Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN hay nhất năm 2023 cho các bạn học viên ngành đang làm khóa luận tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài khóa luận tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm khóa luận thì với đề tài Khóa luận: Giải pháp phát triển kênh phân phối bán bảo hiểm qua ngân hàng trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

I. Quá trình ra đời và phát triển của kênh phân phối Bancassurance ở Việt Nam

1. Quá trình ra đời và phát triển

1.1. Quá trình ra đời và phát triển của ngành ngân hàng Việt Nam

Năm 1951 được đánh dấu với sự ra đời của Ngân hàng quốc gia Việt Nam. Sự ra đờicủa ngân hàng Việt Nam mang nét đặc trưng riêng biệt: Ngân hàng Nhà nước ra đời vừa làm chức năng quản lý tiền tệ vừa làm chức năng của NHTM ( ngân hàng một cấp). Tháng 1 năm 1960, Ngân hàng quốc gia Việt Nam được đổi tên thành Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho phù hợp với Hiến pháp của nước ta. Tiếp đó, ngày 26/0301988, Hội đồng Bộ trưởng đã ban hành Nghị định 53/HĐBT về tổ chức bộ máy Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Theo đó, mô hình tổ chức hệ thống Ngân hàng Việt Nam được phân chia thành cấp: ngân hàng Nhà nước thực hiện chức năng quản lý Nhà nước các hoạt động tiền tệ, tín dụng, ngân hàng, và các ngân hàng kinh doanh thực hiện chức năng kinh doanh trên lĩnh vực tiền tệ, tín dụng, ngân hàng. Trong những năm qua cùng với sự phát triển của đất nước, ngành ngân hàng đã có những phát triển vượt bậc, đóng góp vào công cuộc đổi mới đất nước. Sự phát triển ngày càng hiện đại về công nghệ, trình độ của đội ngũ cán bộ công nhân viên trong ngành không ngừng được nâng cao, cũng như việc tham gia ngày càng rộng rãi vào thị trường tiền tệ trong khu vực và thế giới đã khẳng định vai trò đầu tàu trong nền kinh tế của ngành ngân hàng hiện nay. Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Một hệ thống ngân hàng vững chắc và hiệu quả rất cần thiết cho một nền kinh tế phát triển lành mạnh. Hệ thống ngân hàng Việt Nam không chỉ tự do cạnh tranh mà còn cần có khả năng đương đầu với những thử thách do công nghệ và các nhân tố bên trong, bên ngoài khác mang lại. Rất nhiều điều mới mẻ đã xảy ra trong ngành ngân hàng những năm gần đây, đặc biệt sau khi Việt Nam gia nhập WTO năm 2007. Các ngân hàng đã và đang áp dụng nhiều công nghệ mới bởi nghiệp vụ ngân hàng đã không còn chỉ là nhận thanh toán và cho vay, mà là tất cả những hoạt động nhằm làm thỏa mãn nhu cầu của khách hàng.

Sự phát triển của ngành ngân hàng Việt Nam đồng hành với việc ban hành các chuẩn mực mới. Các dịch vụ mới bắt buộc ngân hàng triển khai để có thể dẫn đầu trong cuộc đua quyết liệt. Các ngân hàng hiện nay đang xâm nhập vào thị trường chứng khoán, trái phiếu kho bạc, hỗ trợ tiêu dùn, nhà ở và cả bảo hiểm.v.v.. Họ đang cố gắng cung cấp mọi loại hình dịch vụ có thể thỏa mãn hay đúng hơn là để làm vui lòng khách hàng.

Sự thâm nhập của các ngân hàng tư nhân và nước ngoài trong giai đoạn này đã tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh và có lẽ đã mang đến hiệu quả hoạt động tốt hơn cho ngành. Các ngân hàng cũng đương đầu và thích nghi theo thời gian, cố gắng trở thành các siêu thị tài chính một cửa. Tiêu điểm thị trường chuyển dịch từ các sản phẩm ngân hàng đại chúng sang nghiệp vụ truyền thống với việc giới thiệu các sản phẩm giá trị giá tăng và cá biệt hóa.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ: 

===>>>  Dịch Vụ Viết Khóa Luận Tốt Nghiệp Ngành Kinh Tế

1.2. Quá trình ra đời và phát triển của ngành bảo hiểm nhân thọ Việt Nam Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Bảo hiểm là một nhu cầu tất yếu khách quan của con người và ra đời từ rất lâu trên thế giới. Tuy nhiên ở Việt Nam, bảo hiểm nói chung và bảo hiểm nhân thọ nói riêng ra đời tương đối muộn. Sự ra đời và phát triển của ngành bảo hiểm gắn liền với những sự kiện lịch sử của đất nước.

Giai đoạn trước năm 1975

Ở miền Nam, vào những năm 1970, đã có một công ty bảo hiểm nhân thọ ra đời tên là Công ty bảo hiểm nhân thọ Hưng Việt. Công ty bảo hiểm này triển khai được một số sản phẩm bảo hiểm như: bảo hiểm nhân thọ trọn đời, bảo hiểm tử kỳ thời hạn 5 năm, 10 năm, 20 năm. Nhưng công ty mới ở giai đoạn đầu triển khai nên chưa có kết quả rõ nét.

Từ năm 1963, Bộ Tài chính đã tiến hành nghiên cứu, xúc tiến thành lập Công ty bảo hiểm Việt Nam với sự cộng tác của Công ty bảo hiểm nhân dân Trung Hoa.

Ngày 17/12/1964 bằng Quyết định số 179/CP của Hội đồng Chính phủ, theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Tài chính, công ty bảo hiểm Việt Nam, tên giao dịch là Bảo Việt được thành lập và chính thức khai trương hoạt động ngày 15/01/1965 với số vốn điều lệ là 10 triệu đồng Việt Nam (tương đương 2 triệu USD vào thời điểm đó), dưới sự quản lý trực tiếp của Bộ Tài chính. Trong thời gian này, Bảo Việt mới chỉ triển khai mảng bảo hiểm phi nhân thọ, mà chưa triển khai bảo hiểm nhân thọ. Tuy nhiên, BảoViệt cũng đã chú trọng đến việc mở rộng và đa dạng hoá các nghiệp vụ bảo hiểm, đặc biệt là nghiệp vụ bảo hiểm con người, làm tiền đề cho việc triển khai bảo hiểm nhân thọ về sau.

Giai đoạn 1975-2000

Sau khi đất nước thống nhất, Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hoà miền Nam Việt Nam ra tuyên bố đình chỉ các hoạt động của các công ty bảo hiểm miền Nam Việt Nam, trong đó có công ty bảo hiểm nhân thọ Hưng Việt và tuyên bố thanh lý, giải thể các tổ chức bảo hiểm tư nhân.

Năm 1976, Bộ trưởng Bộ Kinh tế tài chính Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hoà miền Nam Việt Nam ra Quyết định số 21/QĐ-BKT thành lập công ty bảo hiểm, tái bảo hiểm Việt Nam (viết tắt là BAVINA), thuộc Tổng nha tài chính Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hoà miền Nam Việt Nam.

Năm1977, Bộ trưởng Bộ Tài chính ra Quyết định số 61/TCQĐ/TCCB về việc sát nhập BAVINA thành chi nhánh của Bảo Việt tại thành phố Hồ Chí Minh. Như vậy, kể từ đây, Bảo Việt chính thức có mạng lưới hoạt động tại các tỉnh miền Nam.

Chính sách mở cửa vào năm 1987 đã tạo điều kiện cho ngành bảo hiểm Việt Nam học hỏi và tiếp cận với những kỹ thuật bảo hiểm mới trên thế giới. Từ kinh nghiệm các nước, BảoViệt lúc đó vẫn là công ty bảo hiểm duy nhất ở Việt Nam, đã thấy được tiềm năng to lớn của ngành bảo hiểm nhân thọ ở nước ta. Vì vậy, Bảo Việt bắt đầu nghiên cứu triển khai bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam với đề án “Bảo hiểm nhân thọ và điều kiện triển khai ở Việt Nam”, nhưng lúc đó chưa có đủ điều kiện thực hiện vì: Thu nhập dân cư còn thấp, kinh tế còn kém phát triển, tỷ lệ lạm phát còn cao, thị trường tài chính chưa phát triển, chưa có môi trường đầu tư và các công ty bảo hiểm chưa được phép hoạt động trong lĩnh vực đầu tư, chưa có văn bản pháp luật điều chỉnh mối quan hệ giữa công ty bảo hiểm và khách hàng, đội ngũ cán bộ bảo hiểm lúc đó chưa được trang bị những kiến thức về nghiệp vụ bảo hiểm nhân thọ. Do đó, Bảo Việt chỉ triển khai bảo hiểm sinh mạng có thời hạn 1 năm (bảo hiểm nhân thọ tử kỳ thời hạn 1 năm). Đây là loại hình bảo hiểm nhân thọ đơn giản nhất và có nhiều đặc điểm tương đồng với bảo hiểm con người phi nhân thọ.

Sau thời kỳ đổi mới kinh tế được 10 năm, nền kinh tế Việt Nam đã có những bước phát triển vượt bậc, lạm phát đã được đẩy lùi, tốc độ tăng trưởng kinh tế luôn đạt mức cao từ 6 – 9 %/ năm, môi trường kinh tế- xã hội và môi trường pháp lý có nhiều thuận lợi hơn. Đời sống người dân ngày càng được nâng cao và ở một bộ phần quần chúng dân cư đã bắt đầu có tích luỹ. Đây là những nhân tố rất thuận lợi cho bảo hiểm nhân thọ ra đời và phát triển ở Việt Nam. Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Năm 1996, thực hiện chủ trương mở rộng, cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tới các tầng lớp dân cư, Bảo Việt đã nghiên cứu và đưa ra thị trường dịch vụ bảo hiểm nhân thọ đầu tiên ở Việt Nam, thể hiện vai trò tiên phong của Bảo Việt trên thị trường bảo hiểm Việt Nam. Ngày 20/3/1996, Bộ Tài Chính đã chính thức quyết định cho phép Bảo Việt triển khai 2 sản phẩm: bảo hiểm hỗn hợp nhân thọ và bảo hiểm an sinh giáo dục.

Tháng 8/1996, Bảo Việt đã bán những sản phẩm bảo hiểm nhân thọ đầu tiên ra thị trường, đánh dấu sự khởi đầu cho chặng đường phát triển đầy hứa hẹn của BHNT ở Việt Nam.

Sau Nghị định 100 /CP ngày 18/12/1993 của Chính phủ về kinh doanh bảo hiểm, từ năm 1994 đến nay, nhiều công ty bảo hiểm mới được cấp phép hoạt động. Có thể nói, Nghị định 100 /CP ra đời là một bước ngoặt có tính cách mạng đối với thị trường bảo hiểm Việt Nam. Nghị định này đã thể hiện chủ trương phát triển một ngành đa thành phần của Nhà nước ta. Tuy nhiên, xét về thực chất kể từ khi có sự ra đời của các công ty bảo hiểm 100% vốn nước ngoài như Công ty bảo hiểm nhân thọ Chinfon Manulife (nay là Manulife), Công ty bảo hiểm nhân thọ Prudential, Công ty bảo hiểm nhân thọ Bảo Minh-CMG (nay là Dai-ichi Life), Công ty bảo hiểm nhân thọ quốc tế Mỹ AIA, thị trường bảo hiểm Việt Nam trong đó có bảo hiểm nhân thọ mới chấm dứt giai đoạn độc quyền Nhà nước về bảo hiểm, bắt đầu đi vào phát triển và có sự cạnh tranh.

Ngày 09 tháng 12 năm 2000, Quốc Hội đã thông qua Luật kinh doanh bảo hiểm 2000, tạo hành lang pháp lý hoàn chỉnh cho thị trường bảo hiểm Việt Nam và sau đó là Luật kinh doanh bảo hiểm 2001. Nhờ có Luật kinh doanh bảo hiểm, các doanh nghiệp bảo hiểm cạnh tranh bình đẳng hơn và đang thực sự là động lực thúc đẩy thị trường bảo hiểm Việt Nam, đặc biệt là thị trường bảo hiểm nhân thọ phát triển.

Giai đoạn từ 2001 – đến nay

Bảo hiểm nhân thọ Việt Nam ra đời và phát triển đến nay đã được 10 năm, từ chỗ chỉ có Bảo Việt là doanh nghiệp bảo hiểm duy nhất kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, cho đến nay thị trường bảo hiểm nhân thọ đã phát triển sôi động và thu hút rất nhiều các công ty bảo hiểm nước ngoài vào đầu tư và kinh doanh.

Thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam được mở cửa từ tháng 6/1999, công ty BHNT nước ngoài đầu tiên gia nhập thị trường là Chinfon-Manulife, liên doanh giữa tập đoàn Taiwanese Chinfon và công ty bảo hiểm nhân thọ Canadian Manulife. Sau đó, có nhiều công ty bảo hiểm nhân thọ lớn trên thế giới tham gia vào thị trường, đặc biệt sau khi Việt Nam gia nhập WTO và cam kết mở cửa ngành bảo hiểm, rất nhiều doanh nghiệp bảo hiểm 100% vốn nước ngoài đã được thành lập. Tính đến thời điểm hiện tại, thị trường bảo hiểm nhân thọViệt Nam có các công ty bảo hiểm nhân thọ sau:

• Tổng công ty Bảo Việt Nhân thọ
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Manulife Việt Nam
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Prudential
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ quốc tế Mỹ AIG
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Dai-ichi Việt Nam
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Prévoir Việt Nam
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ ACE
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Cathay
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Great Eastern Việt Nam
• Công ty trách nhiệm hữu hạn bảo hiểm nhân thọ Vietcombank Cardif (VCLI) Ngoài ra, ở Việt Nam còn có văn phòng đại diện của các công ty: Samsung Life, Korea Life…

Trong số các công ty kể trên chỉ có một công ty của Việt Nam là Bảo Việt Nhân thọ. Sự tham gia của các tổ chức bảo hiểm nước ngoài cũng đã và sẽ nâng cao lòng tin của các nhà đầu tư quốc tế về khả năng đáp ứng các nhu cầu bảo hiểm nhân thọ, giúp các nhà đầu tư nước ngoài yên tâm hơn về cam kết mở cửa và tin tưởng vào môi trường đầu tư lành mạnh ở Việt Nam. Ngoài ra, sự thâm nhập của các công ty bảo hiểm nhân thọ nước ngoài cũng góp phần nâng cao năng lực của thị trường bảo hiểm, thiết lập thêm một kênh thu hút vốn trong dân.

1.3. Quá trình hình thành và phát triển sự hợp tác bảo hiểm – ngân hàng hay kênh phân phối Bancassurance Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Theo một số tài liệu ghi chép lại, trước năm 1975 ở miền Nam nước ta đã có khoảng công ty bảo hiểm nội địa. Điều đó cho thấy thị trường bảo hiểm ở đây đã phát triển ở mức khá sôi động. Các tài liệu ghi chép lại cũng cho thấy có mối quan hệ chặt chẽ giữa các ngân hàng và các công ty bảo hiểm trong giai đoạn đó. Nhiều ngân hàng đã làm đại lý cho công ty bảo hiểm. Nhiều dự án cho vay vốn lớn ở các ngân hàng đã yêu cầu phải có hợp đồng bảo hiểm đi kèm. Còn ở miền Bắc, duy nhất chỉ có một doanh nghiệp Nhà nước hoạt động trong lĩnh vực bảo hiểm, đó là Tổng công ty Bảo hiểm Việt Nam – Bảo Việt. Do cơ chế bấy giờ, giữa ngân hàng một cấp và hoạt động của Bảo Việt chưa có mối quan hệ gì đáng kể. Trong quá trình đổi mới nền kinh tế đất nước với xu hướng mở cửa, thu hút đầu tư nước ngoài, nhiều loại hình bảo hiểm với sự đa dạng, phong phú đã ra đời. Song, trong thực tế thị trường bảo hiểm có sự phát triển muộn hơn so với thị trường dịch vụ ngân hàng cũng như sự đổi mới hoạt động ngân hàng. Từ giữa những năm 80, Việt Nam đã thực hiện chính sách kinh tế thị trường và hội nhập kinh tế quốc tế. Lĩnh vực tài chính cũng đã từng bước được tự do hóa và mở cửa. Dưới tác động của nhiều nhân tố và theo xu hướng chung trên thế giới, hệ thống ngân hàng và bảo hiểm nước ta cũng đang “xích lại gần nhau”, và hoạt động Bancassurance ở Việt Nam đã ra đời vào giữa những năm 1990, đánh dấu bằng việc ngân hàng thực hiện khuyến mãi các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cho khách hàng.

Bancassurance ở Việt Nam hiện nay có những đặc điểm sau:

Thứ nhất, các ngân hàng đã đưa ra những sản phẩm ngân hàng ít nhiều mang đặc điểm của bảo hiểm nhân thọ như “Tiết Kiệm Định Kỳ” (tháng 4/2002), “Tích Lũy Bảo An””(tháng 11/2004) của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn Thương Tín (Sacombank), “An Sinh Tiết Kiệm” của Ngân hàng ngoài Quốc doanh (VPBank), “Tiết Kiệm Bưu Điện” (Tổng Công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam – VNPT), “Thẻ Liên Kết Đông Á – Manulife” (Ngân hàng Đông Á và công ty Bảo hiểm nhân thọ Manulife Việt Nam).

Thứ hai, các ngân hàng và công ty bảo hiểm hợp tác với nhau để bán các sản phẩm mang tính hợp nhất giữa ngân hàng và bảo hiểm. Các công ty bảo hiểm nhân thọ đã khá tích cực hợp tác với ngân hàng ngay sau khi bảo hiểm nhân thọ được triển khai ít năm mặc dù khi đó vẫn đang là thời kỳ đỉnh cao của kênh phân phối qua đại lý. Năm 2002, Bảo Việt đã ký thỏa thuận hợp tác với Ngân hàng Á Châu (ACB) và Ngân hàng Công thương Việt Nam (Vietinbank) để hợp tác khai thác bảo hiểm nhân thọ; giữa năm 2004, Bảo Việt Nhân thọ ký thỏa thuận với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) để hợp tác khai thác bảo hiểm, nộp phí bảo hiểm qua ATM, chuyển khoản, chi trả quyền lợi qua ngân hàng.

Thứ ba, ngân hàng và doanh nghiệp bảo hiểm liên doanh với nhau để thành lập các doanh nghiệp bảo hiểm: doanh nghiệp bảo hiểm Á Châu – Ngân hàng Công Thương (IAI); doanh nghiệp bảo hiểm Ngân hàng Đầu tư và Phát triển (BIDV – QBE). Bên cạnh đó, nhiều ngân hàng đã nắm giữ cổ phần của các doanh nghiệp bảo hiểm (Vietcombank có cổ phần ở Pjico, Bảo Việt Nhân thọ hiện đang nắm giữa cổ phần của Ngân hàng Hàng Hải…). Sự xâm nhập lẫn nhau của hai loại định chế tài chính lớn này trong tương lai sẽ trở nên phổ biến hơn.

Thứ tư, các ngân hàng xúc tiến thành lập doanh nghiệp bảo hiểm trực thuộc như trường hợp của Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Agribank), trong khi đó các công ty bảo hiểm cũng thành lập ngân hàng trực thuộc (như trường hợp của Tập đoàn Tài chính Bảo Việt).

2. Các mô hình hoạt động của Bancassurance tại Việt Nam

2.1 Ngân hàng ký thoả thuận phân phối sản phẩm với công ty bảo hiểm

Hiện nay, Ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) Kỹ thương (Techcombank) liên kết với Bảo Việt cho ra sản phẩm “Tích lũy Bảo gia”, “Tiết kiệm Giáo dục”, “Bảo hiểm Tín dụng cho Nhà mới và Ô tô xịn”. Tài khoản Tích lũy Bảo gia là hình thức tài khoản tiền gửi VND có kỳ hạn, hằng tháng khách hàng có thể nộp một số tiền nhất định để hưởng lãi và hướng tới mục tiêu tích lũy dài hạn cho cuộc sống để đảm bảo cho khách hàng “An tâm tận hưởng cuộc sống”. Tham gia sản phẩm này, ngoài việc được hưởng lãi suất tiết kiệm ưu đãi, khách hàng sẽ được tặng bảo hiểm theo sản phẩm An Tâm Tiết Kiệm của Bảo Việt Nhân thọ. NHTMCP Á Châu (ACB) và Công ty Prudential liên kết cho ra đời sản phẩm: Phú Bảo Tín, Phúc An Mỹ Thành Tài. Phú Bảo Tín là sản phẩm bảo hiểm của Prudential Việt Nam chỉ dành cho khách hàng vay tín dụng trung và dài hạn của ACB. Đặc điểm của sản phẩm tín dụng này là nếu người được bảo hiểm tử vong hoặc thương tật toàn bộ và vĩnh viễn, người thụ hưởng (do người mua chỉ định) sẽ nhận được bảo hiểm từ Prudential. Số tiền được nhận từ Công ty bảo hiểm sẽ tương ứng với số dư nợ cần phải trả cho Ngân hàng. Như vậy, khi tham gia Phú Bảo Tín, khách hàng sẽ yên tâm khi xảy ra rủi ro đối với bản thân, gia đình họ vẫn có khả năng hoàn trả các khoản vay cho ngân hàng mà không phải mất tài sản thế chấp. Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Hay nói cách khác, khi khách hàng mua bảo hiểm tín dụng gặp rủi ro, không thể trả được nợ ngân hàng thì công ty bảo hiểm sẽ thanh toán hộ cho khách hàng đó. Riêng với Prudential và ACB, trong vòng 3 năm qua đã có trên 2800 hợp đồng bảo hiểm được bán ra với giá trị trên 20 tỷ đồng. Ngoài ra, Ngân hàng HSBC đã kí kết hợp đồng với Công ty

Bảo hiểm quốc tế Mỹ AIA để trở thành ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam cung cấp bảo hiểm nhân thọ cho khách hàng của mình. Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cũng đã tiến hành một thỏa thuận hợp tác với Công ty AIA và Prudential về cung cấp dịch vụ ngân hàng và bảo hiểm. Qua đó, Vietcombank là đại lý chính thức của các công ty bảo hiểm về thu phí và thanh toán bảo hiểm qua hệ thống ATM, hỗ trợ tư vấn bảo hiểm, cung cấp dịch vụ ngân hàng và chứng khoán cho công ty bảo hiểm. Như vậy, khách hàng của công ty bảo hiểm chỉ cần giao dịch trên một tài khoản chuyên thu phí bảo hiểm mở tại Vietcombank mà không phải chịu bất kỳ chi phí nào khác, trong khi đó vẫn được hưởng các tiện ích của ngân hàng về thanh toán trực tuyến. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (Agribank) cũng đã ký kết thoả thuận hợp tác với Bảo Việt. Theo đó, Agribank cung cấp dịch vụ quản lý, tài khoản tiền gửi cho Bảo Việt, đóng phí bảo hiểm, thanh toán tiền bảo hiểm, tư vấn bảo hiểm nhân thọ, giới thiệu khách hàng cho Bảo Việt… Ngược lại, Bảo Việt sẽ cung cấp các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cho gần 3 vạn nhân viên của Agribank.

Ưu điểm: Việc liên kết với các công ty bảo hiểm để thực hiện bán các sản phẩm bảo hiểm được các ngân hàng sử dụng chủ yếu bởi vì các ngân hàng thường không muốn tập trung quá nhiều nguồn lực, với chi phí cơ hội cao… vào việc thành lập một công ty bảo hiểm trực thuộc ngân hàng khi chưa có đủ kinh nghiệm và mạng lưới hoạt động trong khi việc liên kết với các công ty bảo hiểm có sẵn nhiều kinh nghiệm, mạng lưới trong nước và quốc tế sẽ thuận lợi và tiết kiệm chi phí với doanh thu không chênh lệch lớn.

Hạn chế: Một số sản phẩm bảo hiểm của các công ty bảo hiểm có hình thức tương tự với một số sản phẩm của ngân hàng (tiết kiệm tích lũy, tiết kiệm định kỳ…). Vì vậy, nếu không xây dựng được phương án hợp tác hiệu quả giữa ngân hàng và công ty bảo hiểm có thể ngân hàng sẽ phải chịu áp lực cạnh tranh thu hút khách hàng với chính các công ty bảo hiểm là đối tác của ngân hàng.

2.2. Ngân hàng đầu tư góp vốn thành lập công ty bảo hiểm mới để cùng kinh doanh

Đây là mô hình mà ngân hàng góp vốn cùng với các tổ chức, công ty và các nhà đầu tư khác để cùng thành lập một công ty kinh doanh bảo hiểm độc lập.

Điển hình như: Công ty cổ phần Bảo hiểm Quân đội (MIC) bên cạnh NHTMCP Quân đội là cổ đông chính, các cổ đông sáng lập của MIC bao gồm NHTMCP với các doanh nghiệp ngoài quốc doanh (VP Bank), Công ty cổ phần Hóa dầu Quân đội, Công ty Xây dựng 319, Tổng công ty xây dựng Trường Sơn, Công ty cổ phần Đức Hoàng, Công ty cổ phần Thanh Bình Hà Nội; Công ty TNHH BHNT Vietcombank Cardif (VCLI) với sự hợp tác của: Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam VCB đóng góp 45% cổ phần, Ngân hàng Đông Nam Á (SeAbank) góp 12% và Công ty BHNT BNP Paribas Assurance (Cardif) góp 43%… Cuối năm 2003, thị trường Bancassurance bắt đầu tăng tốc. Tháng 10/2003, từ bỏ đối tác cũ là Bảo Việt, Ngân hàng Công thương Việt Nam bắt tay vào một cuộc chơi mới bằng cách liên doanh với Công ty bảo hiểm Á Châu của Singapore thành lập Công ty liên doanh TNHH bảo hiểm Châu Á – Ngân hàng Công thương (IAI). Công ty này có thời gian hoạt động là 30 năm, tổng số vốn điều lệ là 6 triệu USD, mỗi bên góp 50% vốn.

2.3. Mô hình tập đoàn dịch vụ tài chính

Hiện nay, thực hiện mô hình này có công ty bảo hiểm của Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIC), tiền thân là Công ty liên doanh bảo hiểm Việt – Úc (là Công ty liên doanh bảo hiểm giữa Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) và Tập đoàn Bảo hiểm quốc tế QBE của Úc. Cuối năm 2005, Công ty liên doanh bảo hiểm Việt – Úc đổi tên thành Công ty Bảo hiểm Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIC) dựa trên cơ sở Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam mua lại toàn bộ phần vốn góp của QBE.

3. Các dịch vụ Bancassurance chủ yếu được cung cấp ở Việt Nam Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

3.1. Trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ

Tùy từng công ty bảo hiểm nhân thọ mà các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ được cung cấp qua kênh phân phối Bancassurance sẽ khác nhau. Song nhìn chung, do kênh phân phối này vẫn còn mới mẻ đối với người mua bảo hiểm cũng như mới nằm trong định hướng phát triển dài hạn của các công ty nên chưa được triển khai rộng rãi, ngân hàng chủ yếu làm nhiệm vụ thu phí bảo hiểm cho các công ty bảo hiểm, như Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) và Citibank hợp tác triển khai dịch vụ “Thanh toán phí bảo hiểm Prudential Việt Nam” trên toàn hệ thống Sacombank; theo đó, khách hàng cá nhân, doanh nghiệp, đại lý và nhân viên Prudential có thể thanh toán phí bảo hiểm và thực hiện các giao dịch tại bất cứ địa điểm nào của Sacombank. Thị trường bảo hiểm Việt Nam còn thiếu các sản phẩm được thiết kế riêng cho kênh phân phối Bancassurance và nếu có sản phẩm chỉ bán qua kênh phân phối này thì thường là những sản phẩm đơn giản, thu phí một lần và không đòi hỏi cao về dịch vụ tư vấn, ví dụ sản phẩm An Phúc Gia của Công ty Manulife Việt Nam chỉ được phân phối qua kênh bán hàng qua điện thoại của Ngân hàng Châu (ACB). Khách hàng chỉ cần trả lời 3 câu hỏi thẩm định mà không cần khám sức khỏe và đây là việc các nhân viên ngân hàng hoàn toàn có thể kiểm soát được.

Đối với các sản phẩm phức tạp hơn, các công ty bảo hiểm bố trí các chuyên gia tư vấn của mình làm việc tại các trụ sở ngân hàng. Đó là sự hợp tác giữa Prudential và Ngân hàng Standard Chartered bắt đầu từ đầu năm 2009. Theo thỏa thuận hợp tác, Standard Chartered trở thành đại lý chính thức của Prudential Việt Nam thực hiện việc phân phối gói sản phẩm bảo hiểm qua ngân hàng Bancassurance tới người tiêu dùng, bao gồm ba sản phẩm: “Phú An Gia Thành Tài”, “Phú An Gia Tích Lũy Định Kỳ”, và “Phú An Gia Hưu Trí”. Với dự án hợp tác này, Standard Chartered và Prudential Việt Nam sẽ phục vụ khách hàng tốt hơn với các gói sản phẩm tài chính mới. Khách hàng của Standard Chartered muốn tham gia bảo hiểm của Prudential giờ đây được hưởng các tiện ích như tiết kiệm thời gian thanh toán phí bảo hiểm, đồng thời được chuyên gia tư vấn bảo hiểm của Prudential hướng dẫn ngay tại các chi nhánh của ngân hàng Standard Chartered.

Bên cạnh đó, các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ còn được cung cấp như một sản phẩm bổ trợ cho dịch vụ tài chính của ngân hàng. Chẳng hạn, Sacombank và Prévoir cùng cho ra đời sản phẩm bảo hiểm Phước An Tín. Theo đó, khách hàng vay vốn mua nhà, đất, sửa chữa nhà tại Sacombank sẽ được đảm bảo trách nhiệm trả nợ tồn đọng trong trường hợp gặp rủi ro (tử vong hoặc thương tật toàn bộ vĩnh viễn) thông qua hợp đồng bảo hiểm phước an tín ký với Sacombank. Thời hạn bảo hiểm sẽ bằng thời hạn vay. Khi xảy ra sự kiện cần bảo hiểm, Prévoir sẽ thay mặt khách hàng để thanh toán khoản nợ tín dụng còn lại cho Sacombank với mức chi trả bồi thường 800 triệu đồng. Thực chất đây là việc các ngân hàng đã mua bảo hiểm cho các sản phẩm tài chính của mình; nhưng nhìn từ góc độ khác, chính là việc ngân hàng và bảo hiểm kết hợp để cung cấp các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cho khách hàng sử dụng dịch vụ của ngân hàng.

3.2. Trong lĩnh vực bảo hiểm phi nhân thọ Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

Hầu như chưa có sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ được cung cấp qua kênh phân phối ngân hàng trừ hình thức hợp tác của các công ty bảo hiểm và ngân hàng để bảo hiểm khoản vay cho các khách hàng của ngân hàng.

Ngày 17/11/2008, Ngân hàng HSBC đã liên kết với Tập đoàn Tài chính – Bảo hiểm Bảo Việt ra mắt hai sản phẩm bảo hiểm tài sản và bảo hiểm nhân sự chủ chốt. Bảo hiểm tài sản giúp bảo vệ một doanh nghiệp trước những mất mát hoặc tổn thất tài sản bất ngờ xảy ra trong những tình huống do rủi ro được bảo hiểm như hỏa hoạn, trộm cắp và hư hỏng thiết bị gây ra. Còn Bảo hiểm nhân sự chủ chốt là sản phẩm được thiết kế nhằm bảo vệ doanh nghiệp khi xảy ra mất mát tài sản quý giá nhất của các nhân sự chủ chốt trong doanh nghiệp. Trong trường hợp nhân sự chủ chốt của doanh nghiệp không may bị bệnh hoặc tai nạn, một khoản tiền cố định sẽ được chi trả để bồi thường và trang trải các khoản chi phí phẫu thuật, với các lựa chọn khác nhau trong trường hợp thương tật bộ phận vĩnh viễn…

Sự hợp tác giữa Ngân hàng ACB và công ty bảo hiểm phi nhân thọ AIG Việt Nam cung cấp cho khách hàng của ACB các chương trình bảo hiểm tiện ích về du lịch và tai nạn cá nhân. Sau đó là các sản phẩm bảo hiểm con người và bảo hiểm thương mại phong phú dành cho khách hàng cá nhân và doanh nghiệp của ACB.

4. So sánh, đánh giá hiệu quả của bancassurance trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ và phi nhân thọ

Rõ ràng, với dòng sản phẩm đa dạng, bảo hiểm nhân thọ đang có lợi thế trong kênh phân phối Bancassurance hơn bảo hiểm phi nhân thọ. Nếu bảo hiểm phi nhân thọ gắn liền với tài sản cụ thể của người được bảo hiểm thì bảo hiểm nhân thọ gắn liền với thu nhập của người đó. Đối với người tiếp cận sản phẩm bảo hiểm qua ngân hàng mà họ giao dịch, hiện nay những sản phẩm bảo hiểm nhân thọ đảm bảo khả năng chi trả của người được bảo hiểm khi xảy ra rủi ro được quan tâm nhiều hơn là những sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ mang tính “tặng kèm” như bảo hiểm du lịch và bảo hiểm hỏa hoạn. Hơn nữa, các sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ thường được các doanh nghiệp cung cấp tài sản mua cho khách hàng của mình, ví dụ như một cửa hàng ô tô sẽ mua bảo hiểm ô tô cho khách mua xe.

Về phía các ngân hàng, phí bảo hiểm nhân thọ cao hơn nhiều lần phí bảo hiểm phi nhân thọ tất nhiên sẽ hấp dẫn hơn bởi quan hệ hợp tác giữa ngân hàng với công ty bảo hiểm ở Việt Nam hiện nay chủ yếu là dựa trên cơ sở thu phí và chia sẻ lợi nhuận. Và vì các ngân hàng thường cung cấp các dịch vụ tài chính như cho vay mua nhà, mua xe… , tức là cho những mục đích “phi nhân thọ” nên sản phẩm bảo hiểm nhân thọ là sự bổ sung hoàn hảo cho dịch vụ của ngân hàng.

Dù phát triển không thực sự mạnh mẽ nhưng Bancassurance trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam đã được chú trọng hơn hẳn so với lĩnh vực phi nhân thọ, xuất phát từ chiến lược và kinh nghiệm của các công ty bảo hiểm nhân thọ đang hoạt động trên thị trường, cũng như xu hướng chung của thế giới. Khóa luận: Khái quát về lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại VN

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ: 

===>>> Khóa luận: Thực trạng bán bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam