Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự hay nhất năm 2024 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thạc sĩ thì với đề tài Khóa luận: Định hướng, giải pháp nhằm hoàn thiện quy định pháp luật về tội nhận hối lộ và nâng cao hiệu quả xét xử dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

3.1. Định hướng hoàn thiện quy định về tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự Việt Nam

Thứ nhất, theo tinh thần của Đại hội XIII của Đảng, trong phần phương hướng, nhiệm vụ và giải pháp phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2021-2025, Văn kiện Đại hội XIII đã đưa ra nhiều chủ trương và giải pháp căn cơ quyết liệt về phòng, chống tham nhũng: “Triển  hai đồng bộ có hiệu quả quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng. Nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản tham nhũng, bảo đảm đúng pháp luật. Thực hiện quyết liệt nghiêm minh có hiệu quả cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng”.  Đảng ta cũng có những bước phát triển mới về phòng, chống tham nhũng, với nhiều biện pháp, như hoàn thiện pháp luật, chính sách, kê khai tài sản, kiên trì, kiên quyết và nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tham nhũng, đặc biệt nhấn mạnh vấn đề phòng tham nhũng chung và tội nhận hối lộ nói riêng: “Khẩn trương  ây dựng cơ chế phòng ngừa, cơ chế răn đe để kiểm soát tham nhũng. Thực hiện nghiêm quy định của pháp luật về thực hành tiết kiệm chống lãng phí. Tiếp tục thực hiện chặt chẽ có hiệu quả về kê khai, kiểm soát, kê khai tài sản, thu nhập của đội ngũ cán bộ, công viên chức, nhất là cán bộ lãnh đạo các cấp”

Thứ hai, phù hợp, tương đồng với những chuẩn mực được đặt ra Công ước và Hiệp ước quốc tế để tăng cường thúc đẩy hội nhập quốc tế sâu rộng như hiện nay là yêu cầu và đòi hỏi rất quan trọng và cần thiết. Yêu cầu này buộc các quốc gia thành viên phải tiến hành:  rà soát thể chế pháp luật quốc gia và đánh giá sự phù hợp với tiêu chuẩn Công ước và Hiệp ước quốc tế; nội luật hóa, sửa đổi, bổ sung quy định đối với những nội dung chưa có hoặc chưa phù hợp. Ví dụ: Công ước Chống tham nhũng của Liên hợp quốc (UNCAC), Công ước Chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (CTOC) và Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP)

Thứ ba, tiếp tục thể chế hóa theo chủ trương cải cách tư pháp của Đảng với tinh thần đề cao hiệu quả phòng ngừa và tính hướng thiện trong việc xử lý người phạm tội; tôn trọng và bảo đảm thực thi các quyền con người, quyền công dân được ghi nhận trong Hiến pháp năm 2013.

3.2. Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự Việt Nam hiện hành. Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

3.2.1. Hoàn thiện quy định về dấu hiệu “lợi ích phi vật chất”

Xã hội ngày càng phát triển thì những giá trị “lợi ích phi vật chất” cũng sẽ theo đó mà biến đổi. Những lợi ích phi vật chất rất đa dạng và phong phú, chúng không chỉ tồn tại dưới một dạng hay ở một mức độ cụ thể nào đó. Mà nó có thể là mọi hình thức được biểu hiện trong cuộc sống. Chính vì thế, cần phải có quy định cụ thể, rõ ràng hơn về những dạng lợi ích phi vật chất và giá trị mà những lợi ích phi vật chất đó mang lại. Hơn nữa, cần phải có những quy định chi tiết hơn về việc phân hóa những mức độ “lợi ích phi vật chất” trong các vụ án nhận hối lộ để có thể giúp hoạt động xác định tội danh, khung hình phạt về tội nhận hối lộ phù hợp hơn. Ngoài ra, quy định về “lợi ích phi vật chất” chỉ được nhắc tới tại khoản 1 Điều 354, Bộ luật Hình sự VN 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) với khung hình phạt cao nhất là từ 2 năm đền 7 năm tù, được xếp vào loại tội phạm ít nghiêm trọng và nghiêm trọng. Như vậy, người nào phạm tội nhận hối lộ với “của hối lộ” là lợi ích phi vật chất thì sẽ phải nhận án phạt cao nhất là 7 năm tù.

Quy định này là chưa phù hợp so với thực tiễn. Do trong thực tế, những giá trị mà “lợi ích phi vật chất” mang lại là vô cùng lớn thậm chí nó còn lớn hơn nhiêu lần so với những lợi ích vật chất. Ví dụ, như những suất du học toàn phần; những bữa tiệc xa xi và sang trọng; những chuyến du lịch, nghỉ dưỡng… Những “lợi ích phi vật chất” được đánh giá là có khả năng gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động thực thi công vụ, nhiệm vụ của người có chức vụ, quyền hạn. Chính vì thế, nếu chỉ dừng lại ở khung hình phạt từ 2 năm đền 7 năm tù thì sẽ không đủ tỉnh răn đe đối với các cá nhân phạm tội nhận hối lộ. Do đó, các cơ quan lập pháp cần phải xem xét tới việc bổ sung những quy định cụ thể hơn về “lợi ích phi vật chất” và đưa dấu hiệu “lợi ích phi vật chất” vào những khung hình phạt cao hơn tại Điều 354, Bộ luật Hình sự VN 2015.

Việc mở rộng thêm quy định về dấu hiệu “lợi ích phi vật chất” cũng như tăng thêm khung hình phạt đối với dâu hiệu này đã phản ánh đầy đủ yêu cầu của Công ước chống tham nhũng của Liên hợp quốc về “của hối lộ”, theo đó bất kỳ loại lợi ích nào được đưa, nhận một cách bất chính để thay đổi hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ của người có thẩm quyền đều bị xem là “của hối lộ”. Điểm này không chỉ phù hợp với thực tiễn lập pháp của nhiều quốc gia trên thế giới mà còn phù hợp với nhu cầu phát triển chung của toàn xã hội ngày nay

3.2.2. Hoàn thiện về tình tiết định khung tăng nặng đối với tội nhận hối lộ theo quy định của Bộ luật Hình sự hiện hành Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Tại Điều 354, Bộ luật Hình sự VN năm 2015, đã quy định về những tình tiết tăng nặng đối với tội nhận hối lộ. Tuy nhiên, trên cơ sở tìm hiểu và nghiên cứu thực tiễn về tội nhận hối lộ trong thời đại mới, nhận thấy cần phải sửa đổi, bổ sung một số quy định về tình tiết tăng nặng đối với tội danh này.

Thứ nhất, xem xét sửa đổi để có thể giảm mức giá trị thiệt hại tài sản do hành vi nhận hối lộ gây ra. từ “thấp nhất từ 1.000.000.000 đồng” xuống thành “thấp nhất từ 100.000.000 đồng”. Cụ thể, tại điểm d khoản 2, Điều 354 Bộ luật Hình sự VN năm 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), có quy định: “Gây thiệt hại về tài sản từ 1.000.000.000 đến dưới 3.000.000.000 đồng” sẽ bị phạt tù từ 7 năm đền 15 năm. Tuy nhiên, nhận thấy rằng, 1.000.000.000 đồng là một con số không hề nhỏ. Do đó, cần phải xem xét để giảm mức giá trị thiệt hại tài sản từ “thấp nhất từ 1.000.000.000” xuống “thấp nhất từ 100.000.000 đồng”. Để có thể đảm bảo được tỉnh răn đe hơn nữa đối với tội phạm nhận hối lộ.

Thứ hai, cần phải xác định một cách chính xác và đầy đủ hơn, cũng như xem xét bổ sung thêm các hình thức xác định cụ thể để chỉ ra những loại tài sản bị gây thiệt hại đó để không bỏ lọt tội phạm. Ví dụ, có thể quy định rằng nếu tài sản bị gây thiệt hại là những tài sản có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh quốc gia, an toàn xã hội hay sức khỏe cộng đồng như vũ khí, thuốc nổ, ma túy hay chất độc thì cũng sẽ áp dụng cho hình phạt này. Ngoài ra, cũng có thể nêu cụ thể những loại tài sản giá trị đặc biệt cao như kim cương, vàng, bạc, ngọc trai, đá quý hay các loại ngoại tệ thì sẽ áp dụng mức thiệt hại cao nhất để áp dụng hình phạt này. Như vậy, việc xác định mức thiệt hại về tài sản trong Điều 354 Bộ luật Hình sự hiện hành sẽ phù hợp hơn với tính chất và mức độ nguy hiểm của các hành vi pham tội có liên quan và phân nào làm rõ được sự tương thích trong giá trị của từng loại tài sản bị thiệt hại do hành vi nhận hối lộ gây ra.

Thứ ba, cần xem xét bổ sung thêm các tình tiết định khung tăng nặng hơn nữa vào Điều 354. Do nhận hối lộ cũng có thể là nguyên nhân gián tiếp gây ra những hậu quả nghiêm trọng khác như tính mạng, danh dự nhân phẩm, uy tín của con người hay thậm chí trở thành yếu tố dẫn nổi cho các hành vi phạm tội nghiêm trọng khác như Tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản; Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ… Không chỉ gây ra những hậu quả nghiêm trọng mà ngay trong cuộc sông hàng ngày cũng đã và đang có vô số các hành vi nhận hối lộ với mức độ nhỏ và diễn ra khá phổ biển (tham nhũng vặt). Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Thậm chí có trường hợp xuất phát từ việc người nhận hối lộ có biết về các hành vi vi phạm nhưng đã khiến cho một số vi phạm không bị xử lý hoặc bị bỏ sót dẫn đến hành vi vi phạm đó gây hậu quả nghiêm trọng, thậm chí rất nghiêm trọng không chỉ về người, tài sản. Ví dụ, như nhận hối lộ để bỏ qua hành vi điều khiển phương tiện tham gia giao thông vi phạm luật, hành vi “làm luật” trước của các tài xế xe khách vào ngày lễ để có thể chở vượt quá số người quy định… Một hành vi vi phạm pháp luật đã được hành vi nhận hối lộ che khuất nhưng lại gián tiếp khiến hàng loạt vụ tai nạn thương tâm diễn ra. Rõ ràng, việc nhận hối lộ trong những trường hợp đó tuy có thể không bị xử phạt nặng nề nhưng đều có thể thấy rõ tính chất nguy hiểm cao hơn của nó khi là nguyên nhân gián tiếp khiến các thiệt hại về người và tài xây ra trên thực tế. Do đó, cần có chế tài xử lý nghiêm khắc hơn nữa cho tội nhận hối lộ để đẩy lùi hành vì xấu này mà còn là sự giải quyết triệt để tay sai, các mầm mống tội phạm đó để răn đe, trừng trị chúng bằng sức mạnh của pháp luật.

3.2.3.  Hoàn thiện quy định về hình phạt bổ sung

Đối với hình phạt bổ sung của tội nhận hối lộ được quy định tại khoản 5 Điều 354 Bộ luật Hình sự năm 2015 cần quy định hình phạt tiền là bắt buộc phải áp dụng thay vì quy định “có thể” áp dụng như hiện tại. Đồng thời, cần tăng mức phạt tiền tối đa để phù hợp mức độ thiệt hại do tội phạm này gây ra.

3.3. Giải pháp nâng cao hiệu quả xét xử tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự hiện nay. Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

3.3.1. Giải pháp nâng cao hiệu quả về xác định tình tiết tội nhận hối lộ để tránh nhầm lẫn với các tội phạm tham nhũng khác

Trong nhóm tội phạm tham nhũng và tội phạm khác về chức vụ, tội nhận hối lộ dễ bị nhầm lẫn với Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ được quy định tại Điều 356, Bộ luật Hình sự năm 2015. Dấu hiệu pháp lý của hai tội danh này khá giống nhau. Trong quá trình điều tra, xét xử các tội phạm này, có nhiều tình tiết khó để xác định được đó là thuộc về tội nhận hối lộ hay Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Không những thế, các vụ án nhận hối lộ nói riêng và tham nhũng nói chung ngày càng diễn biến phức tạp, các hành vi phạm tội trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều. Theo đó, tình tiết của vụ án cũng phong phú, phức tạp khiến cho các cơ quan chức năng gặp nhiều khó khăn trong việc xác định tội danh. Hiện nay, mới chỉ có một Nghị quyết số 03/2020/NQ-HĐTP ngày 30/12/2020 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao về hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự trong xét xử tội phạm tham nhũng và tội phạm khác về chức vụ. Và trong văn bản này chưa quy định cụ thể, rõ ràng về việc xác định các tình tiết định tội danh của các tội phạm tham nhũng. Để tránh tình trạng nhầm lẫn giữa hai loại tội danh này, nhóm nghiên cứu nhận thấy, các cơ quan lập pháp cần phải có một văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn kỹ hơn về việc xác định tình tiết định tội danh trong nhóm tội phạm tham những và tội phạm khác về chức vụ. Trong đó, cần phải có một điều riêng biệt về phân loại và hướng dẫn xác định các tình tiết giữa tội nhận hối lộ và Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ

Ngoài ra, trong phần bất cập, hạn chế về việc xác định tội danh đã được tác giả trình bày trong mục 2.2.2.2, đã chỉ ra được sự chênh lệch giữa các khung hình phạt của hai tội này theo quy định của Bộ luật Hình sự VN 2015. Điều này, khiến cho các đối tượng có thể lợi dụng để thay đổi tội danh, lách luật để được hưởng mức phạt nhẹ hơn. Nhận thấy tính nguy hiểm và nghiêm trọng của vấn đề này, nhóm nghiên cứu đưa ra kiến nghị đối với các cơ quan lập pháp cần phải sửa đổi, bổ sung về dấu hiệu pháp lý của hai loại tội danh này. Và đặc biệt là cần phải sửa đổi những quy định về khung hình phạt của hai loại tội danh này tại Điều 354 và Điều 356 của Bộ luật Hình sự VN 2015 để tránh tình trạng cố tình thay đổi tội danh, lách luật để có thể hưởng mức phạt nhẹ hơn. Đồng thời, cũng là để các quy định có tính răn đe hơn đối với các bị cáo, góp phần vào công cuộc đấu tranh phòng, chống tham những nói chung và nhận hối lộ nói riêng ở nước ta. Bên cạnh đó, để giải quyết tình trạng có ý thay đổi tội danh này, các cơ quan lập pháp cũng cản phải đưa ra những chế tài xử phạt nghiêm minh, trước tiên là để đảm bảo tình trạng này hạn chế này, sau cùng là đảm bảo nguyên tắc xử phạt đúng người, đúng tội và răn đe cho các đối tượng khác.

3.3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả về xác định hành vi khách quan 

Để việc xác định hành vi khách quan của tội nhận hối lộ được thống nhất trong quá trình áp dụng pháp luật, thiết nghĩ cần phải tiếp tục hoàn thiện một số vấn đề trong thời gian tới như sau: Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Thứ nhất, hướng dẫn về hành vi khách quan của tội nhận hối lộ, đặc biệt phân biệt nhận hối lộ trong lĩnh vực công và nhận hối lộ trong lĩnh vực tư. Lĩnh vực tư còn những trường hợp như nhận tiền hoa hồng, chi phí môi giới, … Môi giới là một hoạt động dịch vụ được pháp luật thừa nhận, hoa hồng môi giới là giá của dịch vụ này. Người được môi giới có nghĩa vụ phải trả hoa hồng cho người môi giới và được phép tính vào chi phí hợp lý khoản phí này nếu hoạt động được môi giới có liên quan đến hoạt động kinh doanh tạo ra doanh thu và thu nhập chịu thuế. Hoa hồng môi giới cũng là khoản chi phí rất dễ bị lợi dụng nếu không có cơ chế quản lý. Đây là trường hợp còn tồn tại trong thực tiễn và cần phải có văn bản hướng dẫn rõ ràng để phân biệt.

Thứ hai, giải thích, hướng dẫn cụ thể hơn về hành vi “sẽ nhận” của hối lộ nhằm cho cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng xác định chính xác về thời điểm cấu thành tội phạm, tội phạm hoàn thành. Theo đó, thời điểm cấu thành tội phạm là thời điểm mà người có chức vụ, quyền hạn chấp nhận đề nghị hối lộ hoặc đưa ra đề nghị hối lộ.

Thứ ba, nghiên cứu quy định hành vi nhận hối lộ tạ ơn cũng phạm tội nhận hối lộ. Đây trường hợp người đưa hối lộ thông thường chỉ nói: “Giúp rồi sẽ nhớ ơn” và sau khi người nhận giúp đỡ thì người được giúp mới tiến hành “đền ơn đáp nghĩa” bằng khoản lợi ích vật chất/phi vật chất nào đó (đây được coi là kiểu hối lộ tạ ơn), hiện Việt Nam vẫn chưa công nhận hình thức hối lộ này và trên thực tế đa số trường hợp người am hiểu sẽ lợi dụng lỗ hổng này để lách luật và tiến hành thực hiện hành vi phạm tội “ngầm”. Chính vì vậy, cần thiết phải bổ sung hình thức nhận hối lộ này vào pháp luật hình sự Việt Nam.

Như vậy, hành vi khách quan của tội nhận hối lộ khá phức tạp, cần có sự kết hợp của nhiều dấu hiệu và bị coi là hành vi nhận hối lộ nếu người có chức vụ, quyền hạn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình trực tiếp hoặc qua trung gian đã nhận hoặc sẽ nhận tiền, tài sản, lợi ích vật chất hoặc lợi ích phi vật chất dưới bất kỳ hình thức nào. Vì vậy, nghiên cứu làm sáng tỏ những quy định của Pháp luật hình sự liên quan đến hành vi khách quan của tội nhận hối lộ có một ý nghĩa quan trọng không chỉ về mặt nhận thức mà còn giúp các cơ quan tiến hành tố tụng có cơ sở pháp lý để phòng ngừa và đấu tranh có hiệu quả với các hành vi phạm tội nhận hối lộ.

3.3.3. Nâng cao chất lượng của đội ngũ cán bộ, công chức Tòa án Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Tòa án các cấp tiếp tục tập trung thực hiện tốt các giải pháp đột phá nhằm đẩy nhanh tiến độ và nâng cao chất lượng công tác giải quyết, xét xử các loại vụ việc và các mặt công tác khác; thực hiện tốt nguyên tắc tranh tụng. Tiếp tục đổi mới phương thức chỉ đạo, điều hành theo hướng phân công, phân cấp hợp lý; phát huy tính sáng tạo và đề cao trách nhiệm của người đứng đầu. Tăng cường công tác quản lý cán bộ, Thẩm phán; chỉ đạo các Tòa án làm tốt công tác tự kiểm tra và phải coi đây là nhiệm vụ thường xuyên, kịp thời khen thưởng, vinh danh những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác; đồng thời xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm.

Các Tòa án phải thường xuyên giáo dục chính trị, tư tưởng, phẩm chất đạo đức cho cán bộ, Thẩm phán, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức có bản lĩnh chính trị và năng lực chuyên môn đáp ứng yêu cầu vị trí công tác. Kiện toàn đội ngũ công chức của các Tòa án, nhất là cán bộ có chức danh tư pháp ở Tòa án nhân dân cấp huyện. Rà soát, sắp xếp, tổ chức lại bộ máy theo hướng tinh gọn đầu mối bên trong của các Tòa án gắn với tinh giản biên chế, cơ cấu lại và nâng cao chất lượng đội ngũ công chức. Thực hiện việc luân chuyển, điều động, định kỳ chuyển đổi vị trí công tác kịp thời để bổ sung nguồn nhân lực cho các đơn vị có số lượng công việc nhiều, đồng thời bồi dưỡng, rèn luyện đối với cán bộ thuộc diện quy hoạch các chức vụ lãnh đạo, quy hoạch bổ nhiệm Thẩm phán Tòa án nhân dân các cấp. Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Làm tốt công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ, công chức, nhất là kỹ năng điều hành phiên tòa, các văn bản pháp luật mới hướng dẫn đường lối xét xử cho Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân; chú trọng đào tạo thông qua hệ thống truyền hình trực tuyến và động viên cán bộ, công chức tự nghiên cứu, học tập nâng cao trình độ chuyên môn. Tổ chức tốt các phiên tòa rút kinh nghiệm xét xử. Biên soạn đầy đủ hệ thống giáo trình bậc đại học, giáo trình đào tạo nghề; tăng cường số lượng và nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên.

Các Tòa án đẩy mạnh thực hiện nhiều giải pháp đột phá để tăng cường sự giám sát của Nhân dân, cơ quan dân cử và công luận đối với Tòa án. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với các hoạt động của Toà án, kịp thời phát hiện những tồn tại, yếu kém trong công tác xét xử để sửa chữa, khắc phục.

Nâng cao chất lượng hoạt động xét xử của Hội thẩm nhân dân; nghiên cứu đổi mới và hoàn thiện cơ chế nhân dân tham gia hoạt động xét xử tại Tòa án để Nhân dân trực tiếp thực hiện quyền tư pháp, giám sát tư pháp. Tăng cường công khai, minh bạch, đổi mới thủ tục tố tụng tư pháp tại Tòa án nhằm phục vụ tốt nhất, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân tiếp cận Tòa án.

3.3.4. Tăng cường học hỏi kinh nghiệm lập pháp của các quốc gia trên thế giới về tội phạm nhận hối lộ

Trong tiến trình hội nhập quốc tế thì trong những năm gần đây Việt Nam đã nỗ lực tiếp cận, học hỏi kinh nghiệm lập pháp của các quốc gia láng giềng, trong khu vực và trên thế giới. Mặc dù hệ thống pháp luật Việt Nam ngày càng hoàn thiện tuy nhiên vẫn còn nhiều thiếu sót, bất cập trong việc quy định tội phạm cũng như thực tiễn xét xử. Với tinh thần cầu tiến, nỗ lực học hỏi không ngừng, việc hợp tác quốc tế, trao đổi kinh nghiệm lập pháp của các quốc gia trên thế giới sẽ giúp Việt Nam có thêm cơ hội tiếp thu kinh nghiệm lập pháp của các quốc gia; vận dụng sáng tạo những kinh nghiệm đầy để cải thiện, hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong tình hình mới. Việc học tập kinh nghiệm lập pháp các quốc gia trên thế giới phải linh hoạt, có chọn lọc, không máy móc, rập khuôn để tránh tình trạng bất cập trong thực tiễn áp dụng. Như vậy, học hỏi kinh nghiệm lập pháp của các nước trên thế giới về tội phạm nhận hối lộ là hoàn toàn cần thiết, phù hợp với tình hình mới của Việt Nam hiện nay, góp phần hoàn thiện quy định của Bộ luật Hình sự Việt Nam về tội nhận hối lộ.

3.3.5. Tăng cường ban hành án lệ về tội nhận hối lộ

Thời gian qua, tình hình tội phạm mua bán người diễn biến hết sức phức tạp, tỉnh chất ngày càng nghiêm trọng, phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Thực tiễn xét xử các vụ án về tội nhận hối lộ cho thấy Tòa án gặp nhiều khó khăn, vướng mắc trong việc áp dụng pháp luật do quy định của Bộ luật Hình sự chưa rõ ràng hoặc có nhiều cách hiểu khác nhau. Để áp dụng thống nhất các quy định của pháp luật, bên cạnh việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật thì công tác nghiên cứu, phát triển án lệ cũng có ý nghĩa rất quan trọng. Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Bởi án lệ có tính thực tiễn, nội dung của án lệ là kết quả của việc nghiên cứu hồ sơ vụ án tiêu biểu, đặc thù vì vậy sẽ mang tính thực tiễn hơn các văn bản luật, khắc phục những hạn chế của các văn bản luật. Có thể cho rằng với những quan hệ xã hội mới phát sinh, án lệ là nguồn bổ trợ quan trọng bởi án lệ sinh ra từ thực tiễn và giải quyết những vụ án thực tiễn. Đồng thời, quy trình để tạo ra án lệ rất khắt khe, chặt chẽ và nó được hình thành từ nhiều vụ án tiểu biểu, là kết quả của quá trình tranh luận rất dài vậy nên án lệ rất công bằng, khách quan. Thực tế cho thấy, khi áp dụng pháp luật án lệ dễ hiểu. để tìm kiếm, dễ giải thích hơn, bởi ngôn ngữ pháp lý còn có những thuật ngữ mơ hồ. khó giải thích.

Áp dụng án lệ chính là phương thức hiệu quả để khắc phục các khiếm khuyết của pháp luật, tạo lập tỉnh ổn định, minh bạch và tiên liệu được trong các phán quyết của Tòa án, qua đó có tác dụng hướng dẫn các hành vi ứng xử không chỉ đối với các bên trong vụ án, mà còn đối với cả cộng đồng xã hội.

3.3.6. Giải pháp về tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về phòng chống tội phạm nhận hối lộ.

Công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm tham nhũng nói chung và nhận hối lộ nói riêng, thể hiện sự tin tưởng của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng. Vì vậy, cần chú trọng công tác tuyên truyền, giáo dục gắn với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII) Về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Gắn công tác PCTN với thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, gắn PCTN với xây dựng và chỉnh đốn Đảng; chấn chỉnh, đấu tranh, loại bỏ tư tưởng lo ngại việc đẩy mạnh PCTN của một số cán bộ, công chức, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp.

Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát kỷ luật Đảng; quản lý chặt chẽ cán bộ, đảng viên, công chức; siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong Đảng và bộ máy Nhà nước. Nhiệm vụ này phải được tiến hành thường xuyên, toàn diện, công khai, dân chủ, thận trọng, chặt chẽ. Kiểm tra toàn diện công tác cán bộ, chú trọng kiểm tra, giám sát cán bộ có biểu hiện tham nhũng, dư luận xã hội phản ánh, tố cáo; cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp. Đặc biệt, cần phát huy hiệu quả hơn nữa vai trò của Nhân dân, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức thành viên và báo chí trong đấu tranh tội phạm này.

Thực hiện cải cách hành chính quyết liệt hơn, chú trọng rà soát, đơn giản hóa, công khai thủ tục hành chính, mở rộng các lĩnh vực cung cấp dịch vụ công trực tuyến; công khai, minh bạch, tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận thông tin và giám sát việc thực thi công vụ của cán bộ, công chức, viên chức; xây dựng kế hoạch và thực hiện việc chuyển đổi vị trí công tác hàng năm, điều chuyển vị trí công tác đối với cán bộ, công chức, viên chức không hoàn thành nhiệm vụ, mức độ hài lòng của người dân không cao, uy tín giảm sút. Thực hiện nghiêm túc, đầy đủ việc kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn và PCTN trong doanh nghiệp, tổ chức khu vực ngoài Nhà nước theo đúng quy định của Luật PCTN năm 2018.

Tiểu kết Chương 3 Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Qua quá trình tìm hiểu và nghiên cứu nội dung chương 3, khóa luận đã giải quyết được một số vấn đề sau:

Trên cơ sở phân tích những bất cập, hạn chế về quy định và thực tiễn xét xử về tội nhận hối lộ, khóa luận đã đề xuất một số định hướng, giải pháp như:

Thứ nhất, về một số định hướng hoàn thiện về tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự năm 2015 như theo tinh thần của Đại hội XIII của Đảng, phù hợp với chuẩn mực của Công ước và Hiệp ước quốc tế, theo chủ trương cải cách tư pháp của Đảng

Thứ hai, đề xuất những giải pháp để hoàn thiện quy định về tội nhận hối lộ như bổ sung, làm rõ quy định về dấu hiệu “lợi ích phi vật chất”; về tình tiết định khung tăng nặng; về hình phạt bổ sung đối với tội nhận hối lộ.

Thứ ba, về thực tiễn xét xử, khóa luận đề xuất một số giải pháp như sau: nâng cao hiểu quả về việc xác định hành vi khách quan; về xác định tình tiết tội nhận để tránh nhầm với các tội phạm tham nhũng khác. Ngoài ra, đề xuất giải pháp tăng cường nâng cao chất lượng cán bộ, công chức Tòa án, tăng cường ban hành án lệ, tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng chống tội phạm này.

KẾT LUẬN

Ở nước ta hiện nay, tội phạm về tham nhũng nói chung, tội phạm nhận hối lộ nói riêng đang diễn ra hết sức phức tạp và đang có chiều hướng gia tăng. Có thể nhận định rằng, nhận hối lộ không phải là loại tội phạm mới xuất hiện ở Việt Nam nhưng trong thời đại mới này, các hình thức phạm tội xuất hiện với tính chất nghiêm trọng và quy mô ngày càng lớn đã làm tăng mức độ nguy hiểm cho xã hội, làm ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của đất nước. Do đó, việc nghiên cứu đề tài này trong phạm vị Bộ luật Hình sự Việt Nam hiện nay nhằm hoàn thiện hơn những quy định, đồng thời nâng cao hiệu quả thực tiễn xét xử đối với tội nhận hối lộ. Bên cạnh đó, việc nghiên cứu đề tài này cũng sẽ ý nghĩa thiết thực trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm nhận hối lộ, bảo đảm trật tự xã hội. Đồng thời, đề tài sẽ là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho các cơ quan quyền lực nhà nước trong việc sửa đổi, bổ sung, hướng dẫn, giải thích, áp dụng quy định, thực hiện xét xử theo Bộ luật Hình sự về tội này.

Trên cơ sở nghiên cứu các vấn đề lý luận, pháp lý và thực tiễn, phân tích, làm rõ những nhiệm vụ đã đề ra để đạt mục tiêu nghiên cứu của đề tài, tác giả rút ra một số kết luận như sau:

Thứ nhất, tác giả đã làm rõ một số lý luận và pháp lý về tội nhận hối lộ như:

Khái niệm về “hối lộ”, khái niệm về “tội nhận hối lộ”; đặc điểm; ý nghĩa của việc quy định Pháp luật hình sự Việt nam; Quá trình hình thành và phát triển của Tội nhận hối lộ trong Pháp luật hình sự Việt Nam từ năm 1945 đến nay. Phân tích các dấu hiệu pháp lí và hình phạt của tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự năm 2015

Thứ ba, phân tích thực tiễn xét xử về tội nhận hối lộ từ năm 2021 đến năm 2023, từ đó chỉ ra những bất cập, hạn chế trong thực tiễn. Trên cơ sở đó, đánh giá, chỉ ra những ưu điểm; bất cập, hạn chế về quy định và thực tiễn xét xử về tội phạm này tội phạm này. Khóa luận: Giải pháp pháp luật về tội nhận hối lộ về luật Hình sự.

Thứ tư, khóa luận đề xuất một số định hướng, giải pháp nhằm hoàn thiện quy định và nâng cao hiệu quả xét xử trong thực tiễn.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ: 

===>>> Khóa luận: Tội nhận hối lộ trong Bộ luật Hình sự Việt Nam