biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là biện pháp XLHC được áp dụng đối với người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính khi thuộc một trong các trường hợp sau đây: 1. Không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy tự nguyện; 2. Trong thời gian cai nghiện ma túy tự nguyện bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy; 3. Người nghiện ma túy các chất dạng thuốc phiện không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế hoặc bị chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế do vi phạm quy định về điều trị nghiện; 4. Trong thời gian quản lý sau cai nghiện ma túy mà tái nghiện.

1.1.2. Vai trò biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Tác hại của ma túy là vô cùng nguy hiểm, nó hủy hoại không chỉ cá nhân những người nghiện mà còn phá hủy tất cả những gì ở nơi nó xuất hiện và tồn tại.

Càng gần ma túy thì càng xa cuộc đời, đến với ma túy là đến với sự hủy diệt…Người nghiện sẽ mất dần sự nhận thức sáng suốt, có thể hủy hoại mọi thứ chỉ để đáp ứng nhu cầu sử dụng ma túy, không còn cảm nhận được mọi hậu quả…. Do đó, công tác phòng, chống ma túy không chỉ là trách nhiệm của riêng một cá nhân hay một cơ quan nào, mà cần có một phong trào quần chúng rộng khắp và phải có tính xã hội cao. Nhằm phòng, chống và kiểm soát ma túy, góp phần kiềm chế nạn ma túy trong đời sống; tạo môi trường lành mạnh, phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm an ninh, trật tự và an toàn xã hội.

Việc áp dụng đối biện pháp XLHC đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với những đối tượng này là cần thiết để ngăn chặn họ tái phạm và tiếp tục đi vào con đường lầm lạc. Mục đích phòng ngừa ở đây bao gồm cả phòng ngừa chung và phòng ngừa riêng, chú ý loại trừ những nguyên nhân thực hiện hành vi trái pháp luật và tạo điều kiện cho người bị áp dụng tái hòa nhập cộng đồng. Khả năng phòng ngừa chung của biện pháp XLHC đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc có mục đích nhằm răn đe, cảnh báo và ngăn ngừa sự vi phạm của các đối tượng khác trong xã hội, khi đang có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Ngoài ra, việc áp dụng biện pháp XLHC đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc còn có vai trò to lớn trong việc đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức; tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, khôi phục trật tự quản lý hành chính nhà nước, trật tự pháp luật.

1.2. Thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

1.2.1 Khái niệm thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

Dựa vào cơ sở khoa học cũng như xét từ trong thực tiễn pháp luật tại Việt Nam, khái niệm thi hành pháp luật được giải thích với nhiều nghĩa khác nhau.

Trong các văn bản pháp lý có thể xem xét, Hiến pháp năm 1946, khi quy định về thẩm quyền của Chính phủ và cơ quan hành chính ở địa phương đã quy định Chính phủ có quyền “thi hành các đạo luật và quyết nghị của Nghị viện” (Điều 52). Điều thứ 59 Hiến pháp năm 1946 quy định Ủy ban hành chính có trách nhiệm “thi hành các mệnh lệnh của cấp trên”. Trong Hiến pháp năm 1959, Điều 50 có quy định Quốc hội có quyền “giám sát việc thi hành Hiến pháp”, Điều 73 quy định Hội đồng Chính phủ có quyền “kiểm tra việc thi hành những nghị định”, Điều 74 quy định Hội đồng Chính phủ có quyền “đình chỉ việc thi hành những nghị quyết không thích đáng của Hội đồng nhân dân tỉnh”, Điều 75 có sử dụng cụm từ “thi hành pháp luật”. Hiến pháp năm 1980 có nhắc tới nội dung toàn thể nhân dân Việt Nam “ra sức thi hành Hiến pháp”. Điều 98 Hiến pháp năm 1980 quy định Hội đồng nhà nước “giám sát việc thi hành Hiến pháp, các luật, pháp lệnh”. Điều 107 Hiến pháp năm 1980 quy định Hội đồng Bộ trưởng có nhiệm vụ “bảo đảm việc thi hành Hiến pháp và pháp luật”. Điều 112 (Khoản 2) Hiến pháp năm 1992 quy định Chính phủ có trách nhiệm “bảo đảm việc thi hành Hiến pháp và pháp luật”. Thêm vào đó, “thi hành pháp luật” cũng không phải chỉ là hành vi của cơ quan công quyền mà còn là hành vi của người dân, doanh nghiệp bởi lẽ Điều 9 Hiến pháp năm 1992 có quy định “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam… động viên nhân dân… nghiêm chỉnh thi hành Hiến pháp và pháp luật” [trích dẫn Tài liệu bồi dưỡng quản lý nhà nước ngạch chuyên viên chính năm 2022].

Từ sự phân tích trên, thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là việc các cơ quan nhà nước, cá nhân có thẩm quyền thực hiện theo trình tự thủ tục áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc đối với đối tượng thuộc nhóm người nghiện ma túy theo các quy định của pháp luật.

• Từ khái niệm trên có thể xem xét một số đặc điểm như sau:

Một là, chủ thể thi hành pháp luật về biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là cơ quan nhà nước có thẩm quyền tiến hành bằng biện pháp cưỡng chế hành chính nhà nước. Nó có tính pháp lý, bởi vì biện pháp này được quy định cụ thể trong các văn bản quy phạm pháp luật của nhà nước, Luật, Nghị định của Chính phủ… Biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc cũng do các cơ quan có thẩm quyền áp dụng theo quy định của pháp luật.

Hai là, thi hành pháp luật về biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc chỉ áp dụng đối với công dân Việt Nam, được xác định là bị nghiện và có những hành vi gây nguy hiểm cho xã hội. Đối chiếu với Điều 32 Luật Phòng, chống ma túy năm 2021, đối tượng áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên thuộc một trong các trường hợp sau đây: i) Không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy tự nguyện; ii) Trong thời gian cai nghiện ma túy tự nguyện bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy; iii) Người nghiện ma túy các chất dạng thuốc phiện không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế hoặc bị chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế do vi phạm quy định về điều trị nghiện; iv) Trong thời gian quản lý sau cai nghiện ma túy mà tái nghiện. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Như vậy, theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy năm 2021 về đối tượng thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc không căn cứ vào yếu tố có nơi cư trú ổn định hay không có nơi cư trú ổn định để áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Việc không căn cứ vào “có nơi cư trú ổn định” hay không để áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc sẽ khắc phục tình trạng xung đột về thẩm quyền, đồng thời hạn chế tình trạng đùn đẩy trách nhiệm.

Khoản 2 Điều 118 Luật Xử lý VPHC quy định: “Trường hợp người thực hiện hành vi vi phạm pháp luật vừa thuộc đối tượng đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc vừa thuộc đối tượng đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc thì áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Trường hợp người nghiện ma túy thuộc loại “côn đồ hung hãn” thì áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc. Cơ sở giáo dục bắt buộc thực hiện việc cai nghiện cho đối tượng này”.

Đối với trường hợp người nước ngoài có hành vi nghiện ma túy mà bị cơ quan chức năng phát hiện tại lãnh thổ Việt Nam thì tùy theo mức độ vi phạm có thể bị áp dụng hình thức xử phạt trục xuất khỏi nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Ba là, việc thi hành pháp luật về biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc được áp dụng theo những trình tự, thủ tục mà pháp luật quy định và đối tượng bị áp dụng phải chịu sự quản lý và hạn chế một số quyền tự do cá nhân nhất định. Với nội dung hạn chế một số quyền tự do của con người khi áp dụng các biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nên các văn bản hướng dẫn, thi hành đã quy định tương đối chặt chẽ trình tự, thủ tục thi hành pháp luật về biện pháp này.

1.2.2. Vai trò của thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Người nghiện ma túy không chỉ gây tác động lớn đến bản thân người nghiện, mà còn vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Nhà nước thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nhằm quản lý người nghiện để ngăn ngừa những vi phạm gây tác động xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội:

Thứ nhất, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần quan trọng trong công tác đấu tranh phòng, chống ma túy. Đây là biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn và đấu tranh có hiệu quả với tệ nạn ma túy, gây hiểm họa lớn cho toàn xã hội, gây tác hại cho sức khỏe, làm suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia.

Biện pháp này thực hiện đối với người sử dụng chất ma túy, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và bị lệ thuộc vào các chất này dẫn đến tình trạng nghiện ma túy. Tệ nạn ma túy theo quy định vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội, tội phạm hình sự liên quan đến tàng trữ, mua bán, phân phối, sử dụng, nhập khẩu, xuất khẩu … và các hành vi trái phép khác gây nguy hiểm cho xã hội.

Thứ hai, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần quan trọng vào việc giúp người cai nghiện cải thiện tình trạng nghiện, cải thiện tình trạng sức khỏe, giáo dục ý thức đạo đức, giáo dục ý thức tuân thủ pháp luật, tạo điều kiện giúp cho người nghiện có thể tái hòa nhập với đời sống chung của cộng đồng.

Người nghiện ma túy là người bệnh “đặc biệt” bị biến đổi tâm sinh lý, mất kiểm soát nhận thức, hành vi, gây tác động tiêu cực tới bản thân, gia đình dễ phát sinh lây truyền các bệnh truyền nhiễm như HIV/AIDS cần chữa bệnh, giáo dục, cải tạo lại tư tưởng và cần có biện pháp quản lý Nhà nước nhằm ổn định tình hình an ninh, trật tự xã hội. Vì vậy, việc thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần quan trọng đối với việc cải thiện tình trạng nghiện của người nghiện ma túy.

Thứ ba, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần vào việc bảo đảm hiệu lực, hiệu quả của quản lý nhà nước trong lĩnh vực an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội.

Chất gây nghiện có thể đem lại lợi ích chung về kinh tế, có tác dụng khác nhau để sử dụng vì mục đích y học vì vậy Nhà nước cần có biện pháp quản lý một cách chặt chẽ các chất gây nghiện bất hợp pháp (ma túy), xét trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam. Thực hiện các biện pháp can thiệp để ứng phó với những tác động tiêu cực của chất gây nghiện bởi tác hại rất lớn của các chất này đối với mọi lứa tuổi trong cộng đồng xã hội. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Nhà nước trao quyền thực hiện thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đối với người nghiện ma túy là thực hiện quyền lực của mình trong quản lý, kiểm tra, kiểm soát hoạt động bất hợp pháp sử dụng các chất ma túy dẫn đến tình trạng nghiện của các cá nhân làm phát sinh vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội mà không phải là tội phạm. Thông qua biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, thực hiện chức năng giữ gìn an ninh, trật tự, an toàn xã hội trong quy định pháp luật XLVPHC và điều chỉnh hành vi của người nghiện ma túy vào trật tự pháp lý đó.

Biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc giúp cơ quan quản lý Nhà nước trong việc củng cố và nâng cao hiệu lực, hiệu quả của công tác thực thi pháp luật. Chủ thể được pháp luật quy định mới có thể tiến hành thi hành pháp luật về biện pháp xử lý này đảm bảo công bằng, minh bạch, xây dựng ý thức tự giác chấp hành pháp luật về cai nghiện ma túy đối với người nghiện, nâng cao tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức thực hiện thi hành pháp luật về biện pháp XLHC này.

1.2.3. Nội dung thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

Nội dung thi hành pháp luật nói chung và thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc sẽ trả lời câu hỏi các chủ thể có thẩm quyền thi hành pháp luật sẽ làm gì? Có nhiều cách tiếp cận khác nhau, trong phạm vi nghiên cứu luận văn triển khai bao gồm những nội dung sau:

• Công tác chỉ đạo, thiết lập hồ sơ, đề nghị thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đối với người nghiện;
• Triển khai hoạt động cai nghiện ma túy;
• Tổ chức kiểm tra và xử lý vi phạm khi thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc;
• Sơ kết, tổng kết báo cáo tình hình thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Việc triển khai những nội dung trên tiếp cận dưới góc độ chuỗi trình tự, thủ tục (quy trình) các hoạt động cơ bản do các cơ quan nhà nước và người có thẩm quyền tiến hành biện pháp xử lý hành chính đối với người nghiện ma tuý.

1.2.4. Đối tượng bị áp dụng, thẩm quyền, trình tự thủ tục

• Đối tượng bị áp dụng Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Theo khoản 1 Điều 96 Luật XLVPHC (sửa đổi bổ sung năm 2020); Điều 32 Luật Phòng chống ma túy, đối tượng bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

• Không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy tự nguyện;
• Trong thời gian cai nghiện ma túy tự nguyện bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy;
• Người nghiện ma túy các chất dạng thuốc phiện không đăng ký, không thực hiện hoặc tự ý chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế hoặc bị chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế do vi phạm quy định về điều trị nghiện;
• Trong thời gian quản lý sau cai nghiện ma túy mà tái nghiện.

Đối tượng áp dụng đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc mở rộng hơn rất nhiều so với trước.

Căn cứ Điều 96 Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020) Không áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với các trường hợp sau đây:

• Người không có năng lực trách nhiệm hành chính;
• Người đang mang thai có chứng nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh từ tuyến huyện trở lên;
• Phụ nữ hoặc người duy nhất đang nuôi con nhỏ dưới 36 tháng tuổi được Uỷ ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú xác nhận.
• Thẩm quyền quyết định thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Việc lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện ma túy quy định tại Điều 96 của Luật XLVPHC (sửa đổi bổ sung năm 2020) như sau: Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Đối với người nghiện ma túy có nơi cư trú ổn định thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; đối với người nghiện ma túy không có nơi cư trú ổn định thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó có hành vi vi phạm pháp luật lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; Công an cấp xã có trách nhiệm giúp Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng cấp thu thập các tài liệu và lập hồ sơ đề nghị quy định.

Trường hợp người nghiện ma túy do cơ quan Công an cấp huyện hoặc cơ quan Công an cấp tỉnh trực tiếp phát hiện, điều tra, thụ lý trong các vụ vi phạm pháp luật mà thuộc đối tượng đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc quy định tại Điều 96 của Luật XLVPHC thì cơ quan Công an đang thụ lý vụ việc tiến hành xác minh, thu thập tài liệu và lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với người đó;

Cơ quan lập hồ sơ đề nghị quy định phải chịu trách nhiệm về tính pháp lý của hồ sơ đề nghị. Như vậy, Luật không còn quy định Trưởng phòng Tư pháp cấp huyện có trách nhiệm kiểm tra tính pháp lý của hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nữa.

• Đây là bước tiến mới trong việc đưa người nghiện ma túy vào cơ sở vai nghiện bắt buộc.

Để Tòa án nhân dân cấp huyện có đủ căn cứ, cơ sở để ra quyết định thi hành pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, pháp luật hiện hành quy định, chi tiết thẩm quyền của các chủ thể có liên quan trong việc lập hồ sơ đề nghị thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc và xem xét, quyết định việc chuyển hồ sơ đề nghị Tòa án nhân dân cấp huyện quyết định thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

• Hoạt động phối hợp giữa các cơ quan trong việc thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành các biểu mẫu về lập hồ sơ đề nghị và thi hành quyết định thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc để thống nhất thực hiện.

Ngoài ra còn thực hiện xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch mạng lưới các cơ sở cai nghiện bắt buộc. Chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng ban hành các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, định mức kinh tế kỹ thuật về xây dựng đối với các cơ sở cai nghiện bắt buộc; phối hợp với Bộ Nội vụ hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức, chức danh tiêu chuẩn cán bộ cơ sở cai nghiện bắt buộc và trách nhiệm, quyền hạn của Giám đốc cơ sở cai nghiện bắt buộc; phối hợp với Bộ Y tế xây dựng tài liệu và tổ chức, hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ về cai nghiện phục hồi tại cơ sở cai nghiện bắt buộc; phối hợp với Bộ Tài chính quy định chế độ tài chính cho việc thi hành pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng chương trình học tập, giảng dạy xóa mù chữ cho người bị đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Thực hiện hợp tác quốc tế trong lĩnh vực cai nghiện ma túy.

Bộ Y tế có trách nhiệm ban hành tiêu chuẩn chẩn đoán nghiện ma túy; chủ trì, phối hợp Bộ Công an hướng dẫn trình tự, thủ tục xác định tình trạng nghiện ma túy. Nghiên cứu các bài thuốc và phương pháp cai nghiện cho người nghiện ma túy. Chỉ đạo tổ chức tập huấn cho cán bộ y tế các địa phương về xác định tình trạng nghiện ma túy, điều trị hỗ trợ cắt cơn nghiện ma túy. Chủ trì, phối hợp với Bộ LĐ-TB&XH hướng dẫn, chỉ đạo, quản lý các hoạt động y tế trong cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Bộ Y tế hướng dẫn việc tập huấn và cấp chứng chỉ đang làm việc tại: Các cơ sở y tế quân dân y; các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của ngành công an; phòng y tế của cơ sở cai nghiện bắt buộc; phòng y tế của các cơ sở có chức năng tiếp nhận, quản lý người nghiện ma túy không có nơi cư trú ổn định, trong thời gian lập hồ sơ để Tòa án nhân dân xem xét quyết định đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; trạm y tế xã, phường, thị trấn; phòng khám đa khoa khu vực; bệnh viện cấp huyện trở lên và bệnh viện thuộc các bộ, ngành khác.

Bộ Công an hướng dẫn, chỉ đạo cơ quan Công an các cấp trong việc thu thập tài liệu, lập hồ sơ đề nghị thi hành pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với đối tượng bị áp dụng. Thực hiện tổ chức đưa người đã có quyết định vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; truy tìm đối tượng bỏ trốn; đảm bảo an ninh trật tự của các cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Bộ Công an đã ban hành Thông tư số 05/2018/TT-BCA ngày 07/2/2017 về quy định việc thu thập tài liệu, lập hồ sơ đề nghị thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Ngoài ra, trong lĩnh vực này thủ tục XLHC thi hành pháp luật về biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Viện kiểm sát và Tòa án nhân tối cao chỉ đạo thực hiện Pháp lệnh 01/2022/UBTVQH15 quy định trình tự, thủ tục xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại Tòa án nhân dân cấp thẩm quyền; trình tự, thủ tục xem xét, quyết định việc hoãn, miễn chấp hành, giảm thời hạn, tạm đình chỉ hoặc miễn chấp hành phần thời gian áp dụng biện pháp XLHC; khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị; giải quyết khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị trong việc thi hành pháp luật về biện pháp XLHC nói chung và biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện ma túy bắt buộc nói riêng.

Ngoài ra, còn có các bộ, ngành liên quan, UBND các cấp theo chức năng nhiệm vụ được phân công, phối hợp chỉ đạo, thực hiện biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc này.

• Trình tự thủ tục thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc

Khi phát hiện người có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy, cơ quan có thẩm quyền tiến hành lập biên bản; đồng thời tiến hành kiểm tra xét nghiệm chất ma túy; nếu có kết quả dương tính với ma túy heroin; cơ quan Công an gửi Giấy đề nghị xác định tình trạng nghiện; Bản tóm tắt lý lịch người được đề nghị xác định tình trạng nghiện cho Trạm y tế hoặc Trung tâm y tế có thẩm quyền. Cơ sở y tế lập hồ sơ theo dõi, thực hiện ghi các phiếu theo dõi, căn cứ kết quả theo dõi ra Phiếu kết quả xác định tình trạng nghiện và gửi cho cơ quan đã ra văn yêu cầu. Sau khi có phiếu kết quả xác định tình trạng nghiện, chia làm các trường hợp sau:

Đối với trường hợp chưa đăng ký cai nghiện tự nguyện thì Cơ quan có thẩm quyền lập hồ sơ ra văn bản thông báo về kết quả xác định tình trạng nghiện, trong đó nêu rõ: Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày được thông báo là nghiện ma túy, người được thông báo phải đăng ký cai nghiện tự nguyện hoặc đăng ký điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế theo quy định của pháp luật và lập biên bản giao thông báo cho người được thông báo. Khi hết thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày được thông báo mà người được thông báo đăng ký cai nghiện tự nguyện và không đăng ký điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế theo quy định của pháp luật; căn cứ nội dung làm việc, biên bản xác minh, cơ quan có thẩm quyền lập biên bản vi phạm về đăng ký cai nghiện tự nguyện (Mẫu số 27 – Nghị định số 116/NĐ-CP).

Trong trường hợp đã tiến hành đăng ký cai nghiện tự nguyện hoặc đăng ký điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế, nhưng trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày có quyết định cai nghiện tự nguyện, quyết định điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế của cơ quan có thẩm quyền mà không thực hiện cai nghiện, điều trị theo đăng ký (Trường hợp do sự kiện bất khả kháng không thể thực hiện đúng thời hạn trên thì thời hạn được tính lại kể từ thời điểm sự kiện bất khả kháng chấm dứt theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền) thì lập biên bản vi phạm hành chính về việc không thực hiện cai nghiện tự nguyện hoặc không thực hiện điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế.

Trong trường hợp đã tiến hành đăng ký cai nghiện tự nguyện hoặc đăng ký điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế và đã thực hiện nhưng đang trong thời gian cai nghiện tự nguyện, thời gian điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế mà không tuân thủ các quy định chuyên môn về cai nghiện ma túy; tự ý rời khỏi cơ sở cai nghiện từ 05 ngày làm việc trở lên, không đến điều trị tại cơ sở điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế từ 05 ngày làm việc trở lên hoặc không chấp hành 10 liệu trình điều trị liên tục mà không có lý do thì lập biên bản vi phạm về việc tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy, chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế.

Đối với trường hợp đang trong thời hạn quản lý sau cai nghiện thì lập biên bản vi phạm hành chính về quản lý sau cai nghiện ma túy. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày phát hiện người nghiện ma túy thuộc đối tượng quy định tại Điều 32 Luật phòng chống ma túy, cơ quan có thẩm quyền lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo quy định tại Điều 103 Luật xử lý vi phạm hành chính (được sửa đổi, bổ sung năm 2020).

Sau khi hoàn thành việc lập hồ sơ đề nghị, cơ quan lập hồ sơ phải thông báo bằng văn bản cho người bị đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc hoặc người đại diện hợp pháp của họ về việc lập hồ sơ. Những người này có quyền đọc hồ sơ và ghi chép các nội dung cần thiết trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được thông báo.

Trong thời hạn 01 ngày làm việc, kể từ ngày hết thời hạn đọc hồ sơ, Công an cấp tỉnh gửi hồ sơ cho Trưởng phòng Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện nơi người bị đề nghị áp dụng biện pháp có hành vi vi phạm; Công an cấp huyện, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã gửi hồ sơ cho Trưởng phòng Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện. Trong thời hạn 02 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được hồ sơ, Trưởng phòng Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện quyết định chuyển hồ sơ đề nghị Tòa án nhân dân cấp huyện áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ thì Trưởng phòng Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện chuyển lại cơ quan đã lập hồ sơ để bổ sung hồ sơ; thời hạn bổ sung là 02 ngày làm việc, kể từ ngày nhận lại hồ sơ. Trong thời hạn 02 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được hồ sơ bổ sung, Trưởng phòng Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện quyết định việc chuyển hồ sơ đề nghị Tòa án nhân dân cấp huyện áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Tòa án xem xét, giải quyết:

• Trong thời hạn 01 ngày làm việc, kể từ ngày nhận hồ sơ Tòa án thụ lý và phân công Thẩm phán xem xét, giải quyết;
• Trong thời hạn 02 ngày làm việc, kể từ ngày thụ lý, Tòa án ban hành Thông báo thụ lý bằng văn bản cho cơ quan đề nghị, Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp, người bị đề nghị hoặc người đại diện hợp pháp của người bị đề nghị;
• Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày được phân công, Thẩm phán ra quyết định yêu cầu bổ sung tài liệu chứng cứ (trong thời hạn 02 ngày làm việc) hoặc đình chỉ, tạm đình chỉ hoặc mở phiên họp (trong thời hạn 07 ngày làm việc);
• Trường hợp phải hoãn phiên họp không quá 05 ngày làm việc, có Thông báo bằng văn bản gửi cho cơ quan đề nghị, Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp, người bị đề nghị hoặc người đại diện hợp pháp của người bị đề nghị;
• Quyết định của Tòa án được gửi cho Viện kiểm sát cùng cấp và người được quy định tại Điều 107 của Luật xử lý vi phạm hành chính trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày công bố quyết định.

Trong thời hạn 03 ngày, kể từ ngày quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính có hiệu lực, Tòa án nhân dân đã ra quyết định phải gửi quyết định cho người bị áp dụng, cơ quan đã gửi hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính hoặc cơ quan Công an cùng cấp trong trường hợp Công an cấp tỉnh lập hồ sơ đề nghị, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú và các cơ quan hữu quan để thi hành theo quy định của pháp luật. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

• Các tài liệu trong hồ sơ

Theo điểm d khoản 3 Điều 103 Luật xử lý vi phạm hành chính (được sửa đổi, bổ sung năm 2020), và các văn bản hướng dẫn thi hành có thể nói hồ sơ đề nghị gồm có các tài liệu cơ bản như sau:

Bản tóm tắt lý lịch của người bị đề nghị, tài liệu thể hiện về nhân thân của người bị đề nghị: Lý lịch cá nhân, Giấy xác nhận thông tin nơi cư trú, căn cước công dân, sổ hộ khẩu…; Phiếu tra cứu tiền án tiền sự, trường hợp người bị đề nghị có tiền án, tiền sự cần phải xác minh làm rõ và thu thập đầy đủ: Quyết định xử lý vi phạm hành chính hoặc quyết định xử phạt vi phạm hành chính, giấy chứng nhận chấp hành xong; bản án, Quyết định của Tòa án, giấy chứng nhận chấp hành xong phần hình phạt và phần dân sự (nếu có)…các tài liệu chứng minh về việc chấp hành án, thực hiện các nghĩa vụ dân sự.

Tài liệu chứng minh tình trạng nghiện ma túy hiện tại của người bị đề nghị: Biên bản sự việc; Biên bản xét nghiệm chất ma túy; hình ảnh kết quả xét nghiệm, Giấy đề nghị xác định tình trạng nghiện; bản tóm tắt lý lịch người được đề nghị xác định tình trạng nghiện; hồ sơ theo dõi của cơ sở y tế lập: Phiếu tổng hợp theo dõi để xác định tình trạng nghiện ma túy (phụ lục số 03, 04) và Phiếu kết quả xác định tình trạng nghiện; Giấy chứng nhận đã tham gia và hoàn thành khóa tập huấn “chẩn đoán và hỗ trợ điều trị cai nghiện ma túy và các chất dạng thuốc phiện và ma túy tổng hợp dạng AMPHETAMINE”;…

• Biên bản vi phạm và các tài liệu xác định hành vi vi phạm:

Đối với trường hợp không đăng ký cai nghiện tự nguyện hoặc không đăng ký điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế: Thông báo về kết quả xác định tình trạng nghiện, biên bản giao, Biên bản làm việc với người nghiện, biên bản xác minh tại cơ sở y tế; biên bản vi phạm … Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Đối với trường hợp không thực hiện cai nghiện tự nguyện hoặc không thực hiện điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế: Quyết định cai nghiện tự nguyện, quyết định điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế của cơ quan có thẩm quyền; tài liệu thể hiện quá trình điều trị, tài liệu thể hiện không thực hiện cai nghiện, điều trị theo đăng ký…

Đối với trường hợp tự ý chấm dứt cai nghiện ma túy, chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế: Quyết định cai nghiện tự nguyện, quyết định điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế của cơ quan có thẩm quyền; tài liệu thể hiện quá trình điều trị, tài liệu thể hiện không tuân thủ các quy định chuyên môn về cai nghiện ma túy; tự ý rời khỏi cơ sở cai nghiện từ 05 ngày làm việc trở lên, không đến điều trị tại cơ sở điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế từ 05 ngày làm việc trở lên hoặc không chấp hành 10 liệu trình điều trị liên tục mà không có lý do.

Đối với trường hợp trong thời gian cai nghiện ma túy tự nguyện bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy: Quyết định cai nghiện tự nguyện, quyết định điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế của cơ quan có thẩm quyền;

Đối với trường hợp bị chấm dứt điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế do vi phạm quy định về điều trị nghiện; Quyết định điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế của cơ quan có thẩm quyền; tài liệu thể hiện quá trình điều trị, tài liệu thể hiện vi phạm quy định về điều trị nghiện; quyết định chấm dứt điều trị nghiện.

Đối với trường hợp tái nghiện: Quyết định quản lý sau cai nghiện.

• Bản tường trình của người nghiện ma túy và các tài liệu khác có liên quan;
• Bản tường trình của người bị đề nghị hoặc Biên bản lấy lời khai của người bị đề nghị;
• Bản xác nhận về việc quản lý người nghiện ma túy trong thời gian lập hồ sơ; quyết định về việc quản lý người nghiện ma túy trong thời gian lập hồ sơ;
• Thông báo về việc lập hồ sơ bằng văn bản và biên bản giao nhận Thông báo đối với người bị đề nghị; Biên bản về việc không đến đọc hồ sơ (hoặc đọc hồ sơ).
• Biên bản họp xét của cơ quan đề nghị.
• Văn bản đề nghị gửi Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội cấp huyện nơi người bị đề nghị có hành vi vi phạm.

Công an cấp tỉnh gửi văn bản đề nghị kèm hồ sơ cho Trưởng phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện nơi người bị đề nghị áp dụng biện pháp có hành vi vi phạm; Công an cấp huyện, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã gửi văn bản đề nghị kèm hồ sơ cho Trưởng phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện nơi lập hồ sơ đề nghị.

Hồ sơ đề nghị phải đánh bút lục và lập thành hai bản, bản gốc gửi Trưởng phòng Lao động – Thương binh và Xã hội cấp huyện, bản sao lưu tại cơ quan lập hồ sơ theo quy định của pháp luật về lưu trữ.

Văn bản đề nghị của Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội cấp huyện; văn bản yêu cầu bổ sung tài liệu và tài liệu (nếu có).

Các tài liệu trong giai đoạn Tòa án xem xét: Thông báo thụ lý, Thông báo bổ sung tài liệu và tài liệu bổ sung (nếu có); Quyết định mở phiên họp, Thông báo hoãn phiên họp (nếu có); Quyết định áp dụng hoặc không áp dụng biện pháp xử lý hành chính; các biên bản tống đạt.

1.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Thứ nhất, mức độ hoàn thiện của pháp luật liên quan đến việc thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cai nghiện bắt buộc.

Nhà nước quản lý xã hội bằng pháp luật và pháp luật về biện pháp xử lý VPHC là công cụ quan trọng để bảo đảm hiệu quả của công tác đấu tranh phòng chống VPHC, bảo vệ lợi ích của cá nhân, tổ chức, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, nâng cao hiệu quả quản lý của Nhà nước. Để thực hiện được mục đích đó, có nhiều yếu tố chi phối, nhưng yếu tố chất lượng pháp luật về biện pháp xử lý VPHC là yếu tố đầu tiên, quan trọng nhất, tạo cơ sở pháp lý cho toàn bộ quá trình thi hành pháp luật về biện pháp XLHC, trong đó có lĩnh vực biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Nếu các quy định pháp luật về thi hành pháp luật về biện pháp XLVPHC ngày càng hoàn thiện thì việc thi hành pháp luật về biện pháp XLHC nói chung và đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nói riêng sẽ đạt hiệu quả cao, góp phần giảm thiểu số vụ VPHC về an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Với sự nỗ lực và cố gắng của các cấp, các ngành, công tác xây dựng pháp luật về biện pháp XLHC đối với người nghiện ma túy đã có những chuyển biến tích cực, góp phần xây dựng ý thức sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật của cán bộ và nhân dân, đảm bảo an ninh, trật tự, an toàn xã hội.

Việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật quy định về XLVPHC nói chung, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nói riêng là biện pháp quan trọng mang tính cơ sở nhằm tạo ra hành lang pháp lý cho hoạt động XLHC. Theo đó, các cơ quan có thẩm quyền XLVPHC, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc có căn cứ pháp lý vững chắc để thực thi nhiệm vụ của mình.

Hệ thống pháp luật về xử lý VPHC nói chung, thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nói riêng hiện nay đã dần đảm bảo tính đồng bộ và tương đối toàn diện. Việc thực hiện đưa người nghiện đi cai nghiện bắt buộc là một trong những chính sách được ưu tiên trong việc đẩy lùi tệ nạn ma túy ngoài cộng đồng, đảm bảo trật tự trị an xã hội. Nên cần thiết phải có những chính sách, pháp luật quy định cụ thể, chặt chẽ kèm theo những văn bản hướng dẫn rõ ràng, phù hợp với điều kiện phát triển của địa phương cũng như tình hình người nghiện ở địa phương đó. Như vậy mới đảm bảo thực hiện tốt việc đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

• Thứ hai, yếu tố kinh tế xã hội của địa phương.

Yếu tố này có ảnh hưởng rất lớn đến VPHC, cũng như công tác thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Sự phát triển của nền kinh tế thị trường, mở cửa hội nhập với các nước trong khu vực và trên thế giới, hệ quả của nó đã kéo theo nhiều sự thay đổi cả về đời sống tư tưởng và con người, đặc biệt là giới trẻ. Các tệ nạn xã hội phát triển ngày càng nhanh chóng, tình trạng nghiện ma túy ngày càng nhiều. Do đó, hành vi sử dụng trái phép chất ma túy dẫn đến gây nghiện diễn ra ngày càng nhiều và phức tạp hơn, làm cho công tác quản lý cũng như thực hiện biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gặp nhiều khó khăn. Mặc dù kinh tế phát triển song kinh phí đầu tư đảm bảo an ninh, trật tự xã hội và công tác cai nghiện ma túy thực hiện thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện còn hạn chế, nhiều cơ sở cai nghiện ma túy xuống cấp, do đó phải ưu tiên nguồn lực, phải có chiến lược đầu tư trọng tâm trong khi hành vi vi phạm sử dụng trái phép chất ma túy ngày càng nhiều và nghiêm trọng. Đặc biệt ma túy tổng hợp tác động lớn ảnh hưởng đến sức khỏe bản thân, năng suất lao động, vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội.

Việc thực hiện cai nghiện thành công hay không phù thuộc vào rất nhiều yếu tố. Trong đó phải kể đến sự đầu tư bài bản, hợp lý về cơ sở vật chất, đội ngũ cán bộ cũng như liệu pháp tâm lý, phác đồ điều trị nghiện, biện pháp quản lý phù hợp. Bên cạnh đó, giáo dục, dạy nghề sau chữa trị cũng rất quan trọng, nó đảm bảo cho người nghiện sau cai nghiện có công việc tối thiểu, tự nuôi sống bản thân khi trở lại cộng đồng. Để làm được những điều trên, đòi hỏi cần phải có nguồn ngân sách dồi dào, ổn định, đầu tư kinh tế đồng bộ về mọi mặt, có như vậy thì việc thực hiện các biện pháp mới được tốt hơn, đáp ứng yêu cầu tối thiểu cũng như hạn chế tối đa việc quá tải người nghiện ma túy trong các cơ sở cai nghiện hiện nay.

Một khó khăn khi nhắc đến người nghiện ma túy, người ta thường gắn cho nó một quan niệm theo lối mòn, với những suy nghĩ và hành động tiêu cực không thể chữa trị được. Mặc dù các chính sách được đưa ra nhằm mục đích tuyên truyền, bảo vệ những đối tượng bị nghiện, trước tác động từ dư luận kì thị với các đối tượng trên vẫn đang là vấn đề nhức nhối. Một bộ phận không nhỏ từ cộng đồng đã và đang có những hành động xa lánh, e sợ, ngại tiếp xúc với người nghiện, bộ phận khác lại có những cử chỉ lăng mạ, xúc phạm chính gia đình có con em nghiện. Điều này đã ảnh hưởng không nhỏ, tác động đến tâm lý bản thân người nghiện và gia đình của họ. Xuất phát từ những tư tưởng lạc hậu trong xã hội mà các gia đình có con em bị nghiện thường che giấu tình trạng nghiện, không đưa đi cai, nên dẫn tới việc bệnh ngày càng nặng và đe dọa đến tình hình trật tự xã hội trên địa bàn. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Thứ ba, ý thức pháp luật của cá nhân, tổ chức có liên quan trong thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Yếu tố này có vai trò vô cùng quan trọng vì khi ý thức của các cán bộ, công chức, các đương sự, các tổ chức, cá nhân có liên quan trong thực hiện biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc này có tốt thì hiệu quả thực hiện công việc mới cao. Trong lĩnh vực này, ý thức pháp luật của cán bộ, công chức, người tổ chức thực hiện pháp luật, đương sự và tổ chức cá nhân có liên quan có ý nghĩa rất lớn, ảnh hưởng tới tình trạng tuân thủ thực thi pháp luật. Pháp luật chỉ có thể được chấp hành nghiêm chỉnh và chính xác nếu như mọi người dân , trong đó có cán bộ, công chức, người thực thi pháp luật hiểu và tôn trọng pháp luật. Khi mọi người có hiểu biết pháp luật thì việc thực hiện cũng như tuân thủ pháp luật mới đúng được.

Thứ tư, năng lực tổ chức thực hiện pháp luật về xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Cũng như yếu tố trên, yếu tố tổ chức thực hiện pháp luật là một nội dung của yêu cầu pháp chế. Khi có một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh và đầy đủ là vô cùng cần thiết, nhưng pháp luật đó phải được thực hiện có hiệu quả trong đời sống xã hội chứ không phải pháp luật chỉ nằm trên giấy tờ.

Việc thực hiện đúng các quy định của pháp luật chính là việc các cơ quan nhà nước tổ chức triển khai để mọi người trong xã hội thực hiện các quy tắc theo quy định của pháp luật. Muốn hoạt động này đạt hiệu quả cao thì công tác phòng ngừa, can thiệp sớm đối với người sử dụng ma túy, tuyên truyền, phổ biến pháp luật cần phải được thực hiện thường xuyên. Ngoài ra các cơ quan nhà nước, các cấp, các ngành cần thường xuyên kiện toàn, củng cố tổ chức pháp chế để tạo điều kiện nắm vững và chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật.

Thứ năm, công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện pháp luật trong tổ chức thi hành pháp luật về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Kiểm tra, giám sát việc thực hiện pháp luật và xử phạt nghiêm minh những vi phạm pháp luật là hoạt động không thể thiếu nhằm đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật. Kiểm tra, giám sát tốt nhằm phát hiện kịp thời những vi phạm pháp luật để từ đó có biện pháp uốn nắn, chấn chỉnh hoạt động chấp hành pháp luật, hoạt động thực thi pháp luật nhằm đảm bảo cho pháp luật được thực hiện có hiệu quả trong cuộc sống. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1

Ma túy và tác động tiêu cực của tình trạng nghiện ma túy ảnh hưởng đến tình hình an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Nhà nước cần đưa ra các biện pháp quản lý nhằm đảm bảo thực hiện theo Hiến pháp và pháp luật liên quan đến việc sử dụng các chất ma túy dẫn đến gây nghiện. Để đảm bảo quản lý đối với cá nhân người nghiện ma túy vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Luật xử lý VPHC được ban hành, thi hành hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc có ý nghĩa rất lớn trong việc đảm bảo an ninh, trật tự, cũng như việc quản lý, đảm bảo quyền con người khi xác định người nghiện là người bệnh “đặc biệt”. Do vậy việc tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc, bảo đảm chất lượng của hoạt động thi hành pháp luật về biện pháp XLHC theo đúng quy định pháp luật; đảm bảo tính hiệu lực của các quan hệ pháp luật trong lĩnh vực cai nghiện bắt buộc. Thực hiện đúng và đầy đủ các quy định pháp luật đối với người nghiện ma túy, bảo đảm sự đồng bộ của hệ thống pháp luật và hệ thống pháp luật khác liên quan đến người nghiện ma túy. Nghiên cứu cơ sở lý luận thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa người nghiện ma túy bắt buộc có ý nghĩa thúc đẩy thực thi pháp luật, góp phần vào đảm bảo an ninh, trật tự, an toàn xã hội và phát triển nền kinh tế xã hội.

Hoạt động quản lý nhà nước giải quyết mối quan hệ, hành vi của cá nhân vi phạm sử dụng trái phép chất ma túy dẫn đến gây nghiện. Thi hành pháp luật về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc ở nước ta và trên thế giới luôn là vấn đề phức tạp, có ảnh hưởng đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Có thể thấy được qua việc Nhà nước sử dụng pháp luật, để thực hiện tác động đến các chủ thể có hành vi vi phạm pháp luật phòng, chống ma túy nói chung và thực hiện pháp luật xử lý VPHC đối với người nghiện ma túy. Biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc sẽ góp phần rất lớn đến hiệu quả thực thi pháp luật. Hoạt động này có vai trò to lớn cho việc đảm bảo phát triển bền vững kinh tế – xã hội, bảo đảm an ninh, trật tự an toàn xã hội. Luận văn: Xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ:  

===>>> Luận văn: Thực trạng xử lý đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc