Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên

Chia sẻ chuyên mục Đề tài Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên hay nhất năm 2026 cho các bạn học viên ngành đang làm luận văn tham khảo nhé. Với những bạn chuẩn bị làm bài luận văn tốt nghiệp thì rất khó để có thể tìm hiểu được một đề tài hay, đặc biệt là các bạn học viên đang chuẩn bị bước vào thời gian lựa chọn đề tài làm luận văn thạc sĩ thì với đề tài Luận văn: Phương hướng, giải pháp nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên ở quận Hoàng Mai, Hà Nội dưới đây chắc hẳn sẽ cho các bạn cái nhìn tổng quát hơn về đề tài này.

Theo như phân tích ở trên, ý thức pháp luật của người chưa thành niên có chiều hướng giảm, số người chưa thành niên phạm pháp có chiều hướng ngày càng tăng mạnh mẽ và hành vi phạm tội ngày càng tinh xảo. Tình trạng phạm tội ở người chưa thành niên không chỉ gây ra những hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng đến đời sống, trật tự an toàn xã hội mà còn gây nên sự hoang mang trong nhiều bậc phụ huynh và dư luận xã hội.… Vì vậy cần xác định phương hướng cụ thể để nâng cao Ý thức pháp luật của Người chưa thành niên nhằm phát huy, phát triển và quản lý Nhà nước về thanh niên, tạo điều kiện cho thế hệ trẻ kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc, thực hiện thắng lợi sự nghiệp đổi mới vì mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.

3.1 PHƯƠNG HƯỚNG NÂNG CAO Ý THỨC PHÁP LUẬT CHO NGƯỜI CHƯA THÀNH NIÊN

3.1.1. Thực hiện các mục tiêu xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa vì “Dân giàu nước mạnh, dân chủ, công bằng và văn minh”

Nhà nước pháp quyền, với định nghĩa căn bản nhất là không có ai ở trên luật hay ngoài luật, mà mọi người phải tuân theo pháp luật; Nhà nước pháp quyền XHCN là nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng là bước đột phá trong đổi mới tư duy chính trị của Đảng ta, Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ X và Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ XI đã tiếp tục khẳng định nhiệm vụ xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền XHCN dưới sự lãnh đạo của Đảng, bảo đảm nguyên tắc tất cả quyền lực nhà nước đều thuộc về nhân dân; quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp giữa các cơ quan trong việc thực hiện quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp; Vấn đề tổ chức quyền lực nhà nước được thể hiện xuyên suốt ở hầu khắp các chương, điều của Hiến pháp 2013, thể chế hóa sâu sắc và toàn diện các quan điểm của Đảng ta về xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN yêu cầu đặt ra phải có một Ý thức pháp luật của Nhà nước pháp quyền như: thái độ tôn trọng pháp luật (vì pháp luật thể hiện tốt hơn các quyền và lợi ích chính đáng của con người); trách nhiệm pháp lý rõ ràng, nghiêm ngặt đặt ra cho các cá nhân, tổ chức trong điều kiện họ có tự do hơn trong các hoạt động xã hội của mình. Tinh thần thượng tôn pháp luật yêu cầu họ phải tuân thủ pháp luật, phải tìm hiểu pháp luật tự mình hoặc qua nhiều kênh khác nhau; sản phẩm văn bản pháp luật phải được xây dựng trên cơ sở dân chủ hóa, có sự tham gia góp ý kiến của người dân (điều đương nhiên là ý thức pháp luật trong nhà nước pháp quyền cũng có những đặc điểm chung như ý thức pháp luật trong các nhà nước khác). Cá nhân bất kỳ ai đều phải có ý thức và hành vi bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật, trách nhiệm bồi thường nhà nước cũng được đặt ra cao hơn so với trong các nhà nước khác. Ý thức pháp luật của các cá nhân phải được xây dựng, bồi dưỡng bằng việc tự học hỏi, rèn luyện của họ và bằng cả việc nhà nước cung cấp thông tin pháp luật, phổ biến giáo dục pháp luật. Mặt khác, Ý thức pháp luật trong điều kiện nhà nước pháp quyền còn phải được xây dựng trên cơ sở lối sống đạo đức, xây dựng ý thức và lối sống tuân theo pháp luật phù hợp đạo đức xã hội. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Các cá nhân trong Nhà nước pháp quyền phải có thái độ tích cực, ủng hộ, tôn trọng pháp luật, biết cách sử dụng pháp luật, tránh xa những hành vi vi phạm pháp luật và mạnh dạn đấu tranh chống các hành vi Vi phạm pháp luật từ phía công quyền. Tức là không chỉ tự mình, cho mình mà còn giám sát những người xung quanh đặc biệt là các công chức nhà nước. Phổ biến giáo dục pháp luật để xây dựng ý thức pháp luật, văn hóa pháp lý để tạo lập cho mọi công dân lối sống theo pháp luật đòi hỏi các cơ quan nhà nước, các công dân phải hiểu biết một cách đúng đắn tính chất của pháp luật và các mối liên hệ của nó với các chuẩn mực giá trị khác của xã hội, các phương tiện điều chỉnh khác. Trước hết khắc phục tình trạng coi thường pháp luật cũng như tuân thủ pháp luật của mọi công dân trong đời sống xã hội. Trong xây dựng pháp luật phải phát hiện kịp thời nhu cầu điều chỉnh pháp luật của các quan hệ xã hội; đặc biệt là trong lĩnh vực kinh tế [32].

YTPL trong Nhà nước pháp quyền tất yếu sẽ mang “bản sắc” của Nhà nước pháp quyền. Và thực chất cũng là bản sắc của một xã hội đã được tổ chức ở trình độ cao. Về đặc điểm của pháp luật trong Nhà nước pháp quyền có thể nêu ra một cách tổng quát nhất như: tính nhân đạo, công bằng, phù hợp đạo đức, vì con người; tính dân chủ, công khai minh bạch, tính tối cao của các đạo luật… Pháp luật trong nhà nước pháp quyền có những đặc điểm – tiêu chí cơ bản, vừa có sự kế thừa vừa có nhiều tố chất mới làm nên những chuẩn nhất định để nhận diện nhà nước pháp quyền. Pháp luật trong nhà nước pháp quyền theo đó phải có cơ chế đảm bảo cho được nguyên tắc: được làm tất cả trừ những gì luật cấm – đối với cá nhân và chỉ được làm những gì mà pháp luật cho phép – đối với tổ chức. Pháp luật phải có tính pháp quyền và hợp đạo đức, pháp luật khi trở thành đại lượng công bằng, phổ biến thì mới có tính pháp lý. Pháp luật phải công khai, minh bạch, dễ hiểu, thống nhất, dễ vận dụng, nhất quán, công khai, dễ dàng truy cập, có độ tin cậy cao. Nhà nước phải đáp ứng nhu cầu thông tin về pháp luật, về các hoạt động thực tiễn pháp lý cho cá nhân và tổ chức.

Với mục tiêu xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN ở nước ta, trong đó Thủ đô Hà Nội là trung tâm chính trị của cả nước cần thể hiện quyết tâm xây dựng môi trường pháp luật công bằng và nghiêm minh; Là một Quận mới có điều kiện tiếp cận với sự phát triển, kinh nghiệm của các đơn vị khác nhưng bên cạnh đó có sự khó khăn về cơ sở hạ tầng, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, vấn đề giải phóng mặt bằng, trình độ dân trí không đều… nên cần huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc để thực hiện mục tiêu đảm bảo thực hiện “Thượng tôn pháp luật” trong đời sống xã hội; Do vậy thế hệ trẻ của Quận trong đó Người chưa thành niên không thể đi bên ngoài tiến trình đó, việc chuẩn bị những hành trang quan trọng trong đó việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật là một việc hết sức quan trọng.

3.1.2. Xây dựng Quận giàu đẹp, văn minh thanh lịch, hiện đại; góp phần xây dựng Thủ đô Hà Nội theo tinh thần nghị quyết 11 – NQ/TW của Bộ Chính trị Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Nghị quyết số 11- NQ/TW của Bộ Chính trị ngày 06/01/2012 về phương hướng, nhiệm vụ phát triển thủ đô Hà Nội giai đoạn 2011 – 2020 đã nhấn mạnh:

Xây dựng và phát triển thủ đô Hà Nội xứng đáng với vai trò là trung tâm chính trị – hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế, một động lực phát triển của vùng đồng bằng sông Hồng và cả nước; có kinh tế – xã hội phát triển toàn diện, bền vững, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng cao, chính trị – xã hội ổn định, quốc phòng, an ninh tiếp tục được củng cố, tăng cường, hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh. Phấn đấu để Hà Nội thực sự là địa phương đi đầu, về đích sớm 1 -2 năm sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, góp phần cùng cả nước thực hiện thắng lợi mục tiêu cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020; đóng góp ngày càng quan trọng vào sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc [5].

Trong đó để thực hiện phương hướng tổng quát trên ngoài nhiệm vụ kinh tế, chính trị, an ninh quốc phòng thì nhiệm vụ xây dựng Người Hà Nội thanh lịch văn minh trong đó có yếu tố văn hóa, giáo dục, ý thức chấp hành pháp luật ( đặc biệt trong giới trẻ) là hết sức quan trọng, đại diện cho tính đặc trưng tiêu biểu của Thủ đô, Nghị quyết nhấn mạnh: “Tiếp tục xây dựng văn hóa Thủ đô xứng tầm với truyền thống ngàn năm văn hiến; tạo bước chuyển mới trong xây dựng văn hóa người Hà Nội thanh lịch, văn minh; tiếp tục phát huy hệ thống thông tin đại chúng, hoàn thiện các thiết chế văn hóa, bảo tồn phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống Thăng Long – Hà Nội đi đôi với xây dựng mới các công trình văn hóa tiêu biểu. Xây dựng phát triển, nâng cao vị thế hàng đầu của giáo dục – đào tạo Thủ đô; đi đầu trong phổ cập giáo dục mầm non, phổ cập giáo dục trung học phổ thông và trong đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa…”. Với những nội dung tổng quát đó, Thủ đô phải có những giải pháp trước mắt và lâu dài nhằm thực hiện thắng lợi các mục tiêu và sự kỳ vọng của cả nước; trong đó yếu tố con người là vô cùng quan trọng với những giải pháp toàn diện và đồng bộ, Đảng bộ và chính quyền Hà Nội rất nhấn mạnh về công tác chăm lo, bồi dưỡng, đào tạo thế hệ trẻ của Thủ đô, đặc biệt là công tác giáo dục đạo đức, lối sống, Ý thức pháp luật của họ để vừa phát huy tối đa trong giai đoạn hiện nay và cũng để chuẩn bị cho tương lai. Trong nội dung chương trình số 05 của Quận ủy Hoàng Mai nhằm cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố Hà Nội lần thứ XV, Đại hội Đảng bộ Quận lần thứ II cũng nêu rõ: Xây dựng văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, xây dựng nếp sống người Hà Nội “Văn minh, hiện đại” vừa phát huy những giá trị truyền thống đồng thời tiếp thu tinh hoa của nhân loại. Xây dựng xã hội học tập, phát triển văn hóa xã hội hài hòa với phát triển kinh tế, đảm bảo an sinh xã hội; cùng với nâng cao mức sống về vật chất, tinh thần và tri thức pháp luật, phát huy dân chủ và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tạo sự thống nhất và đồng thuận ngày càng cao trong các tầng lớp nhân dân; Tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống. Xây dựng người Hoàng Mai có lối sống lành mạnh, trung thực, tự trọng, xây dựng các quan hệ xã hội giàu tính nhân văn, trên cơ sở phát huy những nét đẹp truyền thống; ngành giáo dục tổ chức triển khai giảng dạy có hiệu quả bộ tài liệu “ Giáo dục nếp sống Thanh lịch – Văn minh”; thực hiện nếp sống, hành vi ứng xử văn hóa trong gia đình, tại cộng đồng dân cư, trong cơ quan đơn vị… gắn với phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, chống các hành vi không văn hóa, lối sống thực dụng, cá nhân vị kỷ vì đồng tiền, chà đạp lên tình nghĩa gia đình, quan hệ thầy trò, đồng chí đồng nghiệp…lấy gia đình làm nền tảng, lấy cộng đồng dân cư, cơ quan đơn vị làm cơ sở xây dựng môi trường văn hóa, khôi phục, kế thừa, phát huy những giá trị đạo đức, văn hóa gia đình truyền thống của 1000 năm Thăng Long – Hà Nội [37, tr.5], nhằm xây dựng một thế hệ trẻ thanh thiếu niên, đặc biệt trên địa bàn Quận Hoàng Mai – Thành phố Hà Nội có ý thức chấp hành pháp luật tốt, có hiểu biết pháp luật để tự bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình và xã hội; Nâng cao năng lực, bản lĩnh Hội nhập quốc tế trong thời kì đẩy mạnh CNH, HĐH và Hội nhập quốc tế của đất nước; góp phần định hướng và xây dựng nhân cách, lối sống người công dân mới cho thế hệ trẻ, làm lành mạnh hóa xã hội, bảo đảm trật tự trị an, kỷ cương trong nhà trường và an toàn xã hội, đáp ứng một phần yêu cầu của việc quản lý xã hội bằng pháp luật.

Trước những yêu cầu và những nhiệm vụ của Thủ đô và Quận, đặt ra một nhiệm vụ không hề nhỏ cho các cấp, các ngành trong công tác xây dựng thế hệ trẻ Thủ đô thời đại mới để bắt tay ngay vào công cuộc xây dựng trước mắt và tập trung vào đối tượng là Người chưa thành niên để cho cả hôm nay và cả một tương lai ngày càng tốt đẹp hơn.

3.2 GIẢI PHÁP NÂNG CAO Ý THỨC PHÁP LUẬT CHO NGƯỜI CHƯA THÀNH NIÊN Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Giáo dục nâng cao Ý thức pháp luật của người chưa thành niên là cần thiết, trước hết xuất phát từ vai trò quan trọng của thanh thiếu niên. Bác Hồ dạy: “Kiến thiết cần có nhân tài“. Không những thế, Ý thức pháp luật là một trong những yếu tố quan trọng trong việc hình thành nhân cách, xác lập lý tưởng, ý nghĩa cuộc sống, các thang bậc giá trị, đồng thời điều chỉnh các hành vi sai lệch, chống các biểu hiện tiêu cực ở mỗi cá nhân và xã hội, đặc biệt là ở thế hệ thanh, thiếu niên trong thời kỳ hiện nay. Do vậy để hoàn thành sứ mệnh xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN ở nước ta nói chung và xây dựng Thủ đô, quận Hoàng Mai giàu đẹp, văn minh và hiện đại đặt ra nhiệm vụ bồi dưỡng, giáo dục cho thanh thiếu niên trên địa bàn Quận có sức khỏe, trí tuệ, hiểu biết về pháp luật, hình thành lớp thanh niên vừa “hồng”, vừa “chuyên” là hết sức quan trọng và cần thiết trong điều kiện hiện nay.

3.2.1. Nhóm các giải pháp chung

Đối với người chưa thành niên cần nghiên cứu soạn thảo một số văn bản pháp luật mới đồng thời với việc chỉ đạo các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền ở các cấp trong quá trình xây dựng những chính sách, chương trình, đề án của Nhà nước cần có sự lồng ghép đến đối tượng người chưa thành niên, tạo hành lang pháp lý và môi trường thuận lợi để giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng người chưa thành niên phát triển toàn diện, tạo điều kiện cho họ cống hiến, trưởng thành. Mở rộng đối tượng điều chỉnh của pháp luật cho các đối tượng thanh thiếu niên đặc thù vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc; nhóm thanh thiếu niên yếu thế trong cơ hội phát triển (thanh niên khuyết tật, tàn tật, thanh niên nhiễm HIV/AIDS, thanh niên sau cai nghiện ma túy, sau cải tạo) hoặc là có tính tiên tiến, tích cực, có khả năng cống hiến; Nghiên cứu, sửa đổi, hoàn thiện hệ thống pháp luật về xử lý người chưa thành niên vi phạm pháp luật hiện hành theo hướng quy định rõ hơn nữa quy trình xử lý hành chính và xử ly hình sự. Hoàn thiện hệ thống pháp luật hình sự đối với thanh thiếu niên phạm tội… Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

• Điều chỉnh quy định về độ tuổi của người chưa thành niên quyết định sự thống nhất:

Trên thực tế có quy định trùng lắp về độ tuổi dẫn đến tình trạng chồng chéo, thiếu minh bạch trong việc ban hành và thực thi cơ chế cũng như chính sách quản lý nhà nước: Căn cứ vào Hiến pháp 1992 (Điều 54) và BLDS (Điều 18) thì người dưới 18 tuổi là Người chưa thành niên, đây là định danh chung cho mọi độ tuổi từ dưới 18 tuổi trở xuống đến 0 tuổi. Điều này cũng có nghĩa, người từ đủ 18 tuổi trở lên là người thành niên và có đầy đủ quyền, nghĩa vụ công dân theo quy định của Hiến pháp. Như vậy, dưới 18 tuổi là giới hạn định lượng của Người chưa thành niên và hoàn toàn phù hợp với giới hạn định tính là “ngưỡng” hoàn thành bậc học phổ thông thông thường của Người chưa thành niên, là giai đoạn chuyển tiếp từ học sinh lên sinh viên, cũng là tuổi được quyền kết hôn đối với nữ… Vì lẽ đó, xét tính tương quan của hai nội hàm “thanh niên” và “thành niên” thấy nên điều chỉnh quy định ở Luật Thanh niên (Điều 1): “Thanh niên là người từ đủ mười tám tuổi đến ba mươi tuổi” [41], là thống nhất với BLDS (Điều 18): “Người từ đủ 18 tuổi trở lên là người thành niên” [40]. Đối với trẻ em, theo quy định là người dưới 16 tuổi – theo sự phát triển trung bình – là “ngưỡng” tuổi đã bước vào năm đầu của phổ thông trung học, cũng là giai đoạn nảy nở, phát triển nhanh về thể chất, giới tính (mọc râu, tóc, vỡ giọng, mọc mụn…), nhưng vẫn được xem là “trẻ em” thì rõ ràng là không hợp lý. Bên cạnh đó, xã hội sẽ khó chấp nhận khi áp đặt khái niệm “trẻ em” đồng nghĩa với khái niệm định tính phổ thông là “người lao động” khi mới đủ tuổi 15. Do đó, xét theo mức phát triển bình quân về tâm – sinh lý, nên xếp “trẻ em” vào giai đoạn ngưỡng tuổi cuối bậc trung học cơ sở – là thống nhất với quy định độ tuổi tối thiểu của các luật chuyên ngành khác (BLHS, Luật XLVPHC…). Vì vậy, điều chỉnh quy định của Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em cho phù hợp với các bộ luật khác. Đồng thời, điều chỉnh quy định của BLLĐ theo hướng tăng độ tuổi lao động và cần nêu rõ: Người chưa thành niên từ đủ 15 tuổi trở lên có thể tham gia vào một số quan hệ lao động nhất định, nhưng phải đảm bảo các điều kiện về sức khỏe phù hợp với công việc định làm; có hợp đồng… và những điều kiện luật định về Người chưa thành niên phù hợp với các quy định khác về Người chưa thành niên trong cùng BLLĐ, cũng như phù hợp với Công ước quốc tế về lao động của Người chưa thành niên mà Việt Nam đã phê chuẩn. Tóm lại, có thể xác định khái niệm về độ tuổi của Người chưa thành niên, như sau: Người chưa thành niên theo quy định của pháp luật Việt Nam là người dưới 18 tuổi. Việc quy định Người chưa thành niên dựa trên cơ sở khoa học về độ tuổi cần được điều chỉnh thống nhất trong các luật của nước ta nhằm phù hợp với Công ước quốc tế về quyền trẻ em và luật của hầu hết các quốc gia khác trên thế giới. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

• Xây dựng hệ thống tư pháp thân thiện với người chưa thành niên

Người chưa thành niên là đối tượng cơ bản, hết sức quan trọng của việc phổ biến, giáo dục pháp luật, trước hết vì ý thức pháp luật được hình thành chủ yếu trong lứa tuổi thanh, thiếu niên và được bổ sung hoàn thiện trong suốt quá trình trưởng thành của con người; mặt khác, luật pháp đối với họ là mới mẻ hơn đối với những đối tượng cao tuổi khác, đồng thời họ là lực lượng nhạy cảm, năng động và dễ bị tổn thương nhất trong mối quan hệ với pháp luật. Chính vì vậy, việc phổ biến, giáo dục không thể chỉ được thực hiện trong thời gian ngắn mà phải được bồi đắp dần dần, thường xuyên, liên tục trong suốt quá trình sống, đặc biệt là ở tuổi trẻ nhằm nâng cao ý thức pháp luật, hướng tới xây dựng người công dân tốt cho xã hội. Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, mặc dù đã có rất nhiều nỗ lực nhưng hệ thống tư pháp hiện hành đối với người chưa thành niên, đặc biệt là trong việc bảo đảm sự bảo vệ và hỗ trợ đầy đủ cho người chưa thành niên ở Việt Nam hiện vẫn còn một số khiếm khuyết cả về pháp luật lẫn thực tiễn. Các nghiên cứu cho biết, hệ thống xử lý người chưa thành niên vi phạm pháp luật của Việt Nam còn nặng tính trừng phạt nếu so sánh với các nước trong khu vực. Chế tài đưa vào Trường giáo dưỡng với thời hạn cao nhất là 2 năm hiện đang được sử dụng khá phổ biến. Các chế tài thay thế cho giam giữ, đặc biệt là đối với người chưa thành niên vi phạm pháp luật từ 14-16 tuổi vẫn còn rất hạn chế. Các chương trình xử lý chuyển hướng và tái hòa nhập cộng đồng cũng như các dịch vụ hỗ trợ cho người chưa thành niên vi phạm pháp luật và người chưa thành niên có nguy cơ tại cộng đồng hoặc trong các cơ sở giáo dục tập trung (Trường giáo dưỡng, trại giam) còn hạn chế, thường chỉ được thực hiện một lần và chất lượng chưa cao. Bên cạnh đó, thủ tục điều tra, truy tố, xét xử chưa thực sự phù hợp với nhu cầu bảo vệ đặc biệt của người chưa thành niên có liên quan đến hệ thống tư pháp. Việc bảo vệ sự riêng tư của nạn nhân, nhân chứng và bị can, bị cáo chưa thành niên là một vấn đề cần quan tâm. Hiện chưa có một hệ thống đặc biệt để trẻ em bị xâm hại tố giác hành vi xâm hại mà áp dụng hành chính hoặc hình sự chung. Các dịch vụ hỗ trợ nạn nhân là trẻ em trong quá trình tố tụng cũng chưa được xây dựng. Chưa có đội ngũ điều tra viên, kiểm sát viên, thẩm phán, luật sư, cán bộ trợ giúp pháp lý được đào tạo chuyên sâu về lĩnh vực tư pháp với người chưa thành niên. Kỹ năng điều tra, truy tố, xét xử thân thiện với người chưa thành niên của các cán bộ tiến hành tố tụng còn rất hạn chế.

Trên cơ sở đó, Quận Hoàng Mai với đặc thù là một Quận mới có thể áp dụng thí điểm xây dựng hệ thống tư pháp thân thiện với Người chưa thành niên sẽ có nhiều điều kiện thuận lợi như xây mới địa điểm, tiếp thu được nhiều kinh nghiệm, cán bộ mới nhiều và người chưa thành niên chiếm tỷ lệ cao, đa dạng về thành phần. Trong đó hệ thống tư pháp thân thiện với Người chưa thành niên là một hệ thống được thiết kế phù hợp với những đặc điểm tâm sinh lý của Người chưa thành niên, chú trọng và đáp ứng được những nhu cầu đặc thù của lứa tuổi. Cụ thể là: Công an Quận cần sắp xếp, trang trí phòng điều tra đối với trẻ em, Người chưa thành niên phạm tội theo hướng thân thiện hơn; Khi tiếp xúc với trẻ em, Người chưa thành niên phạm tội điều tra viên nên mặc thường phục; Đưa vào thiết kế xây dựng Tòa án nhân dân Quận có phòng xử án dành riêng cho Người chưa thành niên được trang trí đảm bảo tính thân thiện để tránh cho Người chưa thành niên bị ám ảnh quá nhiều bởi hành vi trái pháp luật của mình, bố trí các đồ đạc để các bên ngồi ngang bằng nhau xung quanh một cái bàn, bỏ “vành móng ngựa”; Tòa án Quận ban hành các quy định mang tính đặc thù khi xử án đối với người chưa thành niên như tất cả các bên đều mặc quần áo bình thường; cấm không sử dụng còng tay hoặc phương tiện hạn chế khác ở phòng xử án; cho phép Người chưa thành niên ngồi cạnh cha mẹ hoặc luật sư của mình; yêu cầu các bên ngồi chứ không đứng khi tiến hành thẩm vấn; yêu cầu thẩm phán giải thích quy trình tố tụng cho Người chưa thành niên ngay khi bắt đầu xét xử và giải thích đầy đủ hành vi phạm tội của bị cáo bằng ngôn ngữ đơn giản; bảo đảm rằng, tại mọi thời điểm, Người chưa thành niên được hỏi, giải thích, đối đáp bằng ngôn ngữ mà người đó hiểu; bảo đảm việc giải thích thường xuyên cho Người chưa thành niên trong suốt quá trình xét xử; không cho phép công chúng tham dự khi xét xử, không xử lưu động các vụ án có liên quan đến Người chưa thành niên phạm tội, hoặc người bị hại… Những quy định này sẽ phù hợp với các chuẩn mực quốc tế về thủ tục tố tụng đối với Người chưa thành niên được thể hiện trong Công ước của Liên hợp quốc về quyền trẻ em và các văn bản có liên quan mà Việt Nam đã tham gia và cam kết thực hiện. Những giải pháp trên nhằm từng bước hoàn thiện quy định của pháp luật, thay đổi nhận thức, nâng cao vai trò, trách nhiệm của những người tiến hành tố tụng khi giải quyết những vụ án do Người chưa thành niên thực hiện. Tất cả những điều đó không nằm ngoài mục đích nhằm bảo vệ các quyền và lợi ích chính đáng của Người chưa thành niên, giúp họ có cơ hội sửa chữa lỗi lầm, phấn đấu trở thành công dân có ích cho xã hội.

3.2.2. Nhóm giải pháp cụ thể đối với quận Hoàng Mai, Hà Nội Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Đổi mới giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên theo hướng kết hợp giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức và kỹ năng sống:

• Đổi mới giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên trên địa bàn Quận Hoàng Mai

Phần lớn đối tượng Người chưa thành niên đều ở lứa tuổi học sinh, sinh viên và đang còn ngồi trên ghế nhà trường. Do đó, giáo dục pháp luật cho Người chưa thành niên là quan trọng và hết sức cần thiết. Đối với Người chưa thành niên, việc giáo dục ý thức pháp luật giúp cho Người chưa thành niên quan tâm hơn đến pháp luật, nâng cao kiến thức pháp luật, có thái độ đúng đắn, động cơ tích cực trong thực hiện pháp luật và đấu tranh chống các biểu hiện vi phạm pháp luật. Muốn vậy phải tiến hành bồi dưỡng kiến thức pháp luật, nâng cao trình độ nhận thức pháp luật trong Người chưa thành niên. Thực hiện tốt việc giáo dục, tuyên truyền, phổ biến pháp luật dưới mọi hình thức, biện pháp tích cực, đưa pháp luật vào mọi lĩnh vực trong cuộc sống. Vận dụng sáng tạo, sinh động trong hệ thống giáo dục để các quan điểm Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước, pháp luật với một khối lượng đồ sộ những tri thức sâu sắc về Nhà nước và pháp luật, các môn học… [45] giúp cho người chưa thành niên có được những nền tảng cơ bản ban đầu và đúng đắn, những kiến thức hiểu biết về Nhà nước, pháp luật; Đồng thời phải kết hợp giáo dục ý thức pháp luật với giáo dục đạo đức xã hội. Nâng cao nhận thức của Người chưa thành niên về pháp luật theo hướng cung cấp các kiến thức, rèn luyện các kỹ năng. Vì sao lại đặt ra nhiệm vụ giáo dục kỹ năng sống trong giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên? Trả lời câu hỏi này không khó bởi vì chúng ta đều biết, đời sống xã hội ngày càng phát triển, trẻ em nói chung và người chưa thành niên nói riêng được thừa hưởng ngày càng nhiều tiến bộ của khoa học, kỹ thuật nhưng cũng đã và đang phải đối mặt với quá nhiều cạm bẫy. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Từ thực tế địa bàn Quận Hoàng Mai cho thấy, kỹ năng sống của thanh thiếu niên Quận là còn thiếu và không đồng đều. Điều này đặt ra giáo dục kỹ năng sống trong giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên là một yêu cầu hết sức cấp bách nhằm trang bị những kiến thức nhất định về pháp luật, về đạo đức, lối sống và bồi dưỡng rèn luyện bản lĩnh trước những thử thách của đời sống xã hội cho người chưa thành niên, tạo khả năng thích nghi cao trước yêu cầu về quá trình đô thị hóa nhanh của Quận, thay đổi về môi trường sống từ nông thôn sang thành thị. Để theo kịp tiến trình phát triển đó, ngành GD&ĐT Quận cùng với tổ chức Đoàn, Đội của Quận tập trung giáo dục cho họ giá trị chuẩn mực của pháp luật, tin vào pháp luật và dựa vào pháp luật để làm phương tiện bảo vệ mình, bảo vệ lẽ công bằng trước mọi hành vi vi phạm pháp luật, xâm hại đến lợi ích của mình và của người khác; là giáo dục bồi dưỡng tinh thần dũng cảm, dám đấu tranh bảo vệ công bằng dựa trên những chuẩn mực của pháp luật và đạo đức; Thông qua mô hình câu lạc bộ như: CLB “Văn hóa trẻ”, CLB “Bạn gái”…và các hoạt động ngoại khóa, ngoài giờ lên lớp tổ chức Đoàn, Đội xây dựng các hội thi, các lớp tập huấn, các buổi sinh hoạt để hướng dẫn các bạn trẻ từ cách ăn mặc gọn gàng, lịch sự, từ cách thứ giao tiếp với mọi người…

Giáo dục kỹ năng sống trong giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên chính là giáo dục về ý thức trách nhiệm, về ý thức kỷ luật đối với bản thân trong công việc, trong học tập, biết vượt qua khó khăn, biết dựa vào pháp luật của Nhà nước, vào các điều lệ, nội quy, quy chế của tổ chức, của nhà trường và của đơn vị để hoàn thành nhiệm vụ được giao. Đối với người chưa thành niên trên địa bàn Quận Hoàng Mai, việc lựa chọn hình thức, biện pháp giáo dục pháp luật càng trở nên hết sức có ý nghĩa. Đây là đối tượng mà kinh nghiệm sống, kiến thức xã hội còn rất hạn chế, đây là đối tượng đang học tập trong hệ thống nhà trường, giáo dục pháp luật được định hình trong hệ thống chương trình của Nhà nước. Do đó, công tác giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên tại các Nhà trường trên địa bàn Quận đã thu được những kết quả nhất định, nhưng cũng xuất hiện những tồn tại, hạn chế trong công tác giáo dục pháp luật trong các trường trên địa bàn Quận như còn nặng về hình thức, chưa quan tâm nhiều đối tượng thụ hưởng, tâm sinh lý của các em, các hoạt động nặng về bề nổi khó có thể “định lượng” được. Như: Tổ chức các cuộc tọa đàm, nói chuyện chuyên đề pháp luật cho học sinh; cấp phát tờ rơi, tài liệu nội dung giáo dục pháp luật; tổ chức các cuộc thi, hoạt động ngoại khóa lồng ghép nội dung giáo dục pháp luật…Ðể đổi mới và nâng cao chất lượng công tác giáo dục pháp luật trong nhà trường, Quận cần chỉ đạo các cơ quan liên quan cần coi trọng và xây dựng nhận thức đúng về vị trí, vai trò quan trọng của công tác PBGDPL. Quận ủy cần quan tâm, chỉ đạo quyết liệt về công tác giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức, lối sống cho Người chưa thành niên trong nhà trường đáp ứng yêu cầu tình hình mới. Chỉ đạo Phòng Nội vụ, Phòng GD&ĐT rà soát nguồn biên chế, kiện toàn nâng cao chất lượng nguồn nhân lực làm công tác PBGDPL trong trường học. Quận tạo cơ chế phối hợp giữa ngành tư pháp, ngành giáo dục, Ðoàn thanh niên và các ngành liên quan trong giáo dục ý thức pháp luật cho học sinh. Tạo điều kiện cho cán bộ làm nhiệm vụ pháp chế và báo cáo viên pháp luật, giáo viên dạy môn giáo dục công dân tham gia đầy đủ các lớp tập huấn, bồi dưỡng lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ, nhất là nghiệp vụ phổ biến pháp luật. Ðây chính là những nhân tố quan trọng, quyết định đến chất lượng, hiệu quả của công tác tuyên truyền, PBGDPL trong trường học. Xây dựng kế hoạch phối hợp, cơ chế làm việc, chế độ chính sách hợp lý, bảo đảm kinh phí cho công tác này. Đồng thời: Thứ nhất, Quận ủy tiếp tục quán triệt Chỉ thị số 32-CT/TW, các văn bản chỉ đạo của Đảng và Nhà nước về công tác phổ biến giáo dục pháp luật (PBGDPL), nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác PBGDPL trong toàn ngành giáo dục của Quận. Cần xác định công tác PBGDPL là một bộ phận của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, là nhiệm vụ thường xuyên của toàn ngành đặt dưới sự lãnh đạo của cấp Quận ủy, sự chỉ đạo trực tiếp của Uỷ ban nhân dân Quận. Mỗi cán bộ, nhà giáo, người lao động, người học trong ngành phải xác định rõ việc học tập, nghiên cứu để hiểu biết pháp luật, chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật là trách nhiệm của mình. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Thứ hai, trong xu thế phát triển của xã hội, đòi hỏi mỗi người phải kịp thời trang bị cho mình những kiến thức nhất định về pháp luật nhất là đối tượng học sinh, sinh viên và cán bộ, giáo viên trong toàn ngành giáo dục của Quận. Đẩy mạnh công tác bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên giảng dạy môn giáo dục công dân; đưa các quy định của pháp luật kịp thời đến với học sinh, sinh viên và đội ngũ những người làm công tác giảng dạy. Ý thức chấp hành pháp luật của họ theo đó cũng được nâng lên, hạn chế đến mức thấp nhất hành vi Vi phạm pháp luật của Người chưa thành niên [45].

Thứ ba, giao cho Phòng GD&ĐT kiểm tra và kiến nghị chương trình sách giáo khoa “Giáo dục công dân” bậc phổ thông cần phải có những thay đổi cho phù hợp hơn. Cần dạy học sinh những giá trị đạo đức cơ bản của con người thay cho quá nhiều kiến thức triết học, hàn lâm, thiếu vắng việc hình thành những thói quen đạo đức và kỹ năng sống đúng đắn. Nhấn mạnh công tác mềm hóa trong giáo dục pháp luật: Đặc tính của người chưa thành niên là năng động, hiếu kỳ và người chuyển tải giáo dục cần mượn đặc tính đó để giáo dục trẻ em một cách tự nhiên nhất. Thực tế nhiều nhà giáo cho rằng nội dung bài giảng bộ môn giáo dục pháp luật ở nhà trường quá khô khan, biên soạn cứng nhắc trên cơ sở bám sát văn bản pháp quy, không truyền cảm hứng cho cả người dạy lẫn người học. Trong khi nội dung giảng dạy GD pháp luật bị “bó cứng” như vậy thì ngay đội ngũ giáo viên dạy phân môn này cũng chưa “chuẩn”. Phòng Nội vụ, Phòng GD&ĐT rà soát đội ngũ thầy cô giáo chưa qua đào tạo môn GD công dân nhưng vẫn được phân công dạy để có giải pháp khắc phục kịp thời; Nhắc nhở chấn chỉnh lãnh đạo nhà trường không đánh giá đúng tầm quan trọng của GD công dân, có hiện tượng “bỏ lơ” không lưu tâm khiến cho môn học này “được chăng hay chớ”…

Thứ tư, Phòng GD&ĐT Quận phối hợp với Phòng Tư pháp Quận để hướng dẫn các trường thành lập ban chỉ đạo tuyên truyền phổ biến pháp luật với thành phần theo quy định và chịu trách nhiệm tổ chức các hoạt động giáo dục pháp luật trong năm học. Tổ chức các câu lạc bộ pháp luật, tuyên truyền pháp luật bằng những hình thức hấp dẫn các em tham gia như thi đua giải quyết các tình huống pháp luật có thưởng; trình bày tiểu phẩm về pháp luật; phiên tòa giả định… Hàng năm nên mời các báo cáo viên đến trường để thuyết trình về kiến thức pháp luật cho giáo viên. Chính từ các chuyên đề này sẽ giúp ích cho cán bộ, giáo viên, nhân viên của trường nắm vững kiến thức pháp luật, có cơ sở để xây dựng kế hoạch giảng dạy, tổ chức hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh. Tóm lại, ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường người chưa thành niên phải được rèn luyện ý thức pháp luật. Giáo dục đạo đức trong nhà trường cần giảm thiểu những vấn đề cao xa, lớn lao, thay vào đó nên kiên trì bồi đắp lòng nhân ái, tính trung thực, lòng tự trọng, nếp nghĩ và lối sống lành mạnh, trọng đạo lý, sống có kỷ luật. Cần thay đổi cách đánh giá học sinh thay cách đánh giá đơn thuần bằng điểm số. Giáo viên phải tự tìm cho mình những phương pháp dạy học tốt nhất nhằm giúp học sinh có kỹ năng ứng xử phù hợp với các chuẩn mực đạo đức và các quy tắc trong xã hội.

• Xây dựng và củng cố mối quan hệ thường xuyên và bền chặt giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc nâng cao ý thức pháp luật cho người chưa thành niên Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Công tác phối hợp nhà trường, gia đình và xã hội có ý nghĩa quan trọng đối với chất lượng giáo dục người chưa thành niên. Điều 93 Luật Giáo dục 2005 khẳng định “Nhà trường có trách nhiệm chủ động phối hợp với gia đình và xã hội để thực hiện mục tiêu, nguyên lý giáo dục”. Ý nghĩa sâu sắc của việc phối hợp giáo dục đã được Bác Hồ chỉ ra từ lâu:

Giáo dục trong nhà trường chỉ là một phần, còn cần có sự giáo dục ngoài xã hội và trong gia đình để giúp cho việc giáo dục trong nhà trường được tốt hơn. Giáo dục trong nhà trường dù tốt đến mấy, nhưng thiếu giáo dục trong gia đình và ngoài xã hội thì kết quả cũng không hoàn toàn [30, tr.591].

Để phát huy tốt ý nghĩa của sự phối hợp này; Phòng GD&ĐT Quận phải chủ trì phối hợp với các ban, ngành đoàn thể quận, cấp ủy chính quyền địa phương để tuyên truyền và tổ chức thực hiện. Như thông qua Hội CCB Quận, Hội LHPN Quận, Hội đồng đội quận để phối hợp cùng với ông, bà, cha mẹ đối với cấp tiểu học để phối hợp với nhà trường quan tâm đến các mặt việc dạy trẻ cách ứng xử đúng đắn, giáo dục lòng thương yêu đối với sự vật và con người xung quanh mình, quan tâm tạo điều kiện thuận lợi học tập như giúp các em rèn luyện các nề nếp thói quen học tập, vệ sinh, mua sắm đồ dùng học tập đầy đủ…; cấp trung học cơ sở, ngoài việc quan tâm đến kết quả học tập của trẻ, nên dành thời gian chú ý đến các mối quan hệ của trẻ với bạn bè, kịp thời phát hiện những lệch lạc do bạn xấu rủ rê, chú ý đến sự phát triển năng khiếu, định hướng việc lựa chọn nghề nghiệp phù hợp với năng lực của con mình. Đối với khối THPT, Quận đoàn cùng với Phòng GD&ĐT Quận kiến nghị với Thành đoàn, Sở GD&ĐT Hà Nội về việc phải bố trí cán bộ đoàn chuyên trách tại 06 trường THPT trên địa bàn quận để phát huy vai trò tổ chức Đoàn trong công tác giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức lối sống, rèn luyện kỹ năng sống cho các em vì đây là thời kỳ khủng hoảng trong quá trình phát triển của tuổi thanh thiếu niên. Ở giai đoạn này, các em thường muốn thử nghiệm khả năng, mong muốn của cá nhân mình vào thực tiễn cuộc sống. Trong khi vốn sống còn nghèo nàn, khả năng suy xét nông cạn nên thường dẫn đến những va vấp, gây những hậu quả tai hại cho bản thân và gia đình.

Trong điều kiện của nền kinh tế thị trường, nhiều em ở độ tuổi này đã sa vào các tệ nạn xã hội như trộm cắp, trấn lột, nghiện hút… Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Quận cần chỉ đạo Phòng Văn hóa & thông tin, MTTQ Quận, Hội LHPN, Hội CCB và các đoàn thể khác xây dựng tiêu chí gia đình “no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc”, “gia đình văn hóa, tổ dân phố văn hóa”, “ông bà, cha mẹ mẫu mực, con cháu thảo hiền”. Hàng năm có đánh giá khen thưởng, nhân rộng điển hình để tạo sự lan tỏa sâu rộng trong xã hội để có nhiều gia đình tốt, quan tâm đến việc hình thành nhân cách của lớp trẻ. Phòng GD&ĐT Quận ban hành quy chế cho hoạt động của Hội phụ huynh trong các Nhà trường để liên hệ chặt chẽ với nhà trường, các đoàn thể nhằm quan tâm giúp đỡ nhà trường xây dựng cơ sở vật chất, các phương tiện dạy học để nhà trường có điều kiện nâng cao chất lượng giáo dục. Các trường trên địa bàn quận định kỳ đối thoại với phụ huynh để thông báo tình hình học tập, ghi nhận những kiến nghị từ phía phụ huynh, thống nhất sự phối hợp đảm bảo công khai, minh bạch và đúng quy định…

Quận ủy cần ban hành một Nghị quyết chuyên đề để thống nhất và tập hợp được sức mạnh của toàn xã hội trong việc giáo dục thế hệ trẻ, trong đó yêu cầu ngành GD&ĐT Quận một mặt phải làm tốt việc giảng dạy giáo dục của toàn thể cán bộ giáo viên, mặt khác, phải phối hợp chặt chẽ với gia đình, với các tổ chức xã hội hướng vào một số công việc cụ thể sau đây: Đưa nội dung, mục tiêu giáo dục trong nhà trường vào các tổ chức xã hội trên địa bàn quận như đoàn thanh niên, hội phụ nữ, hội cựu chiến binh, Hội người cao tuổi…nhằm thống nhất định hướng tác động đối với quá trình hình thành và phát triển nhân cách của người chưa thành niên; Phát huy vai trò nhà trường là trung tâm văn hóa giáo dục của Quận, tổ chức việc phổ biến các tri thức khoa học kỹ thuật, văn hóa xã hội… đặc biệt là những kiến thức biện pháp giáo dục người chưa thành niên trong điều kiện xã hội phát triển theo cơ chế thị trường đang rất phức tạp cho các bậc cha mẹ, giúp họ hiểu được đặc điểm trong đời sống, tâm sinh lý của người chưa thành niên hiện nay; Phối hợp với các đoàn thể, các phường tổ chức cho người chưa thành niên tham gia tích cực vào các hoạt động văn hóa xã hội như: xóa đói giảm nghèo, dân số kế hoạch hóa gia đình, đền ơn đáp nghĩa, xây dựng gia đình văn hóa mới…nhằm góp phần cải tạo môi trường gia đình và xã hội ngày càng tốt đẹp hơn. Cấp Quận và cấp phường huy động mọi nguồn lực xây dựng quỹ khuyến học, khuyến tài khen thưởng học sinh giỏi, học sinh có hoàn cảnh khó khăn vươn lên học tốt. Khi phát hiện có học sinh không ngoan, kịp thời bàn bạc trao đổi với nhà trường, gia đình có biện pháp cùng phối hợp giáo dục. Đoàn Thanh niên Quận tích cực thu hút học sinh tham gia vào các cuộc vận động lớn như chăm sóc Mẹ Việt Nam Anh hùng, gia đình thương binh liệt sĩ, gia đình có công với cách mạng, hộ nghèo… Qua đó bồi dưỡng, giáo dục tình yêu quê hương, trách nhiệm góp phần xây dựng quê hương giàu đẹp, văn minh. Để sự phối hợp giữa nhà trường – gia đình và xã hội ngày càng thực chất, hiệu quả, hằng năm cần đánh giá rút kinh nghiệm, khắc phục hạn chế, phát huy những mặt tích cực. Kết hợp giáo dục nhà trường – gia đình – xã hội không chỉ có giá trị về khoa học giáo dục mà còn có ý nghĩa chính trị, ý nghĩa nhân văn sâu sắc trong quá trình xây dựng con người mới, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp CNH-HĐH đất nước. Việc phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội đối với việc chăm sóc giáo dục trẻ đã trở thành một trong những nguyên tắc cơ bản của nền giáo dục xã hội chủ nghĩa. Sự phối hợp chặt chẽ ba môi trường giáo dục trên, trước là để đảm bảo sự thống nhất trong nhận thức cũng như hoạt động giáo dục cùng một hướng, một mục đích, một tác động tổ hợp, đồng tâm tạo sức mạnh kích thích, thúc đẩy quá trình phát triển nhân cách của trẻ, tránh sự tách rời mâu thuẫn, vô hiệu hóa lẫn nhau gây cho các em tâm trạng nghi ngờ, hoang mang, dao động trong việc lựa chọn, định hướng các giá trị tốt đẹp của nhân cách. Sự phối hợp gia đình, nhà trường, xã hội có thể diễn ra dưới nhiều hình thức. Vấn đề cơ bản hàng đầu là tất cả các lực lượng giáo dục phải phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động tạo ra những mối quan hệ phối hợp vì mục tiêu giáo dục đào tạo thế hệ trẻ thành những người công dân hữu ích cho đất nước.

• Xử lý nghiêm minh mọi hành vi phạm pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Để tăng cường vai trò của pháp luật thì việc thực thi pháp luật phải nghiêm minh, công bằng. Đứng trước pháp luật, mọi công dân đều bình đẳng cả về quyền và nghĩa vụ. Tất cả mọi hành động vi phạm pháp luật đều phải bị xử lý nghiêm khắc. Xử lý nghiêm minh mọi hành vi vi phạm pháp luật là biện pháp điều chỉnh mạnh mẽ tác động trực tiếp vào tư tưởng pháp luật của thanh thiếu niên. Trên địa bàn Quận Hoàng Mai điều kiện sau khi thành lập cán bộ của nhiều địa phương, cơ quan khác chuyển về công tác; với đặc điểm từ làng xã thành phố phường sẽ không tránh khỏi những cám dỗ về lợi ích kinh tế; Do vậy việc giữ gìn kỷ cương, sự nghiêm minh của pháp luật phụ thuộc rất nhiều vào đội ngũ cán bộ công chức, chiến sỹ trực tiếp thực thi pháp luật. Đội ngũ quan tâm hàng đầu ở đây là các chiến sỹ công an, công chức khối Đảng, chính quyền, ngành Tòa án, Viện kiểm sát Quận: với đặc điểm như nêu ở trên do xuất phát điểm khác nhau, phần lớn là cán bộ trẻ mới ra trường nên Quận phải tập trung vào việc nâng cao trình độ nghiệp vụ, trình độ lý luận chính trị. Trước mắt là xin cơ chế đặc thù của Thành ủy Hà Nội mở các lớp về Trung cấp LLCT – HC, Cử nhân chính trị, cao cấp LLCT- HC tại Quận; tạo nguồn ngân sách hỗ trợ khuyến khích cán bộ, công chức, chiến sỹ đi học thêm Đại học, trên Đại học…để cán bộ, chiến sỹ trẻ giỏi về chuyên môn, có bản lĩnh chính trị vững vàng tránh những tiêu cực trong công việc để mọi tầng lớp nhân dân tin tưởng vào pháp luật, người thực thi pháp luật; để thanh thiếu niên trong Quận có môi trường thuận lợi trong lao động, học tập và hình thành nhân cách, có ý thức chấp hành pháp luật khi được tiếp xúc và chứng kiến một xã hội công bằng, nghiêm minh.

Quận tiếp tục rà soát các thủ tục hành chính, quan tâm đến cải cách hành chính tại bộ phận một của của các cơ quan như Uỷ ban nhân dân Quận, Công an Quận, Chi cục thuế Quận. Quan tâm đầu tư cơ sở vật chất của bộ phận một cửa để người dân được tiếp đón thuận lợi, thường xuyên chấn chỉnh thái độ tiếp công dân của cán bộ; Đầu tư hệ thống Camera giám sát tại các bộ phận một cửa; Nghiêm cấm và có biện pháp xử lý kịp thời nghiêm minh đối với hành vi sách nhiễu, tham ô của cán bộ; Ban hành cơ chế hỗ trợ đặc thù cho bộ phận một cửa, thẩm phán, kiểm sát viên, cảnh sát giao thông của Quận để tránh tiêu cực; Hàng năm Quận phát động các phong trào thi đua, nhân rộng và tuyên dương các điển hình tiên tiến để cán bộ công chức, chiến sỹ luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, thái độ trong công việc như công an Quận với phong trào “công an nhân dân chấp hành nghiêm điều lệ”; cán bộ, công chức khối đảng, Uỷ ban nhân dân và các ngành khác với phong trào “Người tốt, việc tốt”, ngành Tòa án với phong trào “Phụng công, thủ pháp, chí công, vô tư“, xây dựng ngành Tòa án nhân dân, VKS Quận trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu của công cuộc cải cách tư pháp…

• Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và các tổ chức chính trị – xã hội đối với việc nâng cao ý thức pháp luật của Người chưa thành niên Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng là yếu tố quyết định thắng lợi của việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên nói chung và trên địa bàn Quận Hoàng Mai nói riêng. Để thực hiện giải pháp này, trước hết Quận ủy Hoàng Mai cần tổ chức quán triệt các văn bản chỉ đạo, các quy định về việc nâng cao ý thức pháp luật của công dân, công tác Giáo dục pháp luật cho thanh thiếu niên, tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật: Chỉ thị 32- CT/TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư Trung Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân; Thông báo Kết luận số 74-TB/TW ngày 11/5/2007 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tiếp tục thực hiện Chỉ thị 32 –CT/TW; Nghị quyết số 61/2007/NQ-CP ngày 07/12/2007 của Chính phủ về tiếp tục Chỉ thị số 32- CT/TW; Quyết định số 37/2008/QĐ –TTg ngày 12/3/2008 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật từ năm 2008 đến năm 2012; Quyết định số 2106/QĐ-TTg ngày 26/11/2010 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án tăng cường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho thanh thiếu niên giai đoạn 2011 – 2015; Chương trình hành động số 01-Ctr/TU, ngày 31/10/2008 của Thành ủy Hà Nội “về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”…Trên cơ sở các văn bản chỉ đạo trên, Quận ủy Hoàng Mai cần xây dựng, ban hành các Nghị quyết chuyên đề về việc nâng cao ý thức pháp luật, công tác PBGDPL cho thanh thiếu niên. Trước mắt là giao cho các ngành, đoàn thể chính trị, cấp ủy, chính quyền cơ sở cụ thể hóa thực hiện Kế hoạch số 78-KH/QU ngày 27/10/2008 về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”; Chương trình số 05 thực hiện Nghị quyết của Đại hội Đảng bộ Quận khóa II “Xây dựng nếp sống văn hóa thanh lịch – Văn minh – Hiện đại quận Hoàng Mai giai đoạn 2010 – 2015” và tổ chức quán triệt, chỉ đạo triển khai tới các cấp chi bộ, chi hội, chi đoàn các đoàn thể chính trị. Cấp ủy cơ sở và các ngành, đoàn thể phải xây dựng kế hoạch cụ thể phù hợp với tình hình thực tế của địa phương, đơn vị theo sự chỉ đạo thống nhất của Quận ủy. Từ đó sẽ nâng cao nhận thức từ cán bộ lãnh đạo quản lý đến cán bộ, đảng viên, nhân dân về sự cần thiết quan tâm đến ý thức pháp luật của thanh thiếu niên; khắc phục tình trạng tư tưởng quận mới đang đô thị hóa nhanh nên chỉ tập trung vào phát triển kinh tế, xây dựng đô thị mà coi nhẹ đến việc giáo dục lớp trẻ. Hơn lúc nào hết công tác nâng cao ý thức pháp luật của thanh thiếu niên luôn cần sự quan tâm lãnh đạo sát sao của Quận ủy thì mới đem lại hiệu quả trước mắt và lâu dài. Đồng thời trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo, các cấp ủy, các ngành, các đoàn thể chính trị Quận thường xuyên phải có sự phối hợp, sơ kết, tổng kết rút kinh nghiệm; thường xuyên kiểm tra, giám sát các nội dung triển khai để có sự điều chỉnh kịp thời; nhắc nhở, phê bình những đơn vị làm hời hợt, hình thức không đem lại hiệu quả mà vô hình tạo cơ hội để rút tiền của Nhà nước. Từ cấp Quận tới cơ sở định kỳ tổ chức đối thoại với thanh thiếu niên, tạo không khí cởi mở, gần gũi để các em được tham gia ý kiến, trình bày nguyện vọng chính đáng của mình. Đối với tổ chức Đoàn thanh niên Quận có vai trò quan trọng trong công tác giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức lối sống cho thanh thiếu niên trên địa bàn, do vậy trong những năm qua công tác đoàn và phong trào thanh niên cần tiếp tục được Quận ủy quan tâm lãnh đạo; các cấp bộ đoàn cần được tạo điều kiện bằng nhiều cơ chế chính sách cụ thể, tạo môi trường tốt nhất để đoàn viên thanh niên được học tập, lao động và cống hiến. Đề nghị Quận ủy xây dựng một chiến lược trước mắt và lâu dài thông qua chương trình hành động do Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thông qua trong đó có phân công cụ thể các cơ quan, đơn vị từ việc tham gia của Hội đồng nhân dân – Uỷ ban nhân dân Quận tới phường; gắn trách nhiệm và Đề án cụ thể với các ngành: Ngành GD&ĐT với chất lượng dạy và học, ngành Tư pháp tham mưu văn bản pháp luật, ngành LĐTB&XH nghề nghiệp và việc làm, khối Nội chính ( Công an, tòa án, Viên kiểm sát) liên quan đến thực thi pháp luật, tổ chức Đoàn – Đội với công tác giáo dục đạo đức, lối sống cho người chưa thành niên…Quận ủy phải thường xuyên đánh giá, rút kinh nghiệm, tổng kết các đề án để có phương hướng cho giai đoạn tiếp theo. Định kỳ Quận ủy và đặc biệt HĐND Quận nghe ngành nội chính báo cáo về tình hình vi phạm pháp luật trên địa bàn Quận. Đồng thời phải quán triệt quan điểm của Quận, đó là mọi hành vi vi phạm đều phải được xem xét kỹ lưỡng và xử lý nghiêm minh. Và đặc biệt cần phát hiện và xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm đối với thanh, thiếu niên, hành vi lợi dụng và bóc lột sức lao động của thanh, thiếu niên, dụ dỗ, lôi kéo các em vào con đường phạm pháp trên địa bàn Quận…Với quyết tâm xây dựng một hệ thống chính trị nghiêm minh, thân thiện với người dân, cùng với đội ngũ cán bộ, công chức được đào tạo bài bản, tinh thần thái độ trách nhiệm với công việc sẽ là một môi trường lành mạnh những tác động tích cực đến cách nhìn nhận, tình cảm tâm lý của người chưa thành niên trên địa bàn Quận. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Phát huy vai trò của MTTQ và các đoàn thể chính trị trên địa bàn Quận, trong đó Đoàn TNCS Hồ Chí Minh với vai trò trung tâm trong việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên:

• Phát huy vai trò Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên trên địa bàn Quận

Đoàn Thanh niên Quận phải đưa vào Nghị quyết Đại hội Đoàn cũng như xác định xuyên suốt tư tưởng chỉ đạo bằng các chương trình, kế hoạch cụ thể tới các cơ sở xác định giáo dục ý thức pháp luật đối với thanh niên, nhất là người chưa thành niên là một bộ phận quan trọng trong công tác giáo dục của tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh; Các cấp bộ đoàn Quận Hoàng Mai tiếp tục đổi mới phương thức giáo dục ý thức pháp luật với phương châm kết hợp chặt chẽ giữa giáo dục ý thức pháp luật của tổ chức Đoàn và tự giáo dục, tự giác chấp hành pháp luật của người chưa thành niên; bám sát nhiệm vụ chính trị của Quận; theo kịp tình hình, phù hợp thực tế và nhu cầu, lợi ích của người chưa thành niên, tăng cường phối hợp với các ngành chức năng, xây dựng đội ngũ cộng tác viên cùng tham gia; đồng thời phải được tiến hành thường xuyên, kiên trì và khoa học; coi trọng việc nghiên cứu, sáng tạo, tích cực đổi mới phương thức giáo dục sát với tình hình thực tiễn, phù hợp với Người chưa thành niên trên địa bàn Quận. Với các giải pháp cụ thể như sau:

• Nâng cao nhận thức của cán bộ Đoàn từ Quận tới cơ sở về công tác giáo dục ý thức pháp luật:

Hiệu quả công tác giáo dục ý thức pháp luật phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, trong đó yếu tố chủ thể đóng vai trò quan trọng. Chủ thể giáo dục pháp luật phải nhận thức được vai trò quan trọng của pháp luật trong đời sống kinh tế xã hội và đối với bản thân đối tượng được tác động để từ đó cung cấp kiến thức pháp luật đến với người chưa thành niên [4]. Thời gian qua, công tác chỉ đạo, nghiên cứu, tổng kết hoạt động giáo dục ý thức pháp luật của tổ chức Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh Quận chưa được thường xuyên, liên tục; nhận thức của một số cán bộ Đoàn về công tác này còn chưa đầy đủ, dẫn đến hoạt động chưa đi vào chiều sâu, chưa được cụ thể hóa vào chương trình hoạt động, do đó hoạt động không tránh khỏi kiểu “thời vụ” và luôn luôn bị sức ép chỉ đạo từ trên xuống. Vì vậy, Đoàn thanh niên từ Quận tới cơ sở tiếp tục quán triệt sâu sắc và đầy đủ hơn nữa về ý nghĩa, vai trò, tầm quan trọng của công tác giáo dục ý thức pháp luật và vai trò của tổ chức Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh trong giáo dục ý thức pháp luật đối với người chưa thành niên cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo, cán bộ chủ chốt các cơ sở đoàn trực thuộc. Đối với công tác cán bộ, Quận đoàn cần có kiến nghị với các cấp, đối với cán bộ đoàn kiêm nhiệm, bí thư đoàn phường là cán bộ đoàn chuyên trách nhưng đầu vào chất lượng cũng chưa cao, ít người được đào tạo công tác thanh vận, thiếu về trình độ lý luận chính trị nên đã ảnh hưởng không nhỏ đến vấn đề nhận thức vai trò của tổ chức mình. Giải pháp lâu dài là nên chuẩn hóa cán bộ đoàn cấp quận và cơ sở; quy định tiêu chuẩn là cán bộ đoàn kèm theo chính sách thu hút người tài; giải pháp trước mắt là đào tạo, bồi dưỡng thêm đội ngũ hiện có, đề nghị các trường THPT bố trí cán bộ đoàn chuyên trách. Quận đoàn cần xác định cán bộ đoàn là thủ lĩnh thanh niên, là thần tượng để có sức hút và tấm gương để đoàn viên thanh niên làm theo nên tìm được cán bộ đoàn có trình độ, tâm huyết, trách nhiệm có yếu tố quan trọng quyết định tới vai trò của tổ chức đoàn thu hút tập hợp để giáo dục thành niên. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

• Đoàn Thanh niên quận tiếp tục đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho thanh thiếu niên:

Quận đoàn hàng năm bám sát nhiệm vụ chính trị của Thành đoàn, của Quận để xác định nội dung phù hợp với nhu cầu và đặc điểm thanh thiếu niên theo từng khu vực, lứa tuổi. Tập trung đổi mới, tăng cường tổ chức hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật với các hình thức đa dạng, phong phú, phù hợp với nhu cầu, đặc điểm và thu hút được sự quan tâm của thanh thiếu niên; Lồng ghép các hoạt động khác của Đoàn, Quận đoàn nghiên cứu xây dựng các mô hình CLB tại địa bàn các phường như tủ sách pháp luật, CLB pháp luật tuổi trẻ, đội tuyên truyền viên pháp luật, đội tuyên truyền măng non tại các trường; Tổ chức các chiến dịch, sự kiện truyền thông lớn vào các dịp kỷ niệm, ngày truyền thống, ngày pháp luật nhằm thu hút thanh thiếu niên đến với các hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật và tạo sự quan tâm, tham gia của xã hội đối với công tác này. Quận đoàn phát huy vai trò là thành viên Hội đồng giáo dục pháp luật của Quận thường xuyên tổ chức các buổi tọa đàm, cuộc thi tìm hiểu, thi kiến thức pháp luật; Đề xuất cho tổ chức mình hình thức tuyên truyền giáo dục khác với các đơn vị khác thay bằng ngồi nghe báo cáo viên trong Hội trường thì thông qua các hội thi, cuộc thi hấp dẫn sinh động mang thông điệp truyền tải tốt đến đối tượng của mình như hội thi tiểu phẩm tìm hiểu luật giao thông đường bộ; cuộc thi tìm hiểu Luật Thủ đô dưới hình thức “Rung chuông vàng”. Chỉ đạo đồng loạt các trường tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày pháp luật Việt Nam dưới hình thức sinh hoạt dưới cờ bằng nhiều hình thức phong phú. Quận đoàn thường xuyên họp chuyên đề với các cơ sở đoàn để đánh giá rút kinh nghiệm về hình thức, cách thức triển khai, đặc biệt quan tâm tính hiệu quả và đối tượng được thụ hưởng. Phát huy vai trò của hệ thống báo, tạp chí, Website, bản tin sinh hoạt đoàn, đội mở các chuyên mục, diễn đàn trên mạng xã hội nhằm phổ biến giáo dục pháp luật cho thanh thiếu niên; Quận đoàn phối hợp với Phòng Tư pháp, Phòng Văn hóa & thông tin Quận hàng năm biên soạn, phát hành rộng rãi các loại tài liệu tuyên truyền như tờ rơi, tờ gấp, tài liệu hỏi đáp, đĩa hình có nội dung tuyên truyền phổ biến pháp luật, xây dựng các chuyên đề pháp luật tuyên truyền thông qua hệ thống loa truyền thanh 14 phường; Hàng tháng Quận đoàn xây dựng định hướng các nội dung sinh hoạt đoàn, đội tới các cơ sở trong đó có nội dung về giáo dục pháp luật cho đoàn viên, đội viên trên địa bàn Quận; Hướng dẫn thanh thiếu niên khai thác các nội dung lành mạnh, kiến thức pháp luật trên mạng Internet, các Website chính thống; Lập đề án xây dựng trang Website của Đoàn Thanh niên Quận. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Đoàn thanh niên quận chú trọng phát triển các hoạt động tư vấn pháp luật, hỗ trợ đoàn viên thanh niên tiếp cận, sử dụng các hình thức trợ giúp pháp lý, dịch vụ pháp lý: Với đặc điểm thanh thiếu niên trên địa bàn quận xuất thân từ nông nghiệp nên có tư tưởng ngại tiếp xúc với chính quyền, cơ quan bảo vệ pháp luật; Do vậy tổ chức đoàn phải như là người bạn để các bạn có thể tin tưởng gửi gắm những vướng mắc, những tâm sự; Nhằm đáp ứng được mục tiêu này Quận đoàn phải đầu tư phát triển đa dạng các loại hình hoạt động tư vấn pháp luật bằng việc tăng cường tư vấn trực tiếp, tư vấn qua điện thoại, qua mạng xã hội, tư vấn lưu động thông qua các đội hình TNTN; Quận đoàn xây dựng đề án thành lập văn phòng hỗ trợ pháp lý dành cho thanh thiếu niên trực thuộc; Quận đoàn đề nghị Thành đoàn chỉ đạo Báo Tuổi trẻ Thủ đô mở chuyên mục tư vấn pháp luật, đề nghị Uỷ ban nhân dân Thành phố phê duyệt đề án phát báo miễn phí đến cấp chi đoàn khu dân cư; Quận đoàn định kỳ đánh giá hiệu quả các loại hình CLB, không ngừng nâng cao và nhân rộng các CLB pháp luật tuổi trẻ, CLB phòng chống tệ nạn xã hội, CLB tiền hôn nhân, CLB sức khỏe sinh sản vị thành niên…ở 14 phường bằng việc phát huy nội lực các cơ sở đoàn, sự phối hợp của các cơ quan, tổ chức và thu hút những người tình nguyện; hàng năm Quận đoàn ký liên tịch với các đoàn thể chính trị xã hội của Quận, Phòng Tư pháp quận, Hội Luật gia quận… để đẩy mạnh các hoạt động tư vấn pháp luật, bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của thanh thiếu niên, đặc biệt là trẻ em.

• Quận đoàn cần tăng cường chỉ đạo, kiểm tra, đầu tư nguồn lực cho hoạt động tuyên truyền, giáo dục và tư vấn pháp luật cho thanh thiếu niên

Quận đoàn tăng cường chỉ đạo, kiểm tra việc thực hiện công tác tuyên truyền, giáo dục và tư vấn pháp luật cho thanh thiếu niên; chú trọng việc tổng kết, đánh giá hiệu quả các hoạt động, mô hình để kịp thời khắc phục hạn chế, phát huy mặt tích cực; cương quyết loại trừ tính hình thức, “qua loa” của tổ chức đoàn; Trên địa bàn Quận cần tranh thủ các bạn đoàn viên thanh niên được đào tạo chuyên ngành luật, am hiểu pháp luật thành lập mạng lưới cộng tác viên cùng với 170 bí thư chi đoàn ở khu dân cư; Chú trọng công tác tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng, cung cấp tài liệu cho đội ngũ cán bộ, cộng tác viên; Từng bước hình thành đội ngũ bán chuyên trách và chuyên trách trong công tác tư vấn pháp luật nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của văn phòng tư vấn pháp luật của Quận đoàn; Quận đoàn cần tranh thủ sự quan tâm của Quận ủy – Hội đồng nhân dân – Uỷ ban nhân dân Quận, đề nghị bố trí quỹ đất cho các thiết chế văn hóa như nhà văn hóa, sân thể thao, khu vui chơi cộng đồng; Đề nghị lãnh đạo Quận có giải pháp về vấn đề đào tạo nghề, giải quyết việc làm đối với khu vực bị thu hút đất nông nghiệp; Hàng năm có kế hoạch tham mưu nguồn ngân sách dành riêng cho hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho thanh thiếu niên; đồng thời không ngừng huy động các nguồn lực xã hội khác tham gia nhằm nâng cao chất lượng của công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật và có chế độ khuyến khích, ưu đãi đối với người làm công tác này. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

• Vai trò của MTTQ và các đoàn thể khác trong việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên trên địa bàn Quận

MTTQ và các tổ chức thành viên trên địa bàn Quận cần tiếp tục đẩy mạnh nâng cao chất lượng cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư” gắn với xây dựng nông thôn mới, văn minh đô thị; phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền pháp luật giao thông theo Nghị quyết 32, Nghị định 46 của Chính phủ về bảo đảm an toàn giao thông; phối hợp với Công an Quận đẩy mạnh phong trào “Toàn dân bảo vệ ANTQ trong thời kỳ mới”; phối hợp với Phòng Tư pháp Quận đẩy mạnh hoạt động hòa giải ở cơ sở; phối hợp Phòng Tài nguyên Môi trường Quận thực hiện phong trào vận động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường; phối hợp Trung tâm dân số KHHGĐ Quận xây dựng khu dân cư không vi phạm chính sách dân số, kế hoạch hóa gia đình; MTTQ và các tổ chức thành viên khác của Quận cần phát động có hiệu quả các phong trào thi đua của đơn vị mình, cụ thể MTTQ, Hội Người cao tuổi quận với “Ông bà, cha mẹ mẫu mực, con cháu hiếu thảo”, “Tuổi cao gương sáng”, Hội CCB Quận với “ Cựu chiến binh gương mẫu”, Hội LHPN Quận với “Giỏi việc nước, đảm việc nhà”… Thông qua các hoạt động của MTTQ và các tổ chức thành viên với mục tiêu xây dựng một xã hội lành mạnh, gia đình “no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc” cùng với đó để làm cho nhận thức, hiểu biết pháp luật của nhân dân trên địa bàn quận được nâng lên; đồng thời duy trì và bảo tồn truyền thống nếp làng xã tốt đẹp của 09 phường cũ thuộc Huyện Thanh Trì để việc thực hiện hương ước, quy ước của ngày càng tốt hơn; nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang được chú trọng; các hủ tục lạc hậu, mê tín dị đoan dần được đẩy lùi, người dân đã ý thức được việc giữ gìn trật tự, mối đoàn kết lẫn nhau trên cơ sở chấp hành tốt pháp luật của nhà nước. Khi có xích mích, mâu thuẫn xẩy ra, các bên tự tìm cách giải quyết phù hợp không để mất tình cảm và mất trật tự trong cộng đồng dân cư. Quận ủy cần quan tâm lãnh đạo MTTQ và các tổ chức thành viên phải có trách nhiệm chung trong việc giáo dục người trẻ; Chú trọng những giải pháp mặc dù đối tượng không trực tiếp là thanh thiếu niên, nhưng tổng hòa các giải pháp đó sẽ có những ảnh hưởng nhất định trong việc hình thành ý thức pháp luật của người trẻ; Do vậy Ủy ban Mặt trận Tổ quốc quận hàng năm cần triển khai kế hoạch liên tịch giữa Uỷ ban nhân dân – UBMTTQ quận để tổ chức hội nghị Đại biểu nhân dân bàn việc “xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” nhằm thông qua hội nghị để được lắng nghe các ý kiến đóng góp của nhân dân từ việc cưới, việc tang và lễ hội, hành vi ứng xử trong giao tiếp, giữ gìn vệ sinh môi trường, quản lý đô thị, chấp hành luật giao thông, phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội; Đồng thời thông qua Hội nghị, Quận cần chỉ đạo các ngành liên quan tuyên truyền vận động nhân dân chấp hành pháp luật, phổ biến các văn bản luật và chế độ chính sách mới liên quan đến quyền lợi của nhân dân; Liên đoàn lao động quận “Tiếp tục xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”, phối hợp với phòng Tư pháp tổ chức Hội nghị phổ biến bộ Luật Lao động và Luật Công đoàn cho các đối tượng là các doanh nghiệp, người lao động trên địa bàn Quận; Hội Cựu chiến binh quận tiếp tục phối hợp với Đoàn thanh niên quận trong công tác giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ, công tác vận động thanh niên thực hiện nghĩa vụ quân sự; Thường xuyên phối hợp với các phòng, ban ngành tổ chức tuyên truyền pháp luật tới toàn thể hội viên để làm tốt công tác định hướng cho thế hệ trẻ; Hội LHPN quận tiếp tục tuyên truyền kiến thức về chính sách, pháp luật như Luật phòng chống buôn bán phụ nữ và trẻ em; Luật phòng chống bạo lực gia đình; Luật bình đẳng giới; Luật bảo vệ chăm sóc giáo dục trẻ em; Hội Nông dân quận cần tập trung tuyên truyền thực hiện Luật Đất đai, các văn bản pháp luật về chính sách giải phóng mặt bằng; kê khai, nhận tiền bồi thường bàn giao mặt bằng các dự án trên địa bàn… Như vậy để công tác tuyên truyền phổ biến, giáo dục nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho thanh thiếu niên trên địa bàn quận đạt hiệu quản thì trách nhiệm của cả hệ thống chính trị là hết sức quan trọng, đòi hỏi MTTQ và các đoàn thể chính trị quận cần tiếp tục tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo, chỉ đạo của Quận ủy, vai trò quản lý nhà nước về công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật; gắn việc tuyên truyền pháp luật với việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn của MMTQ và các đoàn thể chính trị; nội dung, hình thức, phương pháp tuyên truyền phải phù hợp với địa bàn và đối tượng thụ hưởng. Gắn công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ở khu dân cư”, lấy tiêu chí nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, thực hiện tốt chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước là một trong những nội dung bình xét gia đình văn hoá, khu dân cư văn hoá; là một trong những tiêu chuẩn đánh giá cán bộ, đảng viên trên địa bàn quận. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Quá trình xây dựng Quận tiến nhanh theo hướng văn minh và hiện đại cũng như quá trình CNH, HĐH đất nước, xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN, mở cửa, Hội nhập quốc tế của nước ta đã và đang làm phát nhu cầu quản lý nhà nước, quản lý xã hội bằng pháp luật. Do vậy, nâng cao ý thức pháp luật của các tầng lớp nhân dân nói chung, của người chưa thành niên nói riêng là vấn đề luôn được sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền các cấp, vấn đề nâng cao ý thức pháp luật của Người chưa thành niên được đặt ra như một yêu cầu vừa thường xuyên vừa cấp thiết, nhất là trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân và vì dân, thực hiện CNH, HĐH đất nước hiện nay.

KẾT LUẬN CHƯƠNG 3

Dựa trên cơ sở lý luận, thực trạng về ý thức pháp luật của người chưa thành niên trên địa bàn quận Hoàng Mai, cùng với yêu cầu đặt ra về xây dựng ý thức pháp luật trong nhà nước pháp quyền và xây dựng Thủ đô Hà Nội, Quận Hoàng Mai ngày càng giàu đẹp, văn minh và hiện đại; Luận văn bước đầu đã xác định được các giải pháp nâng cao ý thức pháp luật cho người chưa thành niên quận Hoàng Mai. Các giải pháp đó là: Giải pháp chung xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật về người chưa thành niên niên; Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc nâng cao ý thức pháp luật của thanh thiếu niên; Giải pháp tăng cường và đổi mới giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên theo hướng kết hợp giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức và kỹ năng sống cho thanh thiếu niên; Giải pháp xây dựng và củng cố mối quan hệ thường xuyên và bền chặt giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc nâng cao ý thức pháp luật cho người chưa thành niên; Giải pháp xử lý nghiêm minh mọi hành vi phạm pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên và Giải pháp phát huy vai trò của MTTQ và các đoàn thể chính trị trên địa bàn Quận, trong đó Đoàn TNCS Hồ Chí Minh với vai trò trung tâm trong việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

Các giải pháp này có mối quan hệ chặt chẽ, tác động qua lại hỗ trợ lẫn nhau. Vì vậy, cần phải thực hiện một cách đồng bộ và thống nhất trong quá trình lãnh đạo, triển khai thực hiện mới có tác dụng đem lại lợi ích, giá trị đối với việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên trên địa bàn Quận.

KẾT LUẬN Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

YTPL là tổng thể các học thuyết, tư tưởng, tình cảm của con người thể hiện thái độ, sự đánh giá về tính công bằng hoặc không công bằng, đúng đắn hoặc không đúng đắn của pháp luật hiện hành, pháp luật trong quá khứ và pháp luật cần phải có, về tính hợp pháp hoặc không hợp pháp trong cách xử sự của con người, trong hoạt động của các cơ quan, tổ chức, xã hội. Với những chức năng cơ bản như phản ánh, mô hình hóa, điều chỉnh… với vai trò năng động, sáng tạo, Ý thức pháp luật đã góp phần to lớn vào sự nghiệp phát triển đất nước, nhất là phát triển đời sống pháp luật, văn hóa pháp lý và điều chỉnh hành vi pháp luật tích cực, tiến độ của con người.

NCTN là nhóm xã hội – nhân khẩu đặc thù trong xã hội, ở độ tuổi sung sức nhất về thể chất và phát triển trí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn tự khẳng định mình. Đây lớp người trẻ khỏe, năng động, dám nghĩ, dám làm, là lực lượng chính của sự nghiệp đổi mới xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong hiện tại và tương lai. Lứa tuổi chưa thành niên là lứa tuổi chưa phát triển đầy đủ về thể chất cũng như về tâm – sinh lý, vốn hiểu biết pháp luật còn nhiều hạn chế, dễ bị ảnh hưởng, lôi kéo vi phạm pháp luật… Chính vì vậy, người chưa thành niên cần được sự giúp đỡ, chăm lo, giáo dục của các thế hệ đi trước và của toàn xã hội trong đó có giáo dục nâng cao Ý thức pháp luật.

Quận Hoàng Mai với đặc điểm đang trong quá trình đô thị hóa nhanh, xây dựng Quận theo hướng văn minh, hiện đại; do vậy, công tác giáo dục nâng cao Ý thức pháp luật của Người chưa thành niên trên địa bàn quận đang trở thành một nhu cầu cấp bách hiện nay và là yêu cầu khách quan phù hợp với quá trình phát triển kinh tế, xã hội của đất nước; phù hợp với những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về pháp luật, tăng cường pháp chế. Nâng cao Ý thức pháp luật của Người chưa thành niên góp phần thắng lợi để thực hiện “Nhà nước quản lý xã hội bằng pháp luật, theo pháp luật”; mọi người “Sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật”. Việc giáo dục nâng cao Ý thức pháp luật cho Người chưa thành niên phải phát huy được sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị của quận, cùng với môi trường tốt đẹp giữa gia đình, nhà trường và xã hội. Trong đó, đảm bảo vai trò lãnh đạo của Quận ủy, phát huy vai trò của MTTQ và các đoàn thể chính trị, nhất là Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Quận cùng với xây dựng, củng cố mối quan hệ thường xuyên, bền chặt giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc nâng cao ý thức pháp luật của người chưa thành niên. Cần xây dựng và thực hiện các nhóm giải khác nhau: nhóm giải pháp về sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền trên địa bàn quận trong việc tạo điều kiện thuận lợi về kinh tế – xã hội, xây dựng môi trường văn hóa – xã hội lành mạnh, sự phối kết hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội thuận lợi cho sự phát triển của người chưa thành niên; nhóm giải pháp tăng cường và đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho người chưa thành niên theo hướng kết hợp giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức và kỹ năng sống cho họ, nhóm giải pháp về xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật về thanh thiếu niên – môi trường pháp lý thuận lợi cho sự hình thành, phát triển và giáo dục nâng cao ý thức của người chưa thành niên; giải pháp xử lý nghiêm minh mọi vi phạm pháp luật và nhóm giải pháp phát huy vai trò của MTTQ và các đoàn thể chính trị…

Với mục đích nâng cao ý thức pháp luật cho người chưa thành niên, nhằm xây dựng một thế hệ trẻ thanh, thiếu niên có ý thức chấp hành pháp luật tốt, có hiểu biết pháp luật để tự bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình và xã hội trên địa bàn Quận; góp phần định hướng và xây dựng nhân cách, lối sống cho công dân trẻ, bảo đảm trật tự trị an, kỷ cương trong nhà trường và an toàn xã hội, đáp ứng mục tiêu xây dựng Quận Hoàng Mai ngày càng giàu đẹp, văn minh và hiện đại, cần tiến hành thực hiện những giải pháp cụ thể trên một cách tích cực, đồng bộ và hệ thống. Luận văn: Giải pháp ý thức pháp luật của người chưa thành niên.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM ĐẾN DỊCH VỤ:  

===>>> Luận văn: Ý thức pháp luật của người chưa thành niên ở Hà Nội